YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/12442 E.  ,  2024/5545 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ: Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2841 Esas, 2023/2636 Karar
DAVA TARİHİ: 14.12.2021
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ: Eskişehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/784 Esas, 2022/686 Karar

Taraflar arasındaki imar uygulaması sırasında bedele dönüştürülen davacı payı nedeniyle takdir edilen karşılığın artırılması istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacılar murisi adına hisseli olarak kayıtlı ...lçesi, ... Mahallesinde 1542 ada 2 parsel sayılı taşınmazda bulunan hissenin, 3.275,00 m²sinin yapılan şuyulandırma işlemi sonrası bedele dönüştürülmüş olduğundan takdir edilen bedelin artırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davacılar murisi ...a ait hissenin 3.275,00 m² sinin 1991 yılı değerlerine göre bedele dönüştürüldüğünü, 2981 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin (b) fıkrası uyarınca davanın reddi gerektiğini, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, uzlaşma talebinde bulunulması gerektiğini, davayı kabul etmemekle birlikte uygulamanın tapuda tescil edildiği tarihin değerlendirme tarihi olarak esas alınarak, bedelin Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi tablosuna göre dava tarihine güncellenerek belirlenmesi gerektiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazları olduğunu, 2981 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin (b) fıkrası uyarınca davanın reddi gerektiğini, uzlaşma usulünün yerine getirilmediğini, bilirkişiler tarafından yeterli inceleme yapılmadığını, emsal incelemesi yapılmadığını, kıyaslamanın uygun olmadığını, yeterli emsal araştırması yapılmadığını, tek emsal ile değerlendirme yapıldığını, yüksek bedel takdir edildiğini, hesaplamanın hatalı olduğunu ileri sürerek kararının kaldırılması istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 1991 yılı itibari ile belirlenen 0,32 TL metrekare bedeli ve 1.048,00 TL toplam bedel 6 sıfır atılmış hali olup endeksleme sonrasında bulunan bedelden yeniden 6 sıfır atılması mümkün olmadığı gibi 2021 yılına karşılık gelen miktarın 5.36 TL olması, olağan dışı bir durum olduğundan davalının bu yöndeki itirazına itibar edilmediğini, 6745 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi ile 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'na (2942 sayılı Kanun) eklenen geçici 12 inci maddedeki düzenleme doğrultusunda arsa niteliğindeki taşınmaza imar uygulamasının tapuya tescil edildiği tarih esas alınarak ve emsal karşılaştırması yapılarak değerinin tespit edilmesinde ve bulunan miktara aynı yasa gereğince TÜİK tarafından yayınlanan ÜFE artış katsayısı uygulanarak dava tarihindeki bedeli tespit edilmek suretiyle davacılara payları oranında ödenmesine karar verilmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığından istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde, istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, imar uygulaması sırasında bedele dönüştürülen davacılar murisi payına takdir edilen edilen ipotek karşılığın artırılması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 3194 sayılı İmar Kanun'un 17/son maddesi.

3. 6745 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen geçici 12 nci maddesi.

4. 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesi.

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu taşınmaza 6745 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi ile 2942 sayılı Kanun'a eklenen geçici 12 nci maddesi uyarınca uygulamanın tapuda tescil edildiği tarih değerlendirme tarihi olarak esas alınıp tespit edilen bedelin Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi tablosuna göre dava tarihine güncellenmesi suretiyle değer biçilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.