YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2023/1627 E.  ,  2024/1403 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/1537 E., 2022/2084 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Erzurum 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/213 E., 2019/340 K.

Taraflar arasındaki yap-satçı temlikine dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 7532 ada 4 parsel C blok girişe göre sağ taraf 2. kattaki daireyi (4 No.lu daire) "Sözleşme" başlıklı belge ile toplam 90.000,00 TL bedelle satın aldığını, dairenin 2014 yılının kasım ayında teslim edileceğinin kararlaştırıldığını, söz konusu bedelin toplam 70.000,00 TL’sini ödediğini, bakiye 20.000,00 TL’sinin ise daire teslim edilmediğinden ödenmediğini, davalı şirket yöneticisinin yüklü miktarda borçlanarak kaçtığını öğrenen davacının çilingir vasıtasıyla evin kilidini değiştirdiğini ve görev yaptığı yere geri döndüğünü, daha sonra geldiğinde ise davaya konu dairenin pencerelerinde perde gördüğünü, evi başkalarına sattıklarını anladığını, davacı ile aynı konumda bulunan pek çok kişinin açtığı davanın lehlerine sonuçlandığını, davacının üstün ... olduğunu, hileli bir şekilde dairenin el değiştirdiğini belirterek davalılardan ... adına olan tapunun iptali ile davacı adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; sözleşmenin aslının getirtilmesi gerektiğini, davalı yüklenici şirketin pek çok kişiyi mağdur ettiğini, müvekkiline yöneltilen muvazaa iddialarının yerinde olmadığını, diğer davalıları tanımadığını, emlak ofisi sahibi ...'a satış bedeli olan 140.000,00 TL'yi bankadan kredi çekerek peşin ödediklerini, aynı gün tapu işlemi ve teslimin yapıldığını, tapuya ... ilkesine dayalı olarak dairenin satın alındığını, davacının bedeli tamamen ödemediğinin anlaşıldığını, kendisine teslim de yapılmadığını, davalı taşınmazının 1. katta ve girişe göre sol tarafta kaldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

2. Davalı ... duruşmada; ...'dan 8 adet daire satın aldığını, tapuların adına devredildiği gün bir kaç kişinin tapularını vermediği için ...’e çıkıştığını, satış bedelinin bir kısmını sonra ödemesinin kararlaştırıldığını, ancak tapudaki olaydan sonra satıştan vazgeçtiğini, bunun üzerine ...’in talimatıyla ... Emlak'ın daha önce taşınmazları sattığı kişilere devir yaptığını beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı ...'nin dava konusu bağımsız bölümü tapu kütüğündeki tescile güvenerek satın aldığı, üçüncü kişilerin bu sicillere dayanarak kazandığı hakların korunacağı, ...'nin iyi niyetli üçüncü kişi olduğu, kazanımının bir ayni hak tescil ettiği, geçerlilik unsuru için diğer bütün unsurları ihtiva ettiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Dava dilekçesini tekrarlayarak, müvekkili gibi daire satın alan başka kişilerin açtıkları davaların lehlerine sonuçlandığını, davacının bu daire için yaklaşık 6 yıl önce ödeme yaptığını, hakların yarışmasında en üstün hakka sahip olduğunu, davalı ...'nun duruşmadaki beyanından bu daire için herhangi bir bedel ödenmediğinin anlaşıldığını, dairenin bedelsiz olarak ...'e satıldığını, bu durumun hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, dava konusu yerdeki dairelerin hileli bir şekilde el değiştirdiğini, davalı tarafın beyanlarının çelişkili olduğunu, diğer dosyalar getirtilerek incelenmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı temlikinin tapudaki devir tarihinden önce olup olmadığının sunulan sözleşmede tarih bulunmadığından tespit edilemediği, davacının şahsi ... ile tapudan devir nedeniyle davalının ayni ... yarıştığında ayni hakka dayalı iktisaba değer vermek gerektiği, tanıkların davalının ilk malik ve diğer malikler ile el ve işbirliği içinde olduğunu açıklayamadığı, davalı ...'in banka dekontları ve gelen yazı cevabı ile devir tarihinde bankadan 140.000,00 TL çektiğini ispatladığı, tapu kütüğündeki tescile dayanarak taşınmazı iktisap ettiği, yüklenici ile el ve işbirliği içinde olduğunun kanıtlanmadığı gerekçesiyle istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
İstinaf dilekçesindeki itirazlarını tekrarlamıştır.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, yap-satçı yüklenicinin temlikine dayalı tapu iptal ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. Arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alınmasına dayalı olarak açılan tapu iptali ve tescil davaları ile ilgili olarak kanunlarımızda bir düzenleme mevcut olmadığından bu konulardaki uyuşmazlıkların çözümünde uygulanan 30.09.1988 tarih ve 1987/2 Esas, 1988/2 Karar sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme Büyük Genel Kurulu Kararı benimsenmiştir.

3. Yüklenicinin arsa payı karşılığı inşaat yapmakta olduğu veya arsa sahibinin aynı zamanda yüklenici sıfatıyla hareket ederek (yap-satçı konumunda) inşa etmekte olduğu binalardan bağımsız bölüm satın alınması hâlinde Borçlar Kanununun 163 üncü maddesi (TBK m. 184) gereğince üçüncü kişiye yapılacak temlikin yazılı olması yeterlidir.

3. Değerlendirme
1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.