YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/10879 E.  ,  2024/2827 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/878 Esas, 2023/1776 Karar
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Erzincan 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/78 Esas, 2020/380 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Erzincan ili, Merkez ilçesi, ... Mahallesi 101 ada 266 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırılmasına karar verildiğini, taşınmaz bedelinin tespiti ile taşınmazın davacı idare adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 150 nci maddesinin beşinci fıkrası gereğince açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; Erzincan 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin 01.12.2020 tarihli ve 2020/78 Esas, 2020/380 Karar sayılı ve kararıyla kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil talepli davanın ikinci kez takipsiz bırakıldığı gerekçesiyle açılmamış sayılmasına karar verildiğini, kararın 21.03.2023 tarihinde e-tebligat yoluyla tebliğ edildiğini, karara karşı süresi içinde istinaf yoluna başvurduklarını, zira Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 06.04.2022 tarihli ve 2021/10014 Esas, 2022/6442 Karar sayılı kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davasının açılmamış sayılmasına ilişkin yerel mahkeme kararının temyizinde: "Somut olayda, dava dosyası davacı vekilince iki kez takipsiz bırakılmıştır. Bu durumda, mahkemece davanın işlemden kaldırılmasına karar verilmeli ve eğer davacı vekilince üç ay içerisinde yenileme dilekçesi verilmez ya da ikinci yenilemeden sonra üçüncü kez dava takipsiz bırakılır ise, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde hüküm kurulması, doğru görülmemiştir." gerekçesiyle bozma kararı verdiğini, hal böyle iken yerel mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olmasının isabetli olmadığını, gerekçe ile kararın çeliştiğinin açıkça görüldüğünü ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesince, davanın 01.10.2020 tarihinde dosyanın takip edilmemesi nedeniyle 6100 sayılı Kanun'un 150 nci vd. maddeleri gereğince dosyanın 1.kez işlemden kaldırılmasına karar verildiği, davacı vekili tarafından 16.10.2020 havale tarihli dilekçe ile yenilenme talebinde bulunduktan sonra davacıya çıkartılan yenileme tensibi ekli davetiyenin 21.10.2020 tarihinde e-tebligat yoluyla usulüne uygun olarak tebliğine rağmen duruşma gün ve saatinden haberdar olduğu halde 01.12.2020 tarihinde yapılan duruşmaya gelmediği gibi geçerli, kabul edilebilir ve gerekçeli bir mazerette dilekçesi sunmadığı, dosyayı sürüncemede bıraktığı gerekçesiyle 6100 sayılı Kanun'un 320 nci maddesinin dördüncü fıkrasının dördüncü bendi uyarınca basit yargılama usulüne tabi davalarda işlemden kaldırılmasına karar verilmiş, dosya yenilenmesinden sonra ikinci kez takipsiz bırakılırsa davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği, bu nedenle davanın ikinci kez takipsiz bırakıldığı anlaşılmış olmakla 6100 sayılı Kanun'un 150 nci maddesinin altıncı fıkrası gereğince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olup, 2942 sayılı Kanun'un 37 nci madde uyarınca kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil talebine ilişkin davalar basit usüle tabi dava türünden olduğu, 6100 sayılı Kanun'un 320 nci maddesinin dördüncü bendi uyarınca basit yargılama usulüne tabi davalarda işlemden kaldırılmasına karar verilmiş dosya yenilenmesinden sonra ikinci kez takipsiz bırakılırsa davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi usul ve kanuna uygun olduğundan davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık temel olarak kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası

3. 6100 sayılı Kanun'un 150 nci maddesi.

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmamasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.03.2024. tarihinde oy birliğiyle karar verildi.