YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2024/1528 E.  ,  2024/2643 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
EK KARAR TARİHİ : 26.02.2024
SAYISI : 2022/480 E., 2022/675 K.
DAVA TARİHİ : 03.07.2020
İLK DERECE MAHKEMESİ : Batman 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/343 E., 2021/988 K.

Taraflar arasındaki mirasın hükmen reddi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar ... vekili ile ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Davacı ... tarafından 08.05.2023 tarihli dilekçesi ile, davadan feragat ettiği beyan edilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince 01.02.2024 tarihli ek kararı ile, davacı ... yönünden davalılar aleyhine açılan davanın feragat nedeni ile reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ... vekili ile ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacıların murisi olan ...'ın 31.10.2014 tarihinde öldüğünü, davalılara borçlu olan murisin ölüm tarihinde herhangi bir gayrimenkul ya da menkul mal varlığının olmadığını, murisin terekesinin borca batık olduğunu belirterek davacıların mirası reddettiklerinin kabulüne, davalıların alacaklıları nedeniyle borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; murisin ölüm tarihi itibariyle terekesinin araştırılması gerektiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir.

2. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın ticari dava mahiyetinde olması nedeni ile arabuluculuğa tabi olduğunu, bunun dava şartı olduğunu, dava dilekçesinde borçlu olmadıklarının tespitine yönelik bir karar verilemeyeceğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

3. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; ticari dava olduğunu, arabuluculuk dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, mirasın hükmen reddi davası ile menfi tespit davasının aynı davada görülmesinin mümkün olmadığını, mirasçılar tarafından terekedeki malları kullanıp kullanmadığının araştırılması gerektiğini ileri sürerek davanın reddini dilemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; muris ...'ın ölüm tarihindeki terekesinin aktif ve pasifinin bilirkişi raporuyla tespit edildiği, terekenin pasifinin aktif toplamından fazla olduğu, bu haliyle murisin terekesinin borca batık olduğu, 4721 sayılı TMK 605 nci madde gereğince mirasçıları tarafından mirasın reddedilmiş sayılacağı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... vekili ile ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; menfi tespit davası ile iş bu davanın birlikte açılamayacağını, davanın usulden reddinin gerekeceğini, ticari dava olduğundan arabuluculuğun dava şartı olduğunu, mahkemece eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazlarının değerlendirilmediğini, ticari dava olduğunu ve arabuluculuğun dava şartı olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, menfi tespit davası ile mirasın hükmen reddine ilişkin davaların birlikte görülemeyeceğini, mahkemece eksik inceleme ile karar verildiğini, harcın yatırılmadığını, borç tutarı üzerinden harcın yatırılması gerektiğini, mirasçıların kabule yönelik eylemleri olup olmadıklarının tespit edilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; murisin ölüm tarihi itibariyle üzerinde kayıtlı taşınmazının bulunmadığı, murisin herhangi bir kurumda ya da üçüncü kişilerde hak ve alacağının bulunmadığı, yapılan yargılama ve toplanan delillere göre murisin pasifinin aktifinden fazla olması nedeniyle terekesinin borca batık olduğu, davayı açan mirasçıların 4721 sayılı TMK'nın 610 uncu maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca terekenin sahipliğine ve terekeyi benimsediklerine dair herhangi bir davranışlarının da tespit edilemediği, bu hususun davalılarca da ispat edilemediği gerekçesiyle davalı ...Ş. ve ... Elektrik Perakende Satış A.Ş. vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... vekili ile ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalılar vekilleri; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuşlardır.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, mirasın hükmen reddi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 605 inci ve 610 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar ... vekili ile ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.