YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/8802 E.  ,  2024/1812 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2174 Esas, 2023/765 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2016/618 Esas, 2021/575 Karar

Taraflar arasındaki müdahalenin önlenmesi, eski hâle getirme ve ecrimisil davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın dahili davalı TEDAŞ Genel Müdürlüğü yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı BEDAŞ Genel Müdürlüğü yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar ve davalı BEDAŞ Genel Müdürlüğü vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı BEDAŞ Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi gereğince, miktar veya değeri her paydaş için 238.730,00 TL'yi geçmeyen davalara ilişkin olarak Bölge Adliye Mahkemesi kararları kesin olup, bu kararlar aleyhine temyiz yoluna başvurulamaz.

Mahkemece davacılar lehine hükmedilen ecrimisil bedeli Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibarıyla kesinlik sınırı olan 238.730,00 TL’nin altında kalmaktadır.

Bu nedenle; davacı lehine hükmedilen ecrimisil bedeli yönünden davalı idare vekilinin temyiz dilekçesinin miktar itibarıyla reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalı BEDAŞ Genel Müdürlüğü vekilinin müdahalenin önlenmesi ve eski hâle getirme talepleri için gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; İstanbul ili, Beylikdüzü ilçesi, ... Mahallesi 105 ada 4 parsel sayılı taşımaz üzerinde elektrik direği bulundurduğunu ve enerji nakil hattı geçirmek nedeni ile işgalci olduğunu, davalı şirketin bu elektrik hattı üzerinden 30.000 kilovatlık enerji nakli yaptığını, davacıların taşınmazı ... Okullarına kiraladığını ve okul faaliyetlerine devam edildiğini, elektrik hattının okul bahçesinde öğrenciler, çalışanlar ve çevreden geçenler için tehlike arz ettiğini, davalının haksız işgali sonlandırılması gerektiğini, davalı şirketin 14.03.2016 tarihli yazısında direğin parselden çıkartılma çalışmalarına en kısa zamanda başlanacağını taraflarına ilettiğini, ancak yedi aydan fazla bir süre geçmesine rağmen hiçbir işlem yapmadığını, şirketin ayrıca işgalini 5 yılı aşkın süredir sürdürdüğünü, bu nedenlerle davanın kabulüne, davalının haksız işgalin sonlandırılıp el atmasının önlenmesine ve elektrik hattının müvekkillerin taşınmazından çıkarılmasına, el atmanın önlemesi ve çıkarma masraflarının davalıdan alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin aleyhine açılmış olan davanın haksız ve yersiz olduğunu, husumetin müvekkili şirkete yöneltilmesinin hatalı olduğunu, dava konusu tesislerin mülkiyeti dava dışı TEDAŞ Genel Müdürlüğüne ait olduğunu, müvekkili şirketin tesislerin mülkiyetine sahip olmadığını, işletme hakkını devraldığını, davaya konu tesisin çok uzun zaman önce işletme hakkının da TEDAŞ Genel Müdürlüğüne ait olduğu dönemde kurulduğundan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Dahili davalı TEDAŞ Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı takip ve mali sonuçlarından BEDAŞ’ın sorumlu olduğunu, taraf olarak kurumumuzun kabulü ve kurum hakkında hüküm kurulmasının usul, kanun ve hukuka aykırı olacağını, hayatın olağan akışı, ticari hayatın gerçekleri, BEDAŞ ile TEDAŞ arasında akdedilen işletme hakkı devir sözleşmesi gereği ve kadim hukuk ilkelerince de bir maldan veya durumdan menfaat elde edenin onun gider ve hukuki sonuçlarına da katlanması gerektiğini, elektrik dağıtım faaliyeti alanından çekilmiş ve bu alanda hiç bir menfaat ve kazanç elde etmeyen müvekkil kurumun ecrimisil bedelinden sorumlu tutulamayacağının açık olduğunu, bu nedenle müvekkili kurumun davaya dahil edilmesi kararından dönülmesine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın kurumumuz yönünden pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile müdahalenin men'i talebinin kabulü ile davacıların taşınmazında yapılmış olan trafo, elektrik direği ve bağlı tesislerin kaldırılarak eski hale iadesine, ecrimisil talebinin kabulü ile işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı BEDAŞ'tan alınarak davacıya verilmesine, davalı TEDAŞ Genel Müdürlüğü yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar ve davalı BEDAŞ vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; TEDAŞ Genel Müdürlüğü yararına vekâlet ücreti verilemeyeceği ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur.

2. Davalı BEDAŞ Genel Müdürlüğü vekili istinaf dilekçesinde özetle; husumetin idareye yöneltilemeyeceği sebeplerini ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile el atmanın önlenmesi ve kal kararı verilen trafo, elektrik direği ve bağlı tesislerin ayrı bir tüzel kişiliğe sahip BEDAŞ Genel Müdürlüğünün kullanımında olmasından dolayı tüm talepler yönünden davanın BEDAŞ Genel Müdürlüğü yönünden kabulüne karar verilmesinin yerinde olduğu, diğer taraftan, davalı TEDAŞ Genel Müdürlüğü yönünden davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş olması ve davanın vekil tarafından takip edilmiş olması nedeniyle işbu davalı lehine maktu vekâlet ücreti takdir edilmesinin yerinde olduğu, böylece Mahkeme kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı ve davalı BEDAŞ Genel Müdürlüğü vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı BEDAŞ Genel Müdürlüğü vekili temyiz dilekçesinde özetle; kendi idareleri yönünden husumetten red kararı verilmesi gerektiğini, TEDAŞ Genel Müdürlüğünün sorumlu olduğu tesislerden kendi idareleri yönünden müdahalenin menni kararı verilmesinin hatalı olduğunu, bilirkişi raporu ile yeterli araştırma yapılmadan eksik incelemeye dayalı olarak karar verildiğini, hattın sağlık açısından zararlı olduğuna dair bir kayıt olmadığını, ecrimisil talebinin kabulüne karar verilmesinin de hatalı olduğunu, hattın varlığının taşınmazın kiraya verilmesine engel teşkil etmediğini, pilon yeri için ecrimisil belirlenmesi gerektiğini, metrekare bedelinin yüksek alındığını, ecrimisil alacağının ıslah tarihi itibarıyla zamanaşımına uğradığını, ıslah dilekçesinde faiz talebinin bulunmadığını, vekâlet ücretinin hatalı belirlendiğini ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, müdahalenin menni ve eski hale getirme istemine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun, 16.05.1956 tarihli ve 1956/1 Esas, 1956/6 Karar sayılı kararının ilgili bölümü şöyledir: “... Usulü dairesinde istimlak muamelesine tevessül edilmeksizin gayrimenkulü yola kalbedilen şahsın, esas itibarıyla, gayrimenkulünü yola kalbeden amme hükmi şahsiyeti aleyhine meni müdahale davası açmağa hakkı olduğuna, ancak dilerse bu fiili duruma razı olarak, mülkiyet hakkının amme hükmi şahsiyetine devrine karşılık gayrimenkulünün bedelinin tahsilini de dava edebileceğine ve isteyebileceği bedelin de mülkiyet hakkının devrine razı olduğu tarih olan dava tarihindeki bedel olduğuna 16.05.1956 tarihinde ilk toplantıda ittifakla karar verildi.”

3. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunun, 16.05.1956 tarihli ve 1954/1 Esas, 1956/7 Karar sayılı kararı ile “... Usulü dairesinde istimlak muamelesine tevessül edilmeksizin gayrimenkulü yola kalbedilen şahsın, gayrimenkulünün bedelinin tahsiline ilişkin olarak, gayrimenkulünü yola kalbeden hükmü şahsiyeti aleyhine açacağı bedel davasında müruruzamanın mevzuubahis olamayacağına ve bu itibarla da, hadisede Borçlar Kanunu'nun 66. maddesinin tatbik kabiliyeti bulunmadığına ...” karar verilmiştir.

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
A. Davalı BEDAŞ vekilinin Ecrimisil Talebine İlişkin Temyizi Yönünden;
Davalı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

B. Davalı BEDAŞ Vekilinin Tazminat Talebine İlişkin Temyizi Yönünden;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı kalan harcın BEDAŞ Genel Müdürlüğünden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

19.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.