YARGITAY 8. HUKUK DAİRESİ

8. Hukuk Dairesi         2021/11561 E.  ,  2024/4057 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/1509 E., 2020/1055 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... Kadastro Mahkemesi
SAYISI : 2015/25 E., 2019/69 K.

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davalarından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davaların kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının, asıl ve birleşen dosya davacıları ve birleşen dosya davalıları ..., ... ve ... vekili, davalı ve birleşen dosya davacısı ... vekili, dahili davalı ... vekili, dahili davalı ve katılan ... İdaresi vekili, dahili davalı ... Belediyesi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, davalı ve birleşen dosya davacısı ... vekili, dahili davalı ... vekili, dahili davalı ve katılan ... İdaresi vekili, dahili davalı ... Belediyesi vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine, asıl ve birleşen dosya davacıları ve birleşen dosya davalıları ..., ... ve ... vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) madde 353/1-a ve madde 353/(1)-a-6. fıkraları gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, mahkemenin 2015/25 Esas ve 2019/69 Karar sayılı kararının kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş ve iade kararına karşı dahili davalı ve katılan ... İdaresi tarafından temyiz başvurusunda bulunulması üzerine ek kararla, iade kararının kesin olduğundan bahisle temyiz talebinin reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi ek kararı, dahili davalı ve katılan ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

K A R A R

Kadastro çalışmaları sırasında, ... ili Nazilli ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 216 ada 355 parsel sayılı 914,94 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle belgesizden, kestanelik vasfıyla, ... ve ... adına; ... ili Nazilli ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 107 ada 26 parsel sayılı 6226,96 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle belgesizden, tarla vasfıyla, ... ve ... Altıntaş adına; aynı çalışma alanında bulunan 107 ada 36 parsel sayılı 300,83 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle belgesizden, avlulu kargir ev vasfıyla, ... adına; aynı çalışma alanında bulunan 107 ada 37 parsel sayılı 21,52 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle belgesizden, avlulu kargir ev vasfıyla, ... adına; aynı çalışma alanında bulunan 107 ada 72 parsel sayılı 318,08 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle belgesizden, avlulu kargir ev vasfıyla,... adına ve aynı çalışma alanında bulunan 119 ada 5, 159 ada 34, 101 ada 55, 11, 54 ve 92, 104 ada 2, 11 ve 52, 107 ada 7, 100 ve 111 ada 5 parsel sayılı değişik yüzölçümlerdeki taşınmazlar, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle belgesizden, Nazilli 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/423 Esas sayılı dosyasında dava konusu oldukları belirtilerek, malik haneleri açık olarak tespit edilmişlerdir.

Davacılar tarafından, ayrı ayrı tespite itiraz davaları açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince, davaların birleştirilmesi suretiyle, yapılan yargılama sonucunda, davaların kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verilmiş; hükme karşı asıl ve birleşen dosya davacıları ve birleşen dosya davalıları ..., ... ve ... vekili, davalı ve birleşen dosya davacısı ... vekili, dahili davalı ... vekili, dahili davalı ve katılan ... Yönetimi vekili, dahili davalı ... Belediyesi vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesince; davalı ve birleşen dosya davacısı ... vekili, dahili davalı ... vekili, dahili davalı ve katılan ... İdaresi vekili, dahili davalı ... Belediyesi vekilinin istinaf başvurularının esastan reddine, asıl ve birleşen dosya davacıları ve birleşen dosya davalıları ..., ... ve ... vekilinin çekişmeli 159 ada 34, 119 ada 5 ve 101 ada 54, 55 ve 92 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin hükme yönelik istinaf başvurularının kabulü ile 6100 sayılı Kanun'un madde 353/1-a ve madde 353/(1)-a-6. fıkraları gereğince, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın, ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, iade kararının dahili davalı ve katılan ... İdaresi tarafından yapılan temyiz edilmesi üzerine ek kararla, iade kararının kesin olduğu gerekçesiyle temyiz talebinin reddine karar verilmiş ve iş bu ek kararla birlikte asıl karar dahili davalı ve katılan ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dahili davalı ve katılan ... yönetiminin istinaf başvurusu sonucu verilen karar, " istinaf başvurusunun esastan reddi " kararı olup, bu karar temyizi kabil kararlardan olduğu halde Bölge Adliye Mahkemesince, ek kararla yazılı şekilde temyiz dilekçesinin reddine karar verilmesi hatalı olmuştur.
Bu açıklamalar doğrultusunda, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 16. Dairesi'nin 19.03.2021 tarihli ek kararı usul ve yasaya aykırı olduğundan, ek kararın kaldırılmasına karar verilerek esas yönünden temyiz incelemesi yapılmıştır.

6100 sayılı Kanun hükümlerine göre istinaf incelemesi sonucu verilebilecek kararlar sayılmıştır. HMK 353/(1)-a maddesinde " Ön inceleme sonunda dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılırsa; a) Aşağıdaki durumlarda bölge adliye mahkemesi, esası incelemeden kararın kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği başka bir yer mahkemesine ya da görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesine duruşma yapmadan kesin olarak karar verir: 1) Davaya bakması yasak olan hâkimin karar vermiş olması. 2) İleri sürülen haklı ret talebine rağmen reddedilen hâkimin davaya bakmış olması.3) Mahkemenin görevli ve yetkili olmasına rağmen görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermiş olması veya mahkemenin görevli ya da yetkili olmamasına rağmen davaya bakmış bulunması (…)*4) Diğer dava şartlarına aykırılık bulunması.5) Mahkemece usule aykırı olarak davanın veya karşı davanın açılmamış sayılmasına, davaların birleştirilmesine veya ayrılmasına, (…)* karar verilmiş olması.*6) (Değişik:22/7/2020-7251/35 md.) Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması. " hükmü, HMK 353/(1)-b maddesinde "b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak; 1) İncelenen mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığı takdirde başvurunun esastan reddine, 2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında, 3) Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra başvurunun esastan reddine veya yeniden esas hakkında,**duruşma yapılmadan karar verilir." hükmü düzenlenmiştir. Gönderme kararları kesin iken istinaf başvurusunun esastan incelenip reddine yahut kabulü hallerinde verilen kararlar temyizi kabildir. Hüküm bir bütün olup, her iki karar türünün aynı hükümde yer alması kanunen mümkün olmadığı gibi, aksi durum temyiz yoluna başvuru hakkının kısıtlanması ve hükmün infazının zorlaşması sonuçlarına da yol açacaktır.

Somut olayda; Bölge Adliye Mahkemesince, bir kısım başvuranların istinaf talebi, HMK 353/(1)-a-6 fıkrasında yazılı "Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması. " hükmü gereği yerinde görülüp, yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş iken, kanuna aykırı şekilde diğer istinaf başvurularının incelenmesi, bu şekilde aynı karar içerisinde hem temyizi olan kabil hem temyizi kabil olmayan hüküm tesis edilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, başkaca yönleri incelenmeksizin, Bölge Adliye Mahkemesi kararının açıklanan nedenlerle bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ :Açıklanan sebeplerle
Temyiz olunan, Bölge Adliye Mahkemesinin temyiz dilekçesinin reddine dair 19.03.2021 tarihli ek kararının KALDIRILMASINA ve Bölge Adliye Mahkemesinin esasa ilişkin kararının HMK 371. maddesi gereğince BOZULMASINA,

Bozma nedenine göre sair yönlerin şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.