YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/8329 E.  ,  2024/2033 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/209 Esas, 2023/596 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Trabzon 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/46 Esas, 2020/209 Karar

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) mülğa 17 nci maddesi gereğince tapu iptali ve tescili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vd. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vd. vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Trabzon ili, Ortahisar ilçesi, ... Mahallesi 1021 ada 100 parsel sayılı taşınmazın 222,09 m²lik kısmının kamulaştırılmasına Trabzon Belediye Encümeninin 08.06.1989 tarihli ve 1993 sayılı kararı ile karar verildiğini ve kamulaştırma işlemlerinin 6830 sayılı İstimlak Kanunu (6830 sayılı Kanun) hükümleri çerçevesinde nihayete erdirerek idari katileşme şartının tahakkuk ettirildiğinı, davalıların yine 6830 sayılı Kanun) hükümleri çerçevesinde Trabzon 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1999/364 Esas, 1999/128 Esas, 1999/10 Esas, 1999/299 Esas sayılı dava dosyalarında tezyidi bedel davası açtıklarını ve dava neticesinde mahkeme tarafından hükmedilen kamulaştırma bedelinin davalılara ödendiğini, dolayısıyla bugün itibarıyla yeniden bedel tespiti ve bu amaçla keşif icra edilmesine gerek bulunmadığını, geçen süre içerisinde tescil talep edilemediğini ve davalılardan ferağ alınamadığını, bu nedenle Trabzon ili, Ortahisar ilçesi, ... mahallesi 1021 ada 100 nolu parselde kayıtlı taşınmazın 222,09 m²lik kısmının davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı ... Belediye Başkanlığı adına tapuya kayıt ve tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar ... vd. vekili cevap dilekçesinde özetle; vekâlet ücretinin kendilerine yükletilmesi talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, herhangi bir tescil işlemi için çağrılmadıklarını 1999 yılındaki kamulaştırma parasının kendilerine peşin ödenmediğini, 2002 yılında taksit taksit ödendiğini, davacı idarenin 20 yıldır hiçbir işlem yapmadığını davacı vekilinin yargılama giderleri ve vekâlet ücretini taraflarına yükletilmesi talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... vd. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalılar ... vd. vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı kurumun kendi kusuru nedeniyle dava açıldığından müvekkiller lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin hatalı olduğunu, davanın 2942 sayılı Kanun'un 17 nci maddesi uyarınca tescil talebi olduğunu, idarenin bu istemde bulunabilmesi için 5 inci madde gereğince yetkili mercilerden verilmiş ve 6 ncı madde uyarınca da görevli makamlarca onaylanmış bir kamulaştırma kararı olması gerektiğini, ayrıca 13 ncü madde uyarınca mal sahiplerine tebliğ yapılması gerektiğini, kamulaştırma işlemlerine ilişkin gerekli tebligatların müvekkillere usulüne uygun yapılmadığını, kamulaştırmaya karşı itiraz yollarının henüz açılmadığını, kamulaştırma işleminin geçerli olmadığını, davanın eksik belgelerle açıldığını, bugüne kadar kamulaştırma işleminin tamamlanmaması ve tescil davasının yıllar sonra açılması ile müvekillerin zarara uğradığını, tescil talebinin reddi yerine kabulüne karar verilmiş olmasının hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyanın incelenmesinde dava konusu Trabzon ili, Ortahisar ilçesi, ... Mahallesi, 1021 ada 100 nolu parselde kayıtlı taşınmazın 220,09 m² hissesinin kamulaştırılmasına Trabzon Belediyesi Encümeninin 08.06.1989 tarihli ve 1993 sayılı kararı ile karar verildiği, karar tarihinde malik olarak bulunan taraflarca bu kararın tebliği üzerine tüm malikler tarafından Trabzon 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1999/364 Esas, 1999/128 Esas, 1999/10 Esas, 1999/299 Esas sayılı dava dosyaları ile tezyidi bedel davası açıldığı, tezyidi bedel davasına açılmasına esas davada hükmedilen kamulaştırma bedelinin davalılara ödendiği, böylece davacı tarafça usulüne uygun kamulaştırma işlemlerinin tamamlandığı; ancak davalılar tarafından ferağ işlemlerinin yapılmadığı anlaşıldığından mahkemenin davanın kabulüne karar verilmesinde isabetsizlik görülmediğinden bir kısım davalılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A.Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... vd. vekili temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri
Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, taşınmazın davacı idare adına tescili istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesi,

3.Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Kamulaştırılan taşınmazın, 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesi uyarınca kamulaştırmayı yapan idare adına tesciline karar verilebilmesi için kamulaştırma işleminin usulüne uygun olarak tebliğ edilmesi ile birlikte, takdir edilen kamulaştırma bedelinin ve varsa artırılan bedelin koşulsuz olarak mal sahibi adına bankaya bloke edilmesi gerekir. Dosyadaki bilgi ve belgelere göre; davalılar adına çıkartılan tebligat bizzat tebliğ edilmiş ve davalıların açmış olduğu bedel artırım davasında, bedelin artırılan kısım bankaya depo edilerek ilgilisine ödendiğine dair makbuzunda dosyaya sunulduğu anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalılar ... vd. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalılar ... vd. peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.