YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/3107 E.  ,  2024/2300 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2921 E., 2023/385 K.
DAVA TARİHİ : 05.04.2019
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 3. Tüketici Mahkemesi
SAYISI : 2019/268 E., 2022/569 K.

Taraflar arasındaki şerhin terkini ve tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili ile davalı ...Ş. vekili ile davalı ...vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili ile davalı ...Ş. ile davalı ...vekili vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile davalı ... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş arasında 12.04.2014 tarihinde imzalanan "Gayrimenkul Satış Vaadi ve Borçlanma Sözleşmesi" uyarınca; davalı ... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş'nin yüklenicisi olduğu Kentplus ... Projesinden İstanbul ili, ... ilçesi, 3401 ada 3 parsel, B blok, 117 No.lu dairenin satın alındığını, bedeli olan 375.000,00 TL'yi sözleşme çerçevesinde ödeme yaptığını, sözleşmeye konu taşınmazın zilyetliğinin teslim edildiğini, tapu devrinin ise 05.09.2018 tarihinde yapıldığını, söz konusu daire üzerinde 16.04.2018 tarihinde davalı ...Ş. tarafından ihtiyati haciz şerhi, 18.04.2017 tarihinde ise davalı ...Ş tarafından ipotek tesis edildiğini, davalı bankaların taşınmaz üzerine ipotek ve ihtiyati haciz şerhleri tescil ettikleri tarihlerde dairenin kullanıldığını, tamamı bitmiş ve ipotek ve ihtiyati haciz şerhi tesis edilen tarihte tamamı satıldığı herkesçe bilinen bir proje üzerinde bu şekilde bir işlem tesisinin iyi niyet çerçevesinde değerlendirilemeyeceğini bir tüketici olarak hiçbir kusuru olmadığını, ipoteğin ve ihtiyati haciz şerhinin kötü niyetle tesis edildiğini ileri sürerek dava konusu bağımsız bölümün sözleşme tarihi 12.04.2014 tarihi itibariyle mülkiyetinin davacıya ait olduğunun tespitine, dava konusu bağımsız bölüm üzerine davalı ...tarafından tesis edilen ipoteğin ve davalı ...Ş. tarafından tesis edilen ihtiyati hacizlerin kaldırılmasına ilk taleplerin kabul görülmemesi durumunda ise taşınmazın piyasa rayiç değerinin tespit edilecek rayiç değerden şimdilik 500,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalı ... İnşaat Taahhüt San. ve Tic. A.Ş.'den tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
1. Davalı ... İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davalı ... İnşaat hakkında konkordato başvurusuna binaen kesin mühlet kararı verildiğini, dava konusu taşınmazı tapusunun davacıya devredildiğini, ancak inşaat sektöründe yaşanan kriz ve mali imkanların elverişsizliği nedeniyle takyidatsız olarak tapu devrinin yapılamadığını, mahkemelerce verilen ihtiyati haciz kararları ile şirketin faaliyetlerinin durma noktasına geldiğini, ölçüsüzce uygulanan hacizlerle başkaca müşterilerin mağduriyetine sebep verdiği, kabul anlamına gelmemek kaydıyla mahkemenin davacı tarafın ikinci talebini değerlendirmeye alması ihtimalinde davacının sözleşmenin fesih tarihine kadar uyuşmazlık konusu taşınmazlar faydalanmış olduğu göz önünde bulundurularak her türlü kullanım bedeli ve yıpranma payının hesaplanmasını talep ettiklerini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

2. Davalı ...Ş vekili cevap dilekçesinde; müvekkili bankaya karşı açılan dava haksız ve dayanaksız olduğunu, dava konusu taşınmaz üzerine ... İnşaat A.Ş adına kayıtlı olduğu tarihte taşınmazın üzerinde herhangi bir şerh bulunmadığı zamanda taşınmazın da gerçek malikleri tarafından ipotek verildiğini, dolayısıyla ortada yolsuz bir tescil bulunmadığını, mağduriyetin tamamen davacının kendi kusuru olduğunu, bu nedenlerle müvekkili banka hakkındaki davanın reddine karar verilmesini, yargılama gideri ile avukatlık ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

3. Diğer davalı ...'a yapılan usulüne uygun tebliğe rağmen davaya yanıt dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde, mülkiyetin tespiti talebinin kabulüne karar verilmesi gerektiğini, davalı ...Ş. aleyhine nispi vekalet ücreti ile harca hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ...Ş. vekili istinaf dilekçesi ile; tapuya şerh edilmemiş bir gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin üçüncü kişilere karşı ileri sürülemeyeceğini, davalı müvekkil Bankanın, davacı ile diğer davalı ... İnşaat Taah. San ve Tic A.Ş. arasında yazılı olarak akdedildiği iddia edilen adi yazılı taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin tarafı olmadığını, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile karar verildiğini ileri sürerek mahkeme kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

3. Davalı ...vekili temyiz dilekçesinde, tapu siciline güven ilkesi uyarınca davanın kabulüne karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalı aleyhine maktu harç ve maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 1İstanbul Anadolu 3. Tüketici Mahkemesinin 25/04/2022 tarih ve 2019/268 Esas, 2022/569 Karar sayılı kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekili ve davalı Bankalar vekillerinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b/1. maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ...vekili ile davalı ...Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde, harç ve vekalet ücretinin taşınmaz değeri ya da haciz miktarının hangisi düşükse o bedel üzerinden hesaplanması gerektiğini, tespit talebinde hukuki yarar bulunduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalı ...vekili temyiz dilekçesinde, eksik inceleme ile karar verildiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olmadığını, davacı ile davalı arasında bağlı kredi ilişkisi bulunmadığını, bağlı kredi bulunmadığını, davalının basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğünü yerine getirdiğini, ipoteğin fekki kararının yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğunu ileri sürerek hükmün bozulmasını istemiştir.

3. Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde, tapuya şerh edilmemiş gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin üçüncü kişilere karşı ileri sürülemeyeceğini, haciz şerhinin terkini kararının usul ve yasaya aykırı olmadığını ileri sürerek hükmün bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, tespit ve şerhin terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun "Tacir olmanın hükümleri" kenar başlıklı 18/2 nci maddesi hükmüne göre; “Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir. ”

3. Değerlendirme
1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili, davalı ...Ş. vekili, davalı ...vekili temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Davacı Tüketici harçtan muaf olduğundan, harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.