YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/3108 E.  ,  2024/2308 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2771 E., 2023/290 K.
DAVA TARİHİ : 14.05.2019
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 5. Tüketici Mahkemesi
SAYISI : 2021/537 E., 2022/510 K.

Taraflar arasındaki asıl ve birleştirilen davada tespit, şerhin terkini davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili asıl ve birleştirilen dava dilekçesinde; davacı ile davalı ... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş arasında 13.10.2014 ve 09.12.2014 tarihlerinde imzalanan "Gayrimenkul Satış Vaadi ve Borçlanma Sözleşmesi" uyarınca; davalı ... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin yükümlülüğünün, yüklenicisi olduğu ... ... Projesinin tamamlanmasının ardından İstanbul ili, ... ilçesi, 3401 ada 3 parsel, B Blok, 112 No.lu ( tapuda 129 No.lu) ve A Blok 49 ( tapuda 67 No.lu) dairelerin davacıya teslimini gerçekleştirmek, davacının yükümlülüğünün ise taşınmaz bedeli olan 380.000,00 ve 450.000,00 TL’yi ödemek olup bu bedelin ödendiğini, taşınmazın zilyetliğinin teslim edilmiş olmasına rağmen tapuda devirlerin 07.08.2018 tarihinde gerçekleştirildiğini, tapu devrinin gerçekleştirildiği sırada taşınmaz üzerinde ... A.Ş. lehine 30 milyon TL bedelli 16.04.2018 ve 27.04.2018 tarihli ihtiyati haciz şerhlerinin tesis edildiğini öğrendiğini beyan ederek; dava konusu taşınmazların sözleşme tarihi olan 13.10.2014 ve 09.12.2014 tarihleri itibarıyla davacıya ait olduğunun tespiti ile taşınmazlar üzerinde davalı ...Ş. lehine tesis edilen ihtiyati haciz şerhlerinin terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkil banka açısından davanın husumet yönünden davanın reddinin gerektiğini, davalının mevzuatın aradığı basiretli tacirin kendisinden beklediği tüm yükümlülükleri yerine getirdiğini, tapu siciline güven ilkesi uyarınca işlem yapıldığından sorumluluğu olmadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

2. Davalı ... İnşaat Taah. Sanayi ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; öncelikle usuli itirazlarda bulunduklarını, şirketin İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1307 Esas sayılı dosyası kapsamında Konkordato ilanı için başvurduğunu, davacıya dava konusu taşınmazın eksiksiz bir şekilde teslim edildiğini, dava konusu taşınmazın tamamlanarak tapusunun davacıya devredildiğini; ancak dövizdeki devaluasyon ve ekonomik kriz sebebiyle yapılan yüklü ödemelere rağmen kredi borcunun kapatılmasının mümkün olmadığını, mahkemelerce sonuçları hiç düşünülmeden verilen ihtiyati haciz kararlarının şirket faaliyetlerini durma noktasına getirerek başkaca müşterilerin mağduriyetine sebebiyet verildiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl ve birleştirilen davanın kısmen kabulüne, davacı lehine nispi harç ve vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı ...Ş. vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davacının tespit talebindeki amacın taşınmazın fiilen teslim aldığını ispat etmek olduğunu ileri sürerek kararın tespit talebi yönünden kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ...Ş vekili istinaf dilekçesinde; yerel Mahkeme tarafından harçlar ve vekalet ücretine ilişkin verilmiş olan kararın hatalı olduğunu, tapuya şerh edilmemiş bir gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin üçüncü kişilere karşı ileri sürülemeyeceğini, hukuken geçersiz olduğunu, müvekkili bankanın tamamen iyi niyetli üçüncü kişi olup; mevcut yasalar çerçevesinde hukuka uygun hareket ettiğini ve bu çerçevede yasal haklarını basiretli bir tacir olarak kullandığını ileri sürerek hükmün ortadan kaldırılarak ve dosyanın yeniden karar verilmek üzere yerel Mahkemeye gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ile davalı ...Ş. vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde, tapu siciline güven ilkesi uyarınca davanın kabulüne karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalı aleyhine maktu harç ve maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, tespit ve şerhin terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 312/2 nci maddesine göre öngörülen koşulların gerçekleşmesi halinde davayı kaybeden taraf, yargılama giderleri ile sorumlu tutulamaz. Davalının yargılama gideri ve avukatlık ücreti ile sorumlu tutulmamasının koşuları; davanın açılmasına kendi hal ve davranışlarıyla sebebiyet vermemiş ve yargılamanın ilk duruşmasında da davacının talep sonucunu kabul etmiş olmasına bağlıdır. Bu iki koşulun bir arada gerçekleşmiş olması gerekir.

3. Değerlendirme
Somut olayda, davalı yargılama süresince davanın reddini savunduğundan davalı aleyhine avukatlık ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesinde bir yanılgı bulunmamaktadır.

Ancak davada yargılama konusu yapılan konu davalı yararına tesis edilen şerhin içerdiği borcun varlığına ilişkin bulunmayıp davacı ile davalı yüklenici arasında yapılan konut satış sözleşmesinin ayıpsız olarak ifasına ilişkindir.

Bu durumda dava konusu taşınmaz üzerinden yargılama giderine hükmedilmesi hatalı olup ayıbın giderilmesine ilişkin değeri ölçülemeyen bir istem olarak değerlendirilmekle davalı aleyhine maktu harç ve maktu avukatlık ücreti hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Davalı vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi ve İlk Derece Mahkemesi kararlarına yönelik temyiz itirazlarının kabulü ile;

1. Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının 2 numaralı bendinin çıkarılarak yerine ''Alınması gerekli 36.204,30 TL harcın davalılardan ...'nden (davalı bankanın maktu 269,85 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla) tahsili ile Hazineye irat kaydına'' ibaresinin yazılmasına,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının;
a. 1 inci bendinin 4 üncü fıkrasından '' davalılardan müşterek ve müteselsilen'' ifadesinin kaldırılarak yerine "davalı Bankanın maktu 80,70 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla'' ifadesinin yazılmasına,

b. 1 inci bendinin 5 inci fıkrasından ''davalılardan müşterek müteselsilen'' ibaresinin kaldılarak yerine ''davalı Bankanın maktu 5.100,00 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla'' ibaresinin yazılmasına,

c. 2 nci bendinin 4 üncü fıkrasından ''davalılardan müşterek ve müteselsilen'' ifadesinin kaldırılarak yerine ''davalı Bankanın maktu 80,70 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla'' ibaresinin yazılmasına,

d. 2 nci bendinin 5 inci fıkrasından ''davalılardan müşterek müteselsilen'' ibaresinin kaldırılarak yerine ''davalı Bankanın maktu 5.100,00 TL'sinden sorumlu olması kaydıyla'' ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

İstek hâlinde peşin alınan temyiz harcının ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.