YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2024/321 E.  ,  2024/1975 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/902 E., 2023/1351 K.
DAVA TARİHİ : 20.10.2021
İLK DERECE MAHKEMESİ : Acıpayam 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/212 E., 2022/82 K.

Taraflar arasındaki tenkis davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin murisi ...'in 28.07.1997 tarih ve 04724 yevmiye No.lu vasiyetname ile; ... Mahallesi, 4113 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan ev ve içinde bulunan tüm eşyalarını ölünceye kadar kendisi, öldükten sonra eşi ... ...'e vasiyet ettiğini, Acıpayam Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/1421 Esas ve 2015/21 Karar sayılı dosyası ile vasiyetnamenin açıldığını, dosyada usulü işlemin yerine getirilmeyerek müvekkillerine tebligat çıkartılmadığını ve duruşmaya davet edilmediklerini, davalı tarafça Acıpayam 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/85 Esas sayılı dosyası ile vasiyetnamenin tenfizi davası açılması üzerine durumdan haberdar olunduğunu, murisin bu tasarrufları sonucu müvekkillerinin saklı payına tecavüz edildiğini belirterek ihlal ediien saklı payları oranında davalıya bırakılan taşınmazın müvekkillerinin adına tesciline, aksi takdirde bedelinin ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca murisin dava konusu taşınmaz dışında başka taşınmazları da bulunduğundan davacıların saklı paylarının ihlal edilmediğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; vasiyetnamenin açılması için noterlikçe teslim edildiği Acıpayam Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından açılıp okunarak davacılara 2015 yılının muhtelif tarihlerinde ayrı ayrı usulüne uygun şekilde gerekçeli kararın tebliğ edildiği, vasiyetname içeriğinin de gerekçeli karara derç edildiği, bunun yanında davacılar murisi ... ... ile mirasçı ...'in vasiyetnamenin geçerliliğine dair itiraz ettiği, dolayısıyla davacıların vasiyetnameyi ve buna bağlı olarak saklı payının zedelendiğini 2015 yılının muhtelif günlerinde açılıp okunan vasiyetnamenin tebliği ile öğrendiği, vasiyetnameyi duruşmasız açıp okuyan Sulh Hukuk Mahkemesinde yargılamanın usule uygun sürdürülüp sürdürülmemesinin yasanın aradığı "saklı payının zedelendiğini öğrenme" kriterini etkilemediği, davanın 20.10.2021 yılında TMK’nın 559 ve 571 inci maddelerinde öngörülen bir yıllık hak düşürücü sürenin dolmuş olduğu tarihte açıldığı anlaşılmakla dava şartı yokluğundan davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri ve İstinaf Aşamasındaki Süreç
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde; Acıpayam Sulh Hukuk Mahkemesinin 2014/1421 Esas ve 2015/21 Karar sayılı dosyası ile vasiyetnamenin açıldığını; ancak vasiyetin açılması dosyasında müvekkillerine tebligat gönderilmeyerek duruşmaya davet edilmediklerini, miras bırakılan ... ... ile müvekkillerinden ... muris ... vefat ettikten sonra 10 yıldan fazla davaya konu taşınmazda birlikte yaşadıklarını, davaya konu taşınmaz ile ilgili olarak herhangi bir sorunun o esnada bulunmadığı için müvekkillerinin davalı tarafın açmış olduğu vasiyetnamenin tenfizi dosyası ile vasiyetnameden haberdar olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı mirasçılara vasiyetnamenin açılıp okunması kararı ile birlikte vasiyetnamenin tebliğ edildiği 2015 tarihi ile iş bu davanın açıldığı 20.10.2021 tarihi arasında TMK’nın 559 uncu maddesinde öngörülen bir yıllık hak düşürücü sürenin dolmuş olduğu anlaşıldığından, aynı sonuca varan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde bildirdiği sebeplerle hükmün bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, tenkis istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 571 inci maddesi şöyledir;
"Tenkis davası açma hakkı, mirasçıların saklı paylarının zedelendiğini öğrendikleri tarihten başlayarak bir yıl ve her hâlde vasiyetnamelerde açılma tarihinin, diğer tasarruflarda mirasın açılması tarihinin üzerinden on yıl geçmekle düşer.
Bir tasarrufun iptali bir öncekinin yürürlüğe girmesini sağlarsa, süreler iptal kararının kesinleşmesi tarihinde işlemeye başlar.
Tenkis iddiası, def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir."

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.04.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.