YARGITAY 7. HUKUK DAİRESİ

7. Hukuk Dairesi         2022/1935 E.  ,  2023/3220 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2091 E., 2021/1853 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Burhaniye 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/332 E., 2020/149 K.

Taraflar arasındaki ölünceye kadar bakma sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararın davacı mirasçıları ortak vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı mirasçıları ortak vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı asıl, dava dilekçesinde; kendisinin davalı taraf ile evli olduğunu, evlendikten birkaç yıl sonra davalının hileli davranışı sonucunda oturduğu evin bulunduğu 119 ada 18 parsel sayılı taşınmazın mülkiyetini davalıya devrettiğini, bunun karşılığında da davalının kendisine ölünceye kadar bakacağını vaat ettiğini, ancak davalının bakım yükümlülüklerini yerine getirmediğini belirterek taşınmazın davalı adına kayıtlı tapu kaydının iptali ile adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı, davaya karşı cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Burhaniye 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 08.04.2020 tarihli ve 2019/332 Esas, 2020/149 Karar sayılı kararında belirtilen "...yargılamanın 08.01.2020 tarihli 1. oturumda davacının katılmaması ve davalının da davayı takip etmeyeceğini bildirmesi ile dosyanın işlemden kaldırılmasına, davanın üç ay içerisinde yenilenmemesi üzerine davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, davacının işlemden kaldırma kararı sonrası 23.01.2020 tarihinde vefat ettiği, davanın devamı sırasında davacının vefatı üzerine mirasçılarının davaya dahil edilerek davaya devam edilmesinin gerektiği, ancak 6100 sayılı HMK'ya göre vefat eden davacı asılın mirasçılarını resen araştırmak ve tebligat ile davadan haberdar etmek görevinin mahkemeye yüklendiğine dair bir düzenlemenin bulunmadığı..." gerekçesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150/5 inci maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı mirasçıları ortak vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 29.12.2021 tarihli ve 2021/2091 Esas, 2021/1853 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde, davacı mirasçıları ortak vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.08.01.2020 tarihli ilk duruşma gününe davacılar murisinin ağır hastalığı nedeni ile katılımın sağlanamadığını,

2.Müvekkillerinin de davadan haberdar olamadıkları için mahkemeye herhangi bir bilgi veremediklerini,

3.Dosyanın işlemden kaldırılmasından 15 gün sonra 23.01.2020 tarihinde müvekkillerinin murisi olan ...'ın vefat ettiğini,

4.UYAP sistemi üzerinden davacının ölüm kaydının uyarı vermiş olmasına rağmen İlk Derece Mahkemesince, üç aylık süre dolmadan bir gün önce dosyanın işlemden kaldırılmış olduğunu,

5.Oysa bu tarihte davacı murisin sağ olmadığını, vefat eden davacı üzerinden işlem yapılmasının yasaya açıkça aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ölünceye kadar bakma sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 55 ve 150 nci maddeleri ile 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 16 ncı maddesi.

3. Değerlendirme
1.Taşınmazın değerinin, davanın değeri olarak gösterilen 4.500,00 TL meblağdan daha fazla olması gerektiği hayatın olağan akışı ve hayat deneyimlerine göre ortadadır. Harçlar Kanunu'nun 16 ncı maddesine göre, taşınmazın aynına taalluk eden davalarda harç, taşınmazın değeri üzerinden talep olunmaktadır. Tüm bu nedenlerle, mahkemece esas alınan taşınmaz bedelinin gerçek değer olamayacağı gözetilerek mahkemece, taşınmazın değeri tespit ettirildikten sonra harcın güncel meblağa göre ikmal edilmesi zorunludur. Bu sebeple, taşınmazın muhtemel değeri itibariyle temyiz kesinlik sınırının altında kaldığını söylemek de an itibariyle mümkün değildir.

2.Yukarıda bahsedilen harç ikmaline ilişkin usulî işlemin İlk Derece Mahkemesince tamamlattırılmadığı gözetilmeden Bölge Adliye Mahkemesi tarafından davacı mirasçılar ortak vekilinin istinaf talebinin esastan reddine yönelik karar verilmesi doğru görülmemiştir.

3.Kabule göre de; İlk Derece Mahkemesince 08.01.2020 tarihinde dosya işlemden kaldırılmış ve bu tarihten sonra 23.01.2020 tarihinde davacı vefat etmiştir. İlk Derece Mahkemesince, esasa dair bir karar verilmeden davacı vefat etmiş olduğundan 6100 sayılı HMK'nın 55 inci maddesi uyarınca, davanın ertelenmesi ve davacı mirasçılarına açıklamalı tebligat yapılmamış olması da doğru görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,08.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.