YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2024/645 E.  ,  2024/1466 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/566 E., 2023/247 K.
KARAR : Usulden ret

Taraflar arasındaki alacaklı tarafından 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 121 inci maddesi uyarınca alınan yetkiye istinaden açılan ortaklığın giderilmesi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kesin hüküm varlığı nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili; davalılardan ...'in davacıya olan borcunu ödememesi nedeni ile aleyhine Bandırma 3. İcra Müdürlüğünün 2012/3425 Esas sayılı dosyası kapsamında icra takibi başlatıldığını, ilgili takibin kesinleşmesi neticesinde de borçlunun babası ...'den miras kalan Balıkesir ili, Erdek ilçesi, Yalı Mah., 759 ada 4 parsel, C Blok, 1 Zemin Kat, 3 No.lu bağımsız bölüm sayılı taşınmazdaki hissesine haciz konulduğunu, daha sonra İcra mahkemesinden alınan yetki ile eldeki davanın açıldığını belirterek, davaya konu olan taşınmaz üzerindeki ortaklığın satış yolu ile giderilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar davaya cevap vermemişlerdir.

III. MAHKEME KARARI:
Mahkemenin 22.01.2016 tarihli ve 2015/301 Esas, 2016/29 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin 22.01.2016 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı ... ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 25.09.2019 tarihli ve 2016/6798 Esas, 2019/5856 Karar sayılı ilamında; taraf teşkili sağlanmadan karar verilmesinin doğru görülmediği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin, yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında görülmekte olan dosyada kesin hükme bağlanmamış olma dava şartının bulunmadığı gerekçesiyle davanın usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; kesin hüküm olması için dava konusunun aynı olmasının yanında davacı ve davalıların da aynı olması gerektiğini, davanın reddi kararına dayanak yapılan Erdek Sulh Hukuk Mahkemesinin 11.09.2019 tarihli ve 2017/556 E., 2019/499 K. sayılı ilamındaki davacı ile eldeki davanın davacısının farklı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, alacaklı tarafından 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 121 inci maddesi uyarınca alınan yetkiye istinaden açılan ortaklığın giderilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme
1. Paydaşlığın (ortaklığın) giderilmesi davaları, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır veya taşınmaz mallarda paydaşlar (ortaklar) arasında mevcut birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirip ferdi mülkiyete geçmeyi sağlayan, iki taraflı, tarafları için benzer sonuçlar doğuran davalardır.

2. Paydaşlığın giderilmesi davasını paydaşlardan biri veya birkaçı diğer paydaşlara karşı açar. 6100 sayılı Kanun'un 27 inci maddesi uyarınca davada bütün paydaşların yer alması zorunludur. Paydaşlardan veya ortaklardan birinin ölümü halinde alınacak mirasçılık belgesine göre mirasçılarının davaya katılmaları sağlandıktan sonra işin esasının incelenmesi gerekir.

3. Borçlunun elbirliği halinde ortak olduğu taşınmazlarda borçlu ortağın alacaklısı İcra Hakimliğinden İcra İflas Kanunu'nun 121 inci maddesine göre alacağı yetki belgesine dayanarak borçlunun ortağı olduğu taşınmaz için ortaklığın giderilmesi davası açabilir. Bunun için icra hakiminden yetki belgesi alınması zorunludur. İcra hakiminden yetki belgesi almadan doğrudan doğruya veya yetkisi olmayan icra müdürünün verdiği yetki belgesine dayanılarak dava açılması halinde dava hemen reddedilmeyip davacı tarafa icra hakiminden yetki belgesi almak üzere süre verilmelidir.

4. İcra mahkemesinden alınan yetkiye dayalı olarak açılan davalarda kural olarak borçlu ortağın mülkiyet hakkının elbirliği mülkiyetine konu olması gerekir.

5. Hukuk düzeninde istikrar sağlama amacı taşıyan kesin hüküm, hükme karşı Yasa yollarının tükenmesi (şekli anlamda kesin hüküm) ve taraflar arasındaki hukuki ilişkinin bir daha dava konusu yapılmaması (maddi anlamda kesin hüküm) şeklinde hukuk yargılama sistemimizde yer almaktadır.

6. Şekli anlamda kesinleşmeyi zorunlu kılan, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin yeniden dava konusu yapılamaması amacını güden maddi anlamda kesin hüküm 6100 sayılı Kanun'un 303 üncü maddesinde düzenlenmiştir.

7. Anılan maddeye göre bir davaya ait şeklî anlamda kesinleşmiş olan hükmün, diğer bir davada maddi anlamda kesin hüküm oluşturabilmesi için her iki davanın, taraflarının, dava sebeplerinin ve ilk davanın hüküm fıkrası ile ikinci davaya ait talep sonucunun aynı olması gerekir.

8. Tüm bu açıklamalardan sonra somut olaya gelince; her ne kadar mahkemece, aynı mahkemeye ait 2017/556 Esas, 2019/499 Karar sayılı kararının, eldeki dava açısından kesin hüküm oluşturduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmiş ise de; her iki davanın davacılarının farklı olduğu, bu sebeple kesin hüküm koşullarının oluşmadığı hususu gözetilmeden yazılı şekilde verilen karar, doğru görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Mahkeme kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

11.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.