YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/433 E.  ,  2024/866 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/760 E., 2022/2320 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ: Karşıyaka 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2018/301 E., 2019/514 K.

Taraflar arasındaki TMK'nın 588 inci maddesine dayalı devir istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın usulden reddine karar verilmiştir.
Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Karşıyaka 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 03.02.2017 tarihli 2016/307 Esas, 2017/66 sayılı Kararı ile 22401 ada 2 parsel sayılı taşınmazın paydaşı ...'ın gaipliğine karar verildiğini, adı geçen paydaşın mal varlığına yönelik şüpheli işlemler tespit edildiğinden hukuki ve idari takip başlatıldığını, ...'ın 22401 ada 2 parsel sayılı taşınmazdaki paydaşlığının dışında başkaca mal varlığının da bulunduğunu iddia ederek ... adına kayıtlı taşınmazların tapu kaydının iptali ile davacı Hazine adına tescili ve banka hesaplarındaki mevduatının davacıya devrine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı kayyım vekili cevap dilekçesinde özetle; Hazinenin yolsuz tescillerin önlenmesi için davada hukuki yararının bulunduğunu, davayı "kabul" ettiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi 11.12.2019 tarihli ve 2018/301 Esas, 2019/514 sayılı kararında "Karşıyaka 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/307 Esas sayılı kesinleşmiş gaiplik kararının ...'ın sadece İzmir ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, 22401 ada 2 parsel sayılı taşınmazdaki 456/5522 oranındaki payına yönelik olduğu, bu hisseye ilişkin bedelin Hazineye irat kaydına karar verildiği, eldeki davanın konusunun ...'ın 22401 ada 2 parsel sayılı taşınmaz dışındaki tüm mal varlığının Hazineye intikalinin istendiği, oysa ki 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 588/1 inci maddesinde sağ olup olmadığı bilinmeyen bir kimsenin mal varlığı veya ona düşen miras payı 10 yıl resmen yönetilirse ya da mal varlığı böyle yönetilenin 100 yaşını dolduracağı süre geçerse Hazinenin istemi ile o kimsenin gaipliğine karar verileceği, ...'ın intikali istenen dava konusu tüm mal varlığı konusunda bu şekilde yönetildiğine ve 100 yaşını doldurduğuna dair bir gaiplik kararı verilmediği, böylelikle dava konusu mal varlığı yönünden gaiplik ön koşulunun oluşmadığı, tek bir mal varlığı için alınan gaiplik kararının tüm mal varlığı için geçerli olmadığı" gerekçesiyle ön koşul yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, 25.03.2020 tarihli ek karar ile de İstanbul Anadolu 1. İcra Müdürlüğünün 2016/3238 Esas sayılı dosyasında bulunan 1.166.381,75 TL'nin takip dosyasının taraflarına veya 3. kişilere ödenmemesi için konulan ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin 11.12.2019 günlü kararına ve 25.03.2020 tarihli ek kararına karşı taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki beyanlarına ek olarak ...'ın murislerine ait olup intikal edilmesi gereken mal varlığının da Karşıyaka 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 26.12.2017 günlü ve 2016/457 Esas, 2017/1525 sayılı Kararı ile kayyım tarafından yönetilmesine karar verildiğini, ...'ın mal varlığı bilgilerinin dosyaya ibraz edildiğini, ...'ın mal varlığına ilişkin usulsüz işlemlerin tespit edilmesi üzerine yapılan suç duyurusu sonucunda İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığınca iddianame düzenlediğini, İstanbul Anadolu 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/489 Esas sayılı ceza davasının derdest olduğunu, tespit edilen tüm usulsüzlüklerin adı geçen kişinin mal varlığının organize bir şekilde suistimal edilmeye çalışıldığının bir göstergesi olduğunu, ...'ın mirasçılarının gösterir bir mirasçılık belgesinin bulunmadığını, 2006 yılından beri mal varlığının kayyım ile idare edildiğini, her bir mal varlığı için ayrı gaiplik kararının aranmasının usul ekonomisine aykırı olduğunu belirtmiş, 13.04.2020 tarihli dilekçesi ile de ...'a ait Akbank Gündoğdu Şubesindeki hesabından İstanbul Anadolu 1. İcra Müdürlüğünün 2016/3238 Esas sayılı dosyasına gönderilen 1.166.381,75 TL tutarındaki meblağın alacaklıya 3. kişiye ödenmesinin ihtiyati tedbir yoluyla durdurulmasına karar verilmesi gerektiğini, 25.03.2020 tarihli ek kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur.

2. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle, gaiplik kararının gaipliğine karar verilmesi talep edilen kişinin şahsına bağlı hüküm ve sonuç doğuracağını, bir taşınmaza bağlı ve bu taşınmaz yönünden geçerli olduğunun kabul edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, kesinleşen gaiplik kararına göre işlem yapılması gerektiğini, ...'ın 1923 doğumlu olup 1997'den beri kendisinden haber alınamadığını, mal varlığının ele geçirilmesi amacıyla sahte senet düzenlenerek icra takibine konu edildiğini, ...Finansal Danışmanlık Ltd. Şti. yetkilisi hakkında ceza davası bulunduğunu, mal varlığı kayyımlıkla idare edilen şahsın ve Hazinenin hak ve menfaatlerinin korunması kapsamında ...'ın mal varlığının Hazineye intikalinde hukuki yarar bulunduğunu, ayrıca ...'ın mirasçısı olduğu iddiasında bulunan üçüncü kişiler tarafından ölüm kaydının düşürüldüğünün tespiti üzerine kaydın iptali için Edirne 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açıldığını, davanın derdest olduğunu, gaip ...'ın mal varlığının suistimal edilmeye çalışıldığını, kararın eksik inceleme ile verildiğini belirtmiş, 13.04.2020 tarihli dilekçesi ile de 25.03.2020 tarihli İstanbul Anadolu 1. İcra Müdürlüğünün 2016/3238 Esas sayılı dosyasına mevcut 1.166.381,75 TL tutarındaki meblağ üzerindeki ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına yönelik ek kararın usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 26.10.2022 tarihli ve 2022/760 Esas, 2022/2320 sayılı Kararında "İlk Derece Mahkemesinin 11.12.2019 tarihli kararı ile 25.03.2020 tarihli ek kararının usul ve yasaya uygun olduğu" gerekçesiyle Karşıyaka 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.12.2019 tarihli ve 2018/301 Esas, 2019/514 sayılı Kararına karşı davalı vekili tarafından, 25.03.2020 tarihli ek kararına karşı, davacı ve davalı vekilince yapılan istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Bölge Adliye Mahkemesinin kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf dilekçesindeki itirazlarını ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf dilekçesindeki itirazlarını ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 588 inci maddesi gereğince gaibin mal varlığının Hazineye intikali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341, 361, 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
Davacı vekili, İlk Derece Mahkemesinin 11.12.2019 günlü 2018/301 Esas, 2019/514 sayılı kararına karşı 16.04.2020 tarihli dilekçe ile istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin 16.04.2020 tarihli istinafına ilişkin bir değerlendirme yapılmadan karar verilmiştir. Davacı vekilinin esasa ilişkin istinaf itirazlarının incelenmesi için hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan nedenlerle;
Davacı vekilinin temyiz itirazının kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Bozma nedenine göre sair temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 15.02.2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.