YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2024/64 E.  ,  2024/500 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara 31. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/95 E., 2023/216 K.
KARAR : Davanın kabulü

Taraflar arasındaki mirasın hükmen reddi davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesince, Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı bir kısım davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkillerinin miras bırakanı ...'ın 12.07.2012 tarihinde vefat ettiğini, murisin davalılara borçlarının bulunduğunu, terekesinin pasifinin aktifinden fazla olduğunu ileri sürerek müteveffanın terekesinin borca batık olduğunun ve hükmen reddinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekilleri davanın reddini savunmuşlardır.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 28.05.2015 tarihli ve 2013/231 Esas, 2015/189 sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin 28.05.2015 tarihli ve 2013/231 Esas, 2015/189 sayılı Kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili ve davalı Gelir İdaresi Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 21.11.2018 tarih ve 2016/3061 Esas, 2018/8023 Karar sayılı ilamında özetle; "....dosya içeriğinden Sincan Vergi Dairesine olan borcun, murisin şahsi vergi borcu değil, ortağı ve yöneticisi olduğu Mimas Mühendislik İnşaat Mak. San. Tic. Ltd. Şti.'nin borcu olduğu anlaşılmaktadır. Bu durumda bilirkişi eliyle murisin "yasal temsilcisi" olduğu limited şirketin defter, kayıt ve belgeleri üzerinde inceleme yaptırılarak şirketin aktif ve pasifinin saptanması ve murisin şirketin kamu borcundan dolayı sermaye hissesi oranında şahsen sorumlu olacağı miktarın bu suretle belirlenmesi, amme alacağının şirketin malvarlığından tamamen tahsili mümkün ise bu halde davacıların borca batıklığın tespitini istemekte hukuki yararlarının bulunmayacağı gözetilerek isteğin reddedilmesi, değil ise murisin ölüm tarihi itibarıyla tespit edilen terekesi aktifinin borcu karşılamaya yeterli olmaması halinde isteğin kabulüne karar verilmesi gerekir.

Ayrıca, murisin Ostim Vergi Dairesine olan borcunun kaynağının ve ölüm tarihi itibariyle miktarının araştırılmadığı görülmektedir. Ostim Vergi Dairesinin cevabi yazısına ekli vergi inceleme raporlarında 4700063954 hesap numaralı gelir vergisi mükellefi olan murisin, ... İnşaat ve Tic. A.Ş.'ye taşeron olarak mühendislik faaliyeti vermekte olduğu yazılıdır. Murisin bu vergi mükellefiyetinin Mimas Mühendislik İnşaat Mak. San. Tic. Ltd. Şti.'den mi yoksa bireysel ya da başka bir şirketten mi kaynaklandığı anlaşılamamaktadır. O halde, murisin Ostim Vergi Dairesine olan borcunun kaynağının ve ölüm tarihi itibariyle miktarının araştırılmalı, mükellefiyetin başka bir şirket ortaklığı ve/veya temsilciliğinden kaynaklandığının anlaşılması halinde yukarıdaki açıklamalar ışığında bu şirket için de bilirkişi raporu alınmalıdır.

Diğer yandan, SGK Başkanlığının cevabi yazısında ödeme emirlerinin eklenilmesiyle yetinildiği, murisin SGK Başkanlığına olan borç miktarının ölüm tarihi itibariyle tespit edilmediği anlaşılmaktadır. Ankara Ticaret Sicil Müdürlüğünün cevabi yazısına göre murisin şirket ortaklığının devam ettiği, 12.04.2005 tarihli karara göre de 10 yıl süreyle temsil ve ilzama yetkili kılındığı görülmektedir. Murisin şirket hisselerinin davacı mirasçılar tarafından devralınıp alınmadığı araştırılmamıştır.

Murisin Akbank A.Ş., Eryaman Şubesi 84634 ve 97286 numaralı hesaplarında ölüm tarihinden sonra işlem hareketinin olmasına rağmen incelenmediği, davacı mirasçıların mirası kabul anlamına gelebilecek davranışlarda bulunup bulunmadıklarının tespit edilmediği anlaşılmaktadır." gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemece, 03.05.2023 günlü 2021/95 Esas- 2023/216 sayılı Karar ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı SGK vekili ve davalı Gelir İdaresi Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davalı SGK vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacı ...'un murisin ölüm tarihinden sonra banka hesabına yatırdığı paranın dikkate alınmadığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı Gelir İdaresi Başkanlığı vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacıların murisin terekesini benimseyip benimsemediklerinin yeterince araştırılmadığını, davacı ...'un murisin banka hesabına ölüm tarihinden sonra para yatırmasının terekenin benimsenmesi olarak kabul edilmesi gerektiğini, eksik araştırma ile karar verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, Türk Medeni Kanunu'nun 605/2 nci maddesi gereğince mirasın hükmen reddi isteğine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
Türk Medeni Kanunu'nun 605/2 nci maddesinde; "Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır" düzenlemesi yer almaktadır.

3. Değerlendirme
1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukuken imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı SGK vekilinin ve davalı Gelir İdaresi Başkanlığı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Temyiz eden davalı kurumlar harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

25.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.