YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/12039 E.  ,  2024/5377 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/712 Esas, 2023/177 Karar
KARAR : Kabul

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın TEDAŞ Genel Müdürlüğü adına tesciline ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Davalı ... vekili 12.06.2023 tarihli dilekçesi ile davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiğinden bahisle tavzih talebinde bulunmuştur.

Mahkemece 04.08.2023 tarihli ek karar ile tavzih talebinin kabulü ile davacı idare lehine hükmedilen vekâlet ücreti kaldırılmak suretiyle hükmün tavzihine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacı idare vekili ile davalılar ... vd. vekili tarafından, Mahkemenin tavzih kararı davalılar ... vd. tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ...köyü 185 ada 2 parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın TEDAŞ Genel Müdürlüğü adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalıların cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 16.06.2016 tarihli ve 2013/86 Esas, 2016/475 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın TEDAŞ Genel Müdürlüğü adına tesciline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin 16.06.2016 tarihli ve 2013/86 Esas, 2016/478 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalılar ... vd. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucunda; taşınmazın kuru tarım arazisi niteliği, konumu ve yüzölçümü dikkate alındığında değeri belirlenirken kapitalizasyon faiz oranının %5 uygulanması gerekirken, bu oranın % 6 olarak kabulü ile az bedel tespiti, dava konusu taşınmazın konumu ve bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özellikleri dikkate alındığında objektif değer artırıcı unsur oranının %25 olacağı düşünülmeden, daha az oranda objektif değer artışı ilave etmek suretiyle aza hükmedilmesi, dava konusu taşınmazın yüzölçümü, geometrik durumu ve irtifak hakkına konu olan bölümü dikkate alınarak değer düşüklüğü oranının %10 oranında olması gerekirken daha düşük oran belirtilmek suretiyle aza hükmedilmesi doğru görülmeyerek mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare ve davalılar ... vd. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1. Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın kuru tarım arazisi olduğunu, eğimli ve erozyona açık olduğunu, %25 objektif değer artışı oranı, %5 kapitalizasyon faizi ve %10 değer azalışı uygulanmasının hatalı olacağını, davalılar vekilleri lehine tek vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken ayrı ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle müvekkilleri aleyhine vekâlet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini, tespit edilen bedelin düşük olduğunu, dava konusu taşınmazın villa yapılan bölgede olduğu gözetilerek kapitalizasyon faiz oranı ve objektif değer artış oranı uygulanması gerektiğini, değer düşüklüğü oranının düşük belirlendiğini, dava konusu taşınmazın sulu tarım arazisi olduğunu, iki yılda üç veya dört ürün alınabileceğini, fark bedelin faizsiz depo edilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

3. Davalılar ... vd. vekili tavzih ek kararına karşı temyiz dilekçesinde özetle; vekâlet ücretine ilişkin hususların taraflarınca temyiz konusu yapıldığını, mahkemece tavzih yoluyla bu hususun düzeltilemeyeceğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesi gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun (1086 sayılı Kanun) 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 439 uncu maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası, 11 inci maddesinin birinci ve ikinci fıkraları.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 Kanun'un geçici 3 üncü maddesi gereği yürürlükte bulunan 1086 sayılı Kanun'un 26.09.2004 tarihli ve 5236 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arazi niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net geliri esas alınarak değer biçilmesi ve aynı Kanun'un 11 inci maddesinin son fıkrası uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve irtifak hakkına konu olan bölüm dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının tespit edilmesi yerindedir.

3. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 12055/17 numaralı başvuru sonucu verilen 23.10.2018 tarihli kararı ile 01.06.2019 tarihli ve 30791 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Anayasa Mahkemesinin 2016/9364 başvuru numaralı kararı göz önüne alınarak davacı idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerekmekte olup, her ne kadar asıl kararda davacı idare yararına hükmedilen vekalet ücreti ek kararla tavzih yoluyla kaldırılmışsa da, söz konusu husus 6100 sayılı Kanun'un 305 inci maddesi kapsamına girmemekle birlikte verilen karar sonucu itibarıyla doğru olduğundan eleştirilmekle yetinilmiştir.

4. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davalılar ... vd. vekilinin tüm, davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

5. Dava aynı hukuki sebepten kaynaklandığından kendilerini vekil ile temsil ettiren davalılar lehine tek vekalet ücretine karar verilmesi gerekirken, vekille temsil edilen davalılara ayrı ayrı vekâlet ücreti takdir edilmesi bozmayı gerektirir.

Ne varki bu yanılgının giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
1.Davalılardan ... vd. vekilinin tüm, davacı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2.Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile Mahkeme kararının hüküm fıkrasının (10) ve (11) numaralı bentlerinin hükümden çıkartılması, yerine "Karar tarihi itibarıyla yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 9.200 TL vekâlet ücretinin davacı idareden alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalılara verilmesine" cümlesinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine, davalılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

02.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.