YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/1973 E.  ,  2023/3107 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
KARAR : Davanın kabulüne

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen tapu iptali ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, 8. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin miras bırakanı ...’ın 11.02.1966 tarihli senetle dava konusu taşınmazların evveli olan 308 parsel (yeni 2253 ada 24, 25 ve 2254 ada 8, 9 ve 19 parsel) sayılı taşınmazda davalıların murisi ...’un miras payını satın alarak zilyetliği devraldığını, kaldı ki davalıların miras bırakanı...’ın ölüm tarihinden itibaren tapu kaydının intikal görmemesi nedeniyle hukuki kıymetini de kaybettiğini açıklayarak, ilgili paya ilişkin tapu kayıtlarının iptali ile davacı adına tescilini; olmadığı takdirde harici satış bedelinin güncelleştirilmiş karşılığının ve davacının yaptığı tesis ve ağaç bedellerinin yasal faiziyle tahsilini istemiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekili, davada dayanılan senedin sahte olduğunu, senetteki parmak izinin murisleri ...'a ait olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
1. İlk Derece Mahkemesinin 25.11.2008 tarihli ve 2004/250 Esas, 2008/571 Karar sayılı kararıyla; satış senedine değer verilerek davanın kabulüne, 2253 ada, 24 ve 25 parsel, 2254 ada, 8, 9, 19 parsel sayılı taşınmazlardaki ... mirasçıları ..., ..., ..., ... ve Semra Kumlu’ya ait 14/480’er payın iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

3. Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 22.12.2011 tarihli ve 2010/7126 Esas, 2011/7467 Karar sayılı kararıyla; davanın, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 713 üncü maddesi 2 nci fıkrasına dayalı sebep bakımından gerekli koşullar oluşmadığından başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı, sözleşmenin düzenlendiği tarih itibariyle yürürlükte bulunan 743 sayılı Medeni Kanun'un 612 inci maddesine göre, miras payının üçüncü kişiye devrinin yazılı olmak suretiyle geçerli olduğu, ancak davalılar dayanak senet altındaki parmak izinin yakın miras bırakan anneleri ...’a ait olmadığını, senedin sahte olarak düzenlendiğini savunmuş olduğundan mahkemece bu husus üzerinde durulması gerektiği belirtilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

4. İlk Derece Mahkemesinin 10.02.2014 tarihli ve 2012/126 Esas, 2014/112 Karar sayılı kararıyla; satış senedinin geçerliği ispatlanamadığından davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 11.04.2017 tarihli ve 2014/26879 Esas, 2017/5389 Karar sayılı kararıyla; bozma gereklerinin tam olarak yerine getirilmediği, dayanak 11.02.1966 tarihli senetteki parmak izinin ...'un el ürünü olup olmadığı konusunda bilirkişi incelemesi yapılmak üzere dosya Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'na gönderilmiş ise de, Adli Tıp Kurumu Başkanlığının 21.02.2014 tarihli raporunda, sağlıklı inceleme yapılabilmesi için ...'a ait parmak izi bulunan belgelerin; noterler, bankalar, muhtarlıklar, belediyeler, seçim kurulları, tapu ve vergi daireleri, nüfus müdürlükleri, evlendirme daireleri, dernekler ve vakıflar gibi çeşitli kurum ve kuruluşlardan temin edilerek gönderilmesinin gerekli olduğu bildirildiği halde mahkemece raporun gereğinin yerine getirilmediği, her ne kadar bir kısım kurumlara yazılar yazılarak imza örneği sorulmuş ise de; taraflara muris Meryem'in parmak izini taşıyan belgelerin bulunabileceği yerleri bildirmeleri için süre ve imkan tanınması, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'nın raporunda bahsedilen kurumlardan araştırma yapılması, parmak izi taşıyan belgelerin getirtilerek dosyaya eklenmesi, tüm bunlar temin edildikten sonra dosyanın tomarıyla birlikte Adli Tıp Kurumu Başkanlığına gönderilerek dosya üzerinde yapılacak inceleme sonucu parmak izinin Meryem'e ait olup olmadığı yönünden rapor istenmesi gerektiği, bilirkişi incelemesinde de kesin bir sonuç elde edilemediği takdirde; senet imzacıları varsa bunların tanıklığına başvurulması, senedin geçerli olup olmadığı belirlendikten sonra davacının terditli istemi olan tazminat yönünden de dosya kapsamındaki tüm bilgi ve belgeler birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği açıklanarak bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalıların murisi ...'un dava konusu taşınmazın babası...'tan intikal edecek payını davacının murisi ...'a 1966 yılında harici satış senedi ile satıp zilyetliğini devrettiği, ...'ın zilyetliğinde iken onun 1992 tarihinde ölümünden sonra mirasçıları tarafından taşınmazın tasarruf edildiği, ...'ın eşi ...'nın ölümü ile taşınmaza davacının zilyet olduğu, davacı ve seleflerinin dava konusu taşınmazda malik sıfatı zilyetliklerine halen devam ettiği, taşınmaz maliki...'ın 1943 yılında vefat ettiği, taşınmazın... mirasçıları adına 2004 yılında intikal gördüğü, intikal tarihine kadar davacı ve öngelenlerinin zilyetliklerinin kesintisiz devam ettiği, davalı ... ve mirasçılarının harici satış tarihinden sonra taşınmaza hiç zilyet olmadıkları gerekçeleriyle, davanın kabulüne, 2253 ada, 24 ve 25 parsel, 2254 ada, 8, 9, 19 parsel sayılı taşınmazlardaki ... mirasçılarına ait payların iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili ve katılma yolu ile davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davalılar vekili temyizinde, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Fizik İhtisas Dairesi Başkanlığınca düzenlenen raporda satış senedindeki parmak izleri ile hesap cüzdanındaki parmak izinin aynı parmağa ait izler olup olmadığının tespit edilmediğinin bildirildiğini, davalı tarafça parmak izi inkar edildiğine göre satış senedinin geçerli sayılmasının mümkün olmadığını, davacı tarafın tanık ile ispatı mümkün olmayıp, tanık dinlenmesine muvafakat etmediğini, dinlenen senet mümzii ...’nin satışa dair ne sene, ne yer ne de bedele ilişkin net bir bilgi vermediğini, hatırlamadığını beyan ettiğini, bu halde senedin geçerli olduğu ispatlanmadığından davanın reddi gerektiğini ileri sürmüştür.

2. Davacı vekili katılma yolu ile temyizinde, dayanak satış senedindeki parmak izini inkar eden davalı tarafın senedin sahteliğini ispat edemediğini, esasa ilişkin kararın yerinde olduğunu, ancak davacı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, haricen satın almaya dayalı tapu iptal ve tescil, mümkün olmadığı takdirde satış bedeline ilişkin alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
a) 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile; 370 ve 371 inci maddeleri,

b) 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 706 ncı maddesi,

c) 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun (6098 sayılı Kanun) 237 nci maddesi,

d) 2644 sayılı Tapu Kanunu’nun 26 ncı maddesi,

e) 1512 sayılı Noterlik Kanunu’nun 89 uncu maddesi

f) 10.07.1940 tarihli ve 1939/2 Esas, 1940/77 Karar sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme Kararı

g) Yukarıda belirtilen mevzuat gereği; tapulu taşınmazların satışı, resmi şekilde yapılmadıkça hukuken geçerli değildir ve satın alana herhangi bir mülkiyet hakkı bahşetmez. Tapulu taşınmazın harici satışının hüküm ifade etmemesi durumunda, taraflar verdiklerini geri alabilirler. O halde, harici satış sözleşmesindeki satış bedelinin denkleştirici adalet ilkesine göre tazmini gerekir.

3. Değerlendirme
Dosyanın incelenmesinde, dava konusu 308 parsel sayılı taşınmazın 30.12.1960 tarihinde kesinleşen kadastro tespiti ile ölü... mirasçıları adına tapuya tescil edildiği anlaşılmıştır. Taşınmazın tapuya tescili sonrasında, 11.02.1966 tarihinde, davacının murisi ... ile davalıların murisi ... arasında, tapulu olan taşınmaz ile ilgili, şahitler ve muhtar huzurunda haricen satış yapıldığı davacı tarafça iddia edilmektedir. Davalı tarafın senet üzerindeki parmak izinin ...'a ait olmadığı iddiası üzerine alınan Adli Tıp Kurumu'ndan alınan bilirkişi raporunda, sözleşmedeki parmak izinin ... eli ürünü olup olmadığı tespit edilememiştir. Ayrıca sözleşmede imzası bulunan ve halen sağ olan ... tanık sıfatı ile dinlenmiş, taraflar arasında bir satış sözleşmesi olduğunu hatırladığını, ancak sözleşmenin ne zaman ve nerede yapıldığını, bedel ödenip ödenmediğini, ödenmiş ise ne kadar bedel ödendiğini tam olarak hatırlamadığını ifade etmiştir. Soyut ifadeler içeren tanık beyanı hükme esas alınamaz.

Hal böyle olunca, harici satış sözleşmesi üzerindeki parmak izinin ... elinin ürünü olduğu tespit edilemediğinden, bundan ayrı, davacı murisi tarafından bir satış bedelinin ödendiği de ispatlanmadığından, davanın hem asıl hem de terditli talep yönünden reddi gerekirken, yazılı gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı tarafın temyiz isteminin kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma sebebine göre davacı tarafın temyizinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,

05.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.