YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/9226 E.  ,  2024/1821 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/2071 Esas, 2023/448 Karar
KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın göl alanı olarak terkini davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Batman ili, Merkez ilçesi, ... köyü 392 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili ile göl alanı olarak terkinine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 06.02.2020 tarihli ve 2019/125 Esas, 2020/92 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 29.03.2022 tarihli ve 2020/1175 Esas, 2022/1078 Karar sayılı kararı ile arazi niteliğindeki taşınmaza net gelir esas alınarak değer biçilmesinin ve belirlenen bedelin bloke ettirilerek davalıya ödenmesine karar verilmesinin doğru olduğunu, bu hususta tarafların istinaf sebebi olarak ileri sürdüğü hususların yerinde görülmediğini, böylece mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğundan taraf vekillerinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin 29.03.2022 tarihli ve 2020/1175 Esas, 2022/1078 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosya kapsamından 17.04.2015 tarihli idarece tanzim olunan kıymet takdir raporunda ağaç bedeli belirlenmediği, 14.04.2017 tarihinde yapılan keşif tutanağında dava konusu taşınmazın büyük bir kısmının telle çevrili meyve bahçesi (kayısı, fıstık, şeftali) olduğu, yine 28.06.2019 tarihinde yapılan keşif gözleminde de dava konusu taşınmazın bir kısmının tel örgü ile çevrili 15-16 yaşlarında ağaçların bulunduğunun gözlemlendiği, dosyada mevcut 15.10.2013 tarihli uydu fotoğrafında ise dava konusu taşınmaz üzerinde ağaç fidanı veya yapının bulunmadığı bildirildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda uydu fotoğrafı esas alınarak tarım arazisi olarak kamulaştırılan taşınmazın bedelinin belirlendiği belirtilmiş ise de mahkeme heyetince yapılan iki ayrı keşif gözlemi ile uydu fotoğrafı ve kıymet takdir raporundaki çelişki giderilmesi için ek rapor alınarak varılacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması hatalı olduğundan kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın konumu, özellikleri dikkate alındığında objektif değer artışının çok düşük belirlendiğini, objektif değer artışının %50'den çok daha yüksek uygulanması gerektiğini, taşınmazın kapama karışık meyve bahçesi niteliğinde olduğunu, net gelir belirlenirken üretim masrafların yüksek alındığını, mısır samanının münavebeye dahil edilmesi gerektiğini, uydu görüntülerinin sağlıklı olmadığını, enflasyon sebebi ile 2017 verilerinin esas alınmasının hatalı olduğunu, taşınmaz üzerinde bulunan muhdesat bedellerinin verilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulması istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu ve 11 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun kararın ONANMASINA,

Davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

19.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.