YARGITAY 8. CEZA DAİRESİ

8. Ceza Dairesi         2022/1875 E.  ,  2024/4422 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi
SAYISI : 2016/10 Esas, 2016/392 Karar
SUÇ : Suç üstlenme
İNCELEME KONUSU
KARAR : Mahkumiyet
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması

Konya 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 02.06.2016 tarihli ve 2016/10 Esas, 2016/392 Karar sayılı kararı ile hükümlü hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 270 inci maddesinin birinci fıkrası ve 62 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına ve cezasının mükerrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine ilişkin hükmün, temyiz edilmeksizin 06.09.2016 tarihli kararıyla usulüne uygun şekilde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 28.03.2022 tarihli ve 2021/22807 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 20.05.2022 tarihli ve KYB-2022/49432 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 20.05.2022 tarihli ve KYB-2022/49432 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
"5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "Suç üstlenme" suçunu düzenleyen, 270. maddesinin "Yetkili makamlara, gerçeğe aykırı olarak, suçu işlediğini veya suça katıldığını bildiren kimseye iki yıla kadar hapis cezası verilir. Bu suçun üstsoy, altsoy, eş veya kardeşi cezadan kurtarmak amacıyla işlenmesi halinde; verilecek cezanın dörtte üçü indirilebileceği gibi tamamen de kaldırılabilir." şeklinde,
Anılan Kanun'un "Suçluyu kayırma" suçunu düzenleyen 283. maddesinin, "Suç işleyen bir kişiye araştırma, yakalanma, tutuklanma veya hükmün infazından kurtulması için imkan sağlayan kimse, altı aydan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır." şeklinde yasal düzenlemeleri ihtiva ettiği,
Suç üstlenme suçu, suç failinin polis, jandarma, savcılık vb. gibi yetkili makamlara, asılsız olduğu halde, bir suçu işlediğini veya suça iştirak ettiğini bildirmesi ile oluşacağı, suçluyu kayırma suçunun ise Türk Ceza Kanun'un da tanımlanmadığı ancak, suç tipinin işlenebilmesi için çeşitli hareketlerin (suç işleyen bir kişinin araştırılması, yakalanması, tutuklanmasını engellemek veya mahkum olduğu hükmün infazından kurtulması için olanak sağlanması) sergilenmesi ile suçun oluşacağı, ceza yargılaması uygulamada, suç üstlenme suçu ile suçluyu kayırma suçunun zaman zaman birbirine karıştırıldığı, suç üstlenme suçunda suç faili, hiç işlenmemiş veya başkasının işlediği bir suçu bizzat kendisinin işlediğini iddia ederek suçu üzerine almakta; suçluyu kayırma suçunda ise suç faili suçu üstlenmemekte, çeşitli biçimlerde yardımcı olarak suç işleyen kişiyi suçun yaptırımlarından kurtarmaya çalışmakta olup,
Dosya kapsamına göre, dosyanın seyrini ve en önemlisi suç vasfının değişme ihtimalini belirleyecek görevli iki polis memuru tarafından düzenlenen 12.12.2015 tarihli tutanak irdelendiğinde, " ... 12.12.2015 günü saat 00:22 sıralarında haber merkezine şeklinde anonsu üzerine ... trafik ekibi olarak ... intikal edildi. ...plakalı otomobil yolun sağ şeridinde şoför koltuğunda ismini sonradan öğrendiğimiz ... oturduğu, aracını çalıştırmaya çalıştığı yoldan geçen sürücülerin yardımı ile akü takviyesi yapıldığı, sürücünün kim olduğu olduğunu sorduğumuzda ...'ın sürücü benim çocuğum oldu, Başkent Hastanesine gidiyorken aracının otogar alt geçitte stop ettirdiğini beyan ettiği esnada aşırı alkol kokması üzerine şahıstan ehliyet ruhsat istenmiş ve şahsa alkolmetre cihazı ile alkol ölçümü yapılmış, ölçüm sonucunda ... isimli şahsın 1,65 promil alkolünün olduğunun görülmesi üzerine 2918 sayılı KTK'nın 48/5 md. işlem yapılmış ... " şeklinde anlatımları içerdiği,
Dolayısıyla trafik ekiplerinin olay yerine intikalinde bahse konu aracın şoför mahallinde ...'ın yer aldığı ve ekiplerin tespitlerine ve ölçüm sonucuna göre alkollü vaziyette olduğu ve akabinde ekiplerce hakkında 2918 sayılı Kanun'un 48/5. maddesi gereğince işlem yapıldığı dikkate alındığında, suç üstlenme ve suçluyu kayırma suçu yönünden yapılan açıklamalar ile,
Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 8. Ceza Dairesinin 07.04.2021 tarihli ve 2019/17146 Esas, 2021/7736 Karar sayılı ilâmında yer alan " ... TCK'nın 270. maddesinde tanımlanan suç üstlenme suçunun oluşması için failin yetkili makamlara gerçeğe aykırı olarak suçu işlediğini veya suça katıldığını bildirmesi ve üstlenilen fiilinde suç oluşturması gerektiği somut olayda ise; sanığın, motosikletli Erkan Ogan'nın 2.91 promil alkollü vaziyette yaptığı maddi hasarlı kaza sonrası trafik güvenliğini tehlikeye düşürmek suçundan yargılanmasını engellemek amacıyla trafik kazasını kendisinin yaptığını söylemekten ibaret eyleminin TCK.nın 283/1. maddesinde tanımlanan suçluyu kayırma suçunu oluşturacağı gözetilmeden suç vasfında yanılgıya düşülerek yazılı şekilde hüküm kurulması, Yasaya aykırı, Cumhuriyet Savcısının temyiz itirazı bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK.nın 321. ve 326/son maddeleri ve fıkraları gereğince kazanılmış hakkının saklı tutulması suretiyle BOZULMASINA ... " şeklindeki açıklamalar ile sanığın, " ... atılı suçlamayı kabul etmediği, arkadaşı ...'ın ehliyetinin gitmemesi için aracı kullandığını söylediği ve suç işleme kastının olmadığı ... " şeklindeki savunması hep bir arada değerlendirildiğinde,
Somut olayda, ... adlı kişinin babasının şoförlüğünü yapan sanığın, ...'ın 12.12.2015 tarihinde saat 00:50 sıralarında kullanmış olduğu ...27 plaka sayılı aracı ile otogar alt geçidinde alkollü bir şekilde araç kullanırken trafik polislerince yakalandığı ve ehliyetine el konulmasının akabinde ...'ın, polis merkezine gelerek aracı kendisinin kullandığı konusunda beyanda bulunması konusunda ricâ etmesi üzerine sanığın, 16.12.2015 tarihinde polis merkezine giderek aracı kendisinin kullandığı şeklinde beyanda bulunması eyleminin suçluyu kayırma suçunu oluşturacağı, hukukî durumunun buna göre takdir ve tayini gerektiği gözetilmeden suç vasfında yanılgıya düşülerek suç üstlenme suçundan mahkûmiyet kararı verilmesinde isabet görülmemiştir." şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE
1 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun "suç üstlenme" başlıklı 270 inci maddesi "Yetkili makamlara, gerçeğe aykırı olarak, suçu işlediğini veya suça katıldığını bildiren kimseye iki yıla kadar hapis cezası verilir. Bu suçun üstsoy, altsoy, eş veya kardeşi cezadan kurtarmak amacıyla işlenmesi halinde; verilecek cezanın dörtte üçü indirilebileceği gibi tamamen de kaldırılabilir." ve aynı Kanun'un "suçluyu kayırma" başlıklı 283 üncü maddesi "Suç işleyen bir kişiye araştırma, yakalanma, tutuklanma veya hükmün infazından kurtulması için imkan sağlayan kimse, altı aydan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır." şeklinde düzenlenmiştir.
2. İnceleme konusu olay, bir alt geçitte aracı bozulunca trafiğin seyrini tehlikeye düşüren inceleme dışı ... isimli şahıs hakkında yapılan anons üzerine olay yerine giden kolluk güçlerinin şahsın 1.65 promil alkollü iken araç kullandığını tespit etmesi üzerine aracı hükümlü ...'ın kullandığını beyan etmesine ilişkindir.
3. Hükümlü ...'ın alkol veya uyuşturucu madde etkisi altında olduğuna dair herhangi bir tespit yapılamadığından inceleme dışı ... isimli şahıs yönünden sübut bulan trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçunun hükümlü ... bakımından oluşmayacağı, hükümlü ...'ın gerçeğe aykırı olarak aracı kendisinin kullandığını beyan etmekle ...'ın 1.65 promil alkollü şekilde araç kullanırken hakkında trafik güvenliğini tehlikeye sokma suçundan araştırma, soruşturma ya da kovuşturma yapılmasının engellemek suretiyle suçluyu kayırma suçunu işlediği anlaşılmakla, hükümlü hakkında suç üstlenme suçundan karar verilmesi Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi bu nedenle yerinde görülmüştür.

III. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2. Konya 7. Asliye Ceza Mahkemesinin, 02.06.2016 tarihli ve 2016/10 Esas, 2016/392 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin üçüncü fıkrası gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemin yapılması için dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 22.05.2024 tarihinde karar verildi.