YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/7882 E.  ,  2024/3689 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1880 Esas, 2023/1677 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 33. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/259 Esas, 2022/261 Karar

Taraflar arasındaki mükerrer ödenen kamulaştırmasız el atma bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Ankara ili, ... ilçesi, ... Mahallesi ... ada 5 parsel sayılı taşınmaza idarelerince el atıldığından bahisle davalı ... tarafından Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesi 2004/85 Esas sayılı dosyasında açılan davada Mahkemece davanın kısmen kabulüne, 56.865.000.000 TL kamulaştırmasız el atma bedelinin dava tarihi olan 23.10.2002 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davacıya verilmesine ve dava konusu Ankara ili, ... ilçesi, ... Mahallesi ... ada 5 parseldeki fen memuru bilirkişi tarafından düzenlenen rapor ve haritada yeşil ile boyalı 6820 m² yüzölçümlü taşınmazdaki davacıya ait 376606/3840000 payın tapu kaydının iptali ile davalı adına tapuya tesciline karar verildiğini, bedelin icra yoluyla ödendiğini, ancak taşınmazdaki davalıya ait 669 m² alanın tescilinin sağlanamadığını, ... tarafından aynı yer için Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı aleyhine Sincan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/674 Esas sayılı dosyasında kamulaştırmasız el atma davası açıldığını, Mahkemenin 11.10.2010 tarihinde kesinleşen kararında belirtilen 4594 m²nin hisse imar planında park olarak ayrıldığından Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı adına tescil olduğunun tespit edildiğini, bu şekilde davacı ...'ın açmış olduğu kamulaştırmasız el atma davaları ile hem ASKİ'den hem de Ankara Büyükşehir Belediyesinden kamulaştırma bedellerini aldığını, idareleri tarafından açılan Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/85 Esas, 2004/170 Karar sayılı kararında hükmedilen 669 m² hisseye ödenen bedelin mükerrer ödeme olduğunu ileri sürerek 669 m²lik kısmının güncel değerinin hesaplanarak idarelerine ödenmesini, mümkün olmadığı takdirde davalıya kamulaştırmasız el atma bedeli olarak ödenen 141.416,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taşınmazın devrine ilişkin tapu senedi örneğini dilekçe ekine ekleyerek, 662,00 m² hissenin devrinin mahkeme kararı gereği gerçekleştiğini karşılığının tahsiline karar verilen sonraki hissede bu hissenin bulunmadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesini tekrar ederek, güncel tapu kayıtlarında devrin görülmediğini, ilgili Tapu Müdürlüğünün yazısı gereğince dava açma yoluna başvurulduğunu, kurumca davaya sebebiyet verilmediğini tapu müdürlüğünün hatasından kaynaklanan bir durum olması nedeniyle aleyhe yargılama gideri ve vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyaya yansıyan bilgi ve belgelere ve bilirkişi raporunda da açıklanan hususlara göre Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/85 Esas sayılı dosyasında davalının 669,00 m²lik hissesi için hüküm kurulduğu, davalı tarafça bu hissenin 10.10.2005 tarihinde tapuda davacı ...'ye devredildiği, davalı tarafça bu süreçte dava konusu taşınmazda başka hisselerin alım satımına devam edildiği, ASKİ'ye devredilen 669,00 m²lik hisse haricinde 28.11.2005 tarihi itibarıyla taşınmazda 4.342,28 m² hissesinin bulunduğu, bu hissenin ise Ankara Batı 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/674 Esas, 2009/383 Karar sayılı kararıyla Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı adına tesciline karar verildiği, bu hâlde, davacının alacak talebinin yersiz olduğunun anlaşıldığından başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde istinaf dilekçesindeki sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, mükerrer ödenen kamulaştırmasız el atma bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun(6098 sayılı Kanun ) 77 nci maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosyada bulunan bilgi ve belgelere göre; Ankara 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2004/85 Esas sayılı dosyasında davalının, dava konusu taşınmazdaki 669,00 m²lik hissesi karşılığı bedele hükmedilerek, hissesinin iptali ile davalı idare adına tesciline karar verildiği ve hükmün infazının 10.10.2005 tarihinde ... yevmiye numaralı işlem ile tapuda gerçekleştirilerek, davacının 669,00 m²lik hissesinin ASKİ'ye devredildiği, davalı tarafın sonradan hisse alımlarının devam ettiği ve en son 669,00 m²lik hissesi dışında kalan tüm hissesinin karşılığına hükmedilerek, Sincan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/674 Esas, 2009/393 Karar sayılı kararıyla Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı adına tesciline karar verilmiş olduğu, bu itibarla; mükerrer ödenen kamulaştırmasız el atma bedeli bulunmadığından, davanın reddine karar verilmesi yerindedir.

3.Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Karar tarihinde yürürlük bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, maddi tazminat istemli davaların tamamen reddi durumunda tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği halde, İlk Derece Mahkemesince nispi vekâlet ücretinin hüküm altına alınması bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca kararın düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3.İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının; (3) numaralı bendinde bulunan “ 40.167,96 " sayısının çıkartılarak yerine "5.100,00" sayısının yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.