YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/12367 E.  ,  2024/4968 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2015/94 Esas, 2016/40 Karar
KARAR : Kabul

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde; ... köyü 1533 parselde (ifrazen 1553 parsel) sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kamulaştırılan arazinin ulaşımının son derece rahat ve güvenli olduğunu, arazinin tapu kaydı üzerinde hiçbir ipotek ya da haciz bulunmaması nedeni ile alınıp satılmasının son derece kolay olduğunu, yapılacak keşifte ve düzenlenecek bilirkişi raporunda net gelir hesaplamasında ürün verimliliği ve birim fiyat miktarlarının gerçek durumundan düşük hesaplanmaması gerektiğini, dava konusu alanlarının sulak olması nedeni ile ürün yelpazesinin de son derece geniş olduğunu, adı geçen köyün göç vermenin aksine göç alan bir köy olduğunu, kamulaştırılan gayrimenkullerin hakkaniyete uygun bedelinin tespit edilerek 2942 sayılı Kanun gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma bedelinin tespiti ile 02.08.2015 tarihinden fiilen ödeme gününe kadar geçen süre için yasal faiz işletilmesine ve dava konusu taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; mahkemenin gerekçeli kararının 2 nolu bendinde yer alan tescil hükmünün hatalı olduğunu, tescile yönelik hüküm kurulan parselin hatalı olduğunu, taşınmazın 1/5’i DSİ’ye ait olduğu hâlde, bedel yönünden tam pay üzerinden hüküm kurulduğunu, DSİ’nin harçtan muaf olduğunu, bedelin olması gerekenden yüksek hesaplandığını ileri sürerek kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanunla yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 439 uncu maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları ve 12 nci maddesinin birinci ve üçüncü fıkraları.

3. Değerlendirme
1. Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un geçici 3 üncü maddesinin atfıyla 1086 sayılı Kanun’un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu ... köyü 1533 parsel (ifrazen 1553 parsel) sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net gelir metoduna göre değer biçilmesi ve tespit edilen bedelin davalılara derhal ödenmesi yerindedir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Dava konusu taşınmazın 1/5 payı davacı idare adına kayıtlı olduğundan, davalılar adına olan payın tespit edilen bedeli ve tapusu iptal edilen kısmın hatalı gösterilmesi doğru görülmemiştir.

5. Gerekçeli kararın 2 numaralı bendinde davacı idare vekilinin talebi dışında farklı bir parsel yönünden hüküm kurulması ve fazla depo edilen bedelin iadesine karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki; bu yanılgıların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile Mahkeme Kararının;
a)1 numaralı bendinde yer alan “1497,68 m²” ve “7.981,17 TL” ibarelerinin hükümden çıkarılarak yerine sırasıyla “1.198,15 m²” ve “6.384,94 TL” ibarelerinin yazılması,

b) 2 numaralı bendinin hükümden çıkarılarak yerine “... köyü Köyönü Mevkii 1533 parselde kayıtlı, 04.06.2015 havale tarihli fen bilirkişisi raporu ve ekindeki krokide sarı renkle boyanıp B harfi ile gösterilen 1.198,15 m²'lik kısmının davalılar ve murisleri adına olan tapu kaydının İPTALİNE ve davacı idare adına TAPUYA TESCİLİNE” cümlesinin yazılması,

c) 4 numaralı bendinde yer alan “7.981,17 TL” ibaresinin çıkarılarak yerine “6.384,94 TL” ibaresinin yazılması,

d) 8 numaralı bendinin hükümden çıkarılarak yerine “Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, peşin harcın iadesine” cümlesinin yazılması,

e) Ayrı bir bent ekleyerek “ Davacı idare tarafından fazla depo edilen 1.596,23 TL'nin davalılar tarafından bankadan çekilmiş olması halinde çekilme tarihine kadar işlemiş nemaları ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, çekilmemişse işlemiş nemaları ile davacı idareye iadesine" cümlesinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

29.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.