YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/9464 E.  ,  2024/2261 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/208 Esas, 2023/96 Karar
KARAR : Kabul

Taraflar arasında görülen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın idare adına tescili davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Erzurum ili, ... ilçesi, ... Mahallesi ... ada ... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın idareleri adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılarca verilmiş cevap dilekçesine dosya içerisinde rastlanmamıştır.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 26.11.2020 tarihli ve 2019/171 Esas, 2020/327 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dava konusu taşınmazın m² birim bedeli emsal incelemesi yapılarak 7.650,00TL olarak tespit edilmiş olup, bozma öncesi ikinci kararda m² birim bedelinin 7.800,00 TL olarak kabul edildiği ve hüküm sadece davalılar vekilince temyiz edilmiş olduğundan davalıların usuli kazanılmış hakkı gözetilerek zemin bedelinin 7.800,00 TL m² birim bedeli üzerinden 6.456.294,00 TL olarak kabulü doğru ise de; yapı bedeli ilk hükümde 2.229.526,00 TL olarak kabul edilmiş, ilk hüküm yapı bedeli yönünden içerisindeki ilave imalatların tespit edilerek kamulaştırma bedeline eklenmesi gerektiğinden bahisle bozulmuş, bozma sonrası verilen ikinci karar da, yapı bedelinin bozma ilamına aykırı olarak yapılan inceleme sonucunda davalıların usuli kazanılmış hakkı da ihlal edilmek suretiyle 2.190.804,11 TL olarak belirlenmesi suretiyle aza hükmedilmesi gerekcesiyle bozulmuş olup, bozma sonrasında bilirkişi kurulunca yapı birim fiyatına etki edebilecek ilave imalatların bulunmadığı asma tavan, spot ışık vs. imalatların yapı yaklaşık birim fiyatı içerisinde olduğu kabul edilerek yapı bedeli ilk hükümdeki gibi 2.229.526,00TL olarak kabul edilmiş olup, bu itibarla zemin bedeli 6.456.294,00 TL, yapı bedeli de 2.229.526,00 TL olmak üzere toplam kamulaştırma bedelinin davalıların usuli kazanılmış hakkı gözetilmek suretiyle 8.685.820,00 TL olarak kabulü gerekirken, yapı bedelinin, ikinci hükme esas olup bozmaya konu edilmiş olan 2.190.804,11 TL olarak kabulü ile toplam kamulaştırma bedelinin 8.647.098,11 TL olarak kabulü ile aza hükmedilmesi ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ve Anayasa Mahkemesinin 2016/9364 başvuru numaralı, 01.06.2019 gün 30791 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kararı da göz önüne alınarak davacı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması gerekçeleriyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; emsal karşılaştırmasının doğru yapılmadığını, kamulaştırma bedelinin fazla belirlendiğini ileri sürerek kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

2. Davalılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; bozma ilamlarına uyulmasına karar verilmesine rağmen bozma ilamları doğrultusunda inceleme yapılmadığını, konumuna göre taşınmaza düşük değer biçildiğini, raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, yapı bedelinin az belirlendiğini ileri sürerek kararının bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 439 uncu maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu ve 11 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun’un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun’la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan Mahkeme kararınının ONANMASINA,

Taraflardan peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine,

27.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.