YARGITAY 6. HUKUK DAIRESI

6. Hukuk Dairesi         2024/422 E.  ,  2024/1816 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1267 Esas-2023/1314
HÜKÜM/KARAR : Davanın Reddi
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2020/502 Esas, 2022/172 Karar

Taraflar arasındaki kayıt kabul davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin müflis banka nezdindeki cari & katılım bakiyeleri olduğu, konusu yabancı para olan alacakların da anılan yasa hükümlerine göre iflasın açıldığı andaki döviz kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilerek iflas masasına yazılması gerekirken, hesaplamada hata yapılarak toplam 3.054.638,59 TL alacağın 2.662.191,62 TL'sinin kabulüne 392.446,97 TL'lik talebin ise reddine dair verilen kararın yerinde olmadığını ileri sürerek, müvekkilinin alacağının iflas tarihi itibariyle Türk Lirasına çevrilerek iflas masasına kaydını talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı iflas idaresi vekili, faaliyet izninin kaldırıldığı tarihteki kur üzerinden yapılan hesaplama neticesinde davacının 2.662.191,62 TL alacağının bulunduğu, davaya konu alacağının bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, yabancı para cinsinden olan mevduat alacağının iflasın açıldığı tarihteki Merkez Bankası tarafından gösterge niteliğinde yayımlanan efektif satış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilmesi gerektiği belirtilerek, davanın kabulü ile reddedilen 392.443,97 TL'nin davacı alacağı olarak iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili; alacak kayıt talepleri değerlendirilirken fon kurulunun 10.05.2018 tarihli kararı doğrultusunda değerlendirme yapılması gerektiğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, hem TMSF'nin sıra cetveline kayıtta uygulanacak esasları belirlediği Fon Kurulu kararı hem yönetmelik hükümleri hem de yasal mevzuat dikkate alındığında, tüm yabancı para cinsinden hesaplara ilişkin müflis bankanın iflas masasına yapılacak alacak başvurularının, müflis bankanın faaliyet izninin kaldırıldığı 22.07.2016 tarihi itibariyle T.C. Merkez Bankasınca ilan edilen döviz alış kurları üzerinden hesaplanarak TL'ye çevrilmesi neticesinde sıra cetveline kaydedilmesi gerekir dolayısıyla iflas idaresinin hesaplamasının yerinde olduğu belirtilerek, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; iflas idaresinin faaliyet izninin kaldırıldığı 22.07.2016 tarihindeki döviz alış kuru üzerinden Türk Lirasına çevirdiği, bu hususa dayanak olarak ise 10.05.2018 ve 2018/260 sayılı Fon Kurulu kararını gösterdiği oysa kayıt başvuru tarihinin 03.01.2018 olduğu fon kararının ise 10.05.2018 tarihinde alındığı ve dolayısıyla 10.05.2018 tarihinden sonra iflas dairesine yapılan alacak kayıtları için geçerli olacağı, emsal kararlarda da iflasın açıldığı tarihteki efektif satış kuru üzerinden hesaplama yapılmasının gerektiğinin anlaşılacağı, istinaf dairesince fon kurulu kararları baz alınarak Yargıtay içtihatları hiçe sayılara verilen kararın hatalı olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, iflas sıra cetvelinde kayıt kabul istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 195 nci maddesi, Yargıtay Kapatılan Yüksek 23. Hukuk Dairesinin 25.11.2020 tarih, 2017/2792 Esas, 2020/3810 Karar sayılı ilamı.

3. Değerlendirme
İİK’nın 195. maddesinde, iflasın açılması ile müflisin borçlarının muaccel olacağı ve iflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ve takip masraflarının ana paraya ilave edilerek masaya kaydedileceği öngörülmüştür. Bu hükmün amacı, iflas tarihinde masanın aktif ve pasiflerinin eşit şekilde ve aynı zamanda belirlenerek, müflisin tüm alacaklılarına eşit ödeme yapılmasıdır.
5411 sayılı Yasanın 106/5. maddesi uyarınca iflas dairesi, alacaklılar toplantısı ve iflas idaresi yerine geçebilecek olan fon kurulunun, bu düzenlemeden aldığı yetki ve yönetmeliğe dayanarak İİK hükümlerini ortadan kaldıracak şekilde karar alamayacağının da kabulü gerekir.
Somut olayda Bölge Adliye Mahkemesince; davacı alacağının, davalı müflis bankanın iflasının açıldığı 16.11.2017 tarihli T.C. Merkez Bankası Efektif Döviz Satış Kuru üzerinden hesaplanarak TL'ye çevrilmesi gerekirken, TMSF tarafından tahsil edilecek sigorta primlerine ilişkin usul ve esasları düzenleyen Sigortaya Tabi Mevduat ve Katılım Fonları ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunca Tahsil Olunacak Primlere Dair Yönetmelik madde 6'ya itibar edilmesi doğru olmamıştır.
Bu nedenlerle; Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olmadığı anlaşıldığından bozulması uygun bulunmuştur.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan harcın ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17'nci Hukuk Dairesine gönderilmesine,

29.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.