YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/75 E.  ,  2024/489 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1558 E., 2022/1386 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziantep 6. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/74 E., 2022/260 K.

Taraflar arasındaki yargılamanın iadesi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Yargılamanın iadesi talebinde bulunan davalı ... vekili dilekçesinde; Gaziantep 16. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 2014/342 Esas, 2017/465 Karar sayılı dosyasında diğer davalıların aynı taşınmazı işgal etmekten ceza aldığı ancak müvekkilinin beraatine karar verildiği, Gaziantep 6. Asliye Hukuk Mahkemesince dava konusu taşınmaza müvekkilinin el attığına karar verildiği ancak ceza yargılamasında dava konusu taşınmaza el atmadığına karar verildiği, müvekkili hakkında Gaziantep İcra Müdürlüğünün 2021/117862 sayılı ilamında icrasına yönelik takip başlatıldığı iddiasıyla, yargılamanın iadesi talebinin kabulü ile davanın reddine karar verilmesi talebiyle yargılamanın iadesi yoluna başvurmuştur.
II. CEVAP
Davacı Maliye Hazinesi herhangi bir savunmada bulunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yargılamanın iadesi koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı ... vekili; Gaziantep 16. Asliye Ceza Mahkemesinin fen bilirkişisi 02.06.2016 havale tarihi raporu ile sanıklardan ... oğlu ... ile ...'in herhangi bir tecavüzünün olmadığı, mera parseli ile alakalarının olmadığı kanaati ile beraat kararı verildiği, ceza mahkemesince tespiti yapılan maddi gerçeğin aksine hukuk mahkemesince müvekkili aleyhine hüküm kurulduğunu, HMK'NIN 375 inci maddesi (ç) ve (ı) bentlerinin yerel mahkemece dikkate alınması gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; yargılamanın iadesi koşullarının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 375 inci maddesinde tahdidi olarak sayıldığından madde metninde yazılı sebepler dışında başka bir sebeple yargılamanın iadesinin talep edilemeyeceği açıklanmıştır.

2. İki hükmün de hukuk davaları sonucunda verilen iki kesin hüküm olmaması sebebiyle, Gaziantep 16. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/342 Esas sayılı ceza davasının yargılamanın iadesi talep edilen incelemeye konu hukuk davası bakımından 6100 sayılı Kanun'un 375/1-ı maddesinde düzenlenen tarafları, konusu ve sebebi aynı olan dava olarak kabul edilemeyeceği belirtilmiştir.

3. 6100 sayılı Kanun'un 375 inci maddesi (ç) ve (ı) bentlerindeki açıklamalar kapsamında hukuk mahkemesi bakımından hukuk mahkemesi kararı kesin hüküm oluşturacağından dava engeli oluşturabileceği, ancak ceza mahkemesi kararının dava engeli olmayacağı değerlendirilerek yargılamanın iadesini talep eden davalı vekilinin sunmuş olduğu ceza mahkemesince verilen beraat kararının 375/1-ı maddesi kapsamında yargılamanın iadesi sebebi olmayacağı ifade edilmiştir.

4. Ceza davasının sonucunun 6100 sayılı Kanun'un 375/1-ç maddesi kapsamında belge olarak nitelendirilerek yargılamanın iadesi koşulunun oluştuğu iddiası bakımından; yargılamanın iadesi talep edilen davanın karar tarihinin 10.07.2015 tarihi olduğu ve ceza mahkemesi dosyasının 26.04.2018 tarihinde kesinleşmesi karşısında, hüküm verildikten sonra düzenlenmiş olan yazılı belgeye dayanarak yargılamanın iadesi istenemeyeceği gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, yargılamanın iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Kanunu'nun 375 inci maddesinin 1 inci fıkrasının (ı) bendi.

3. Değerlendirme
1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.01.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.