YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/2942 E.  ,  2023/4111 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/63 E., 2022/514 K.
KARAR : Davanın tapu iptali ve tescil yönünden reddine, terditli talepyönünden kabulüne

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen satın almaya dayalı tapu iptali ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın tapu iptali ve tescil yönünden reddine, terditli talep yönünden kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1.Davacı vekili; müvekkili ile davalının kardeş olduklarını, İstanbul ili, ... ilçesi, ...Mahallesi, 5310 ada 9 parsel üzerindeki 1 No.lu dükkan vasıflı taşınmazda her iki tarafın da pay sahibi olduklarını, taraflar arasında imzalanan "Taahhütname" başlıklı 27/03/2009 tarihli sözleşmeye göre; davacıya ait Giresun ili, ... ilçesi,... Köyü, 740 ada 1 parsel sayılı taşınmazda A Blok 8 numaralı bağımsız bölümün davalıya verilmesi karşılığında, 5310 ada 9 parsel sayılı taşınmazdaki dükkanda bulunan davalıya ait payın davacıya verilmesi konusunda anlaşma yapıldığını, müvekkilinin anlaşma gereği 740 ada 1 parseldeki 8 numaralı bağımsız bölümün satışı için davalıya vekaletname verdiğini, davalı taraf aldığı vekaletname ile bağımsız bölümü bir başkasına satarak parasını aldığını, buna rağmen 5310 ada 9 parseldeki payını müvekkiline devretmediğini, taraflar arasındaki sözleşmeye göre müvekkilinin üzerine düşen yükümlülüğünü yerine getirdiğini ancak davalının edimini yerine getirmediğini belirterek, belirsiz alacak davası olarak davaya konu İstanbul ili, ... ilçesi, ...Mahallesi, 5310 ada 9 parseldeki 1 numaralı dükkanda davalıya ait payın tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tescilini istemiştir.

2.Davacı vekili 22.09.2018 tarihli ıslah dilekçesi ile dava dilekçesindeki talebinin kabul edilmemesi halinde davalıya devrettiği 740 ada 1 parselde bulunan 8 numaralı bağımsız bölümün dava tarihi itibariyle güncel değerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı vekili, dava konusu taşınmaz üzerinde 3 katlı ruhsatsız bina bulunduğunu, binanın müvekkili, davacı ve diğer hissedar dava dışı... tarafından yapıldığını, taşınmazın tamamında tarafların 1/3'er payının bulunduğunu, davalının 1/3 hissesini davacıya satmadığını, davacı iddiasının dükkandaki hissenin devredildiğine ilişkin olduğunu, tapuda kayıtlı taşınmazların haricen satışının mümkün olmadığını belirterek, haksız açılan davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

2. Davalı vekili 15/02/2019 tarihli dilekçe ile; davacının 5310 ada 9 parselde kat irtifakı ya da kat mülkiyeti kurulmadığını, 1 nolu dükkan bölümünde davalıya ait 1/3 hissesinin iptalini ve adına tescilini istemekte ise de; 21.09.2018 tarihli bilirkişi raporuna göre zemin kat 1 nolu dükkanın arsa payının 80/1000 olarak belirlendiğini, bu bölümde müvekkiline düşen hissenin 80/3000 olduğunu bu nedenle de 80/3000 payın iptali ile davacı adına tescilini kabul ettiklerini beyan etmişlerdir.

3. Davalı vekili, 18/04/2019 tarihli oturumda davalı asil ile birlikte kabule ilişkin yazılı beyanlarını tekrar ederek zaptı imzalamışlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece mahkemesinin 16.05.2019 tarihli, 2018/87 Esas, 2019/151 Karar sayılı kararıyla; davalının kabulü nedeniyle davanın kabulü ile; İstanbul ili, ... ilçesi, ...Mahallesi, 237EF3B pafta, 5310 ada, 9 parsel sayılı taşınmazda davalıya ait 1/3 payın 1000/3000 pay kabul edilerek 80/3000 payın iptali ile üzerindeki tüm kayıt ve şerhlerle birlikte davacı adına tesciline, bakiye 920/3000 payın davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda III numaralı bentte belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 28.11.2019 tarihli ve 2019/1883 Esas, 2019/1945 Karar sayılı kararıyla; davalının kabul beyanının usulüne uygun değerlendirildiği, kararın usul ve yasaya uygun bulunduğu, kararda bir yanılgı bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda IV.B bendinde belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 29.11.2021 tarih ve 2021/917 Esas, 2021/3307 Karar sayılı ilamında; "Dava konusu taşınmaz, tapuda arsa vasfında olup fiili durumda zemin ve iki normal kat olmak üzere üç katlı binadan oluşmaktadır. Bina ruhsatsız olup kat irtifakı ya da kat mülkiyeti kurulmadığından tapunun bu haline göre davacının müstakilen dava konusu dükkan üzerindeki davalının hissesinin iptali şeklindeki talebinin ifa olanağı bulunmamaktadır. O halde mahkemece, davacının terditli talebi olduğu dikkate alınarak ikinci kademede belirttiği talebi hakkında gerekli araştırma ve incelemeler yapılarak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken davalının kabule ilişkin beyanlarının davacının talebini tam olarak karşılamadığı dikkate alınmadan yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir" şeklindeki gerekçeyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına, dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda karar başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının tapu iptali tescil talebinin reddine; bedele ilişkin talebinin kabulü ile 94.000,00TL'nin davalıdan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesi "davacının müstakilen dava konusu dükkan üzerindeki davalının hissesinin iptali şeklindeki talebinin ifa olanağı bulunmamadığından tapu iptal tescil talebinin reddine karar vermek gerekmiş; davacının terditli talebi yönünden yapılan incelemede,... taşınmazın değerininin tespiti için mahal mahkemesine talimat yazılmış keşif sonucu alınan 15.10.2018 tarihli bilirkişi raporuna göre 8 blok 3. normal kat 7 numaralı bağımsız bölüm değeri 94.000,00TL olarak belirlenmiştir. Bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından anılan Yargıtay İlamı ve tüm dosya kapsamı ile davacı tarafından haricen satın alınan taşınmaz hisse bedeli olarak davalıya devredilen taşınmazın bilirkişi raporu ile belirlenen bedelinin, davalının kendi edimini tapuda tescilinin mümkün olmaması nedeniyle yerine getiremediğinden, davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiştir." şeklindeki gerekçeyle hüküm kurulmuştur.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava dosyasında yapılan yargılamanın makul sürede sonuçlanmaması sebebiyle maddi anlamda hak kaybının oluştuğunu, ekonomik kriz sebebiyle taşınmaz bedellerinin fahiş derecede arttığını, söz konusu taşınmazın günümüzdeki bedelinin en az 500.000,00TL değerinde olduğunu, davaya konu taşınmaz bedelinin hak ve nefaset ilkeleri göz önüne alınmak suretiyle yeniden hesaplanarak müvekkilin zararının karşılanması gerektiğini, bilirkişi raporunu kabul edilmediğini, yapılan hesaplamada hem rayiç bedelin göz önüne alınmadığını belirterek, kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, adi yazılı şekilde akdedilen taşınmaz satış sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil, ikinci kademede tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 308, 309, 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri; 4721 sayılı Türk Medeni Kanun'un 706 ncı maddesi; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 237 nci, 2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 26 maddesi

3. Değerlendirme
Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, davacı tarafından bakım borcunun yerine getirildiği ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Fazla alınan harcın istek halinde davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, gönderilmesine,

25.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.