YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/2766 E.  ,  2024/2992 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1237 E., 2023/830 K.
DAVA TARİHİ : 28.02.2020
KARAR : Davanın kabulüne
İLK DERECE MAHKEMESİ : Tire 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/111 E., 2021/163 K.

Taraflar arasındaki 5403 sayılı Yasa uyarınca sınırdaş tarım arazisi maliki tarafından açılan ön alım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün kaldırılmasına yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden hükmün düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 28.05.2024 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.

Belli edilen günde temyiz eden davalı vekili Av.... ile davacı vekili Av.... geldiler. Açık duruşmaya başlandı. Gelenlerin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra açık duruşmanın bittiği bildirildi. İşin incelenerek karara bağlanması için Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili; 40 parsel sayılı taşınmazın müvekkiline ait olduğunu ve bu taşınmazın sınırındaki 33 No.lu taşınmazı ...'ın 08/01/2020 tarihinde ...'a 500.000,00 TL bedelle satılmış gibi işlem yaptığı, 33 nolu parselin piyasa rayiç değerinin 350.000,00 TL olduğunu, taşınmazın bu değerden satıldığını, müvekkilinin ön alım hakkı nedeniyle tapu kaydının iptali davacı adına kayıt ve tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili; davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; "..bedelin muvazaalı olduğu iddiası davacı tarafından ispat edilemediğinden davanın kabulü ile dava konusu taşınmazın davalı adına olan tapu kaydının iptali ile davacı adına kayıt ve tesciline, taşınmazın tapuda gösterilen bedel, harç ve masrafları üzerinden hesaplanan miktarın davacıdan alınarak davalıya ödenmesine" karar vermiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili; sınırdaş malike önalım hakkı tanıyan yasa maddesinin yargılama sürecinde mülga olduğunu, davacının tanık listesini kesin süre geçtikten sonra verdiğini, davacıya satıştan önce ve sonra bilgi verildiğinden davanın süresinde açılmadığını, davanın reddi gerektiğini, müvekkili lehine nispi vekalet ücreti ile yargılama gideri takdirine karar verilmesi taleplerini de tekrarladıklarını dile getirmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...davanın kabulü usul ve yasaya uygun ise de; bedelde muvazaa iddiası kabul edilmeyerek tapuda gösterilen satış bedeli ile harç ve masrafların toplamı olarak kabul edilen 510.000,00 TL üzerinden önalım hakkının kullanılmasına karar verildiğinden iddia olunan 365.851,00 TL bedel üzerinden davada kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına, iddia olunan bedel ile kabul edilen önalım bedeli arasındaki fark üzerinden ise davada kendisini vekille temsil ettiren davalı yararına nisbi vekalet ücreti takdiri ile harç dışında yargılama giderinin bu orana göre paylaştırılması gerekirken satış bedelinin tamamı üzerinden davacı yararına vekalet ücreti takdir olunarak davalıdan tahsiline karar verilmesi ve yargılama giderinin tamamından davalının sorumlu tutulması doğru olmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile bu yönler düzeltilmek suretiyle yeniden hüküm kurulmasına" karar vermiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili; istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrar ile hükmü temyiz etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, 5403 sayılı Yasa uyarınca sınırdaş tarım arazisi maliki tarafından açılan önalım hakkına dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5403 sayılı Kanun'un 8/i maddesi, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 732, 733, 734 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

17.100,00 TL Yargıtay duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.