YARGITAY 5. HUKUK DAİRESİ

5. Hukuk Dairesi         2023/10870 E.  ,  2024/3923 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/3634 Esas, 2023/1183 Karar
KARAR : Esastan ret

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Antalya ili, ..., ... 28125 ada 150 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın yol olarak tapudan terkini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekilleri cevap dilekçelerinde özetle; kamulaştırma işlemlerinin usulüne uygun yapılmadığını, davacı idarece takdir edilen bedelin çok düşük olduğunu ileri sürmüşlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırma bedelinin verilen süreler içerisinde depo edilmemesi nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; usulüne uygun ihtar yapılmadan ve hangi miktarda bedelin ne şekilde yatırılması gerektiği tereddüte mahal vermeyecek şekilde açıklanmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu, kesin süreye uymamanın hukuki sonuçlarının açıkça anlatılıp tutanağa geçirilmesi gerektiğini ve bedelin 06.07.2022 tarihinde depo edildiğini, davanın reddine karar verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırma bedeli olarak tespit edilen miktarın, Mahkemece yapılacak davetiye ve ilanda belirtilen bankaya yatırılması ve yatırıldığına dair makbuzun ibraz edilmesi için idareye 15 gün süre verileceği ve gereken hallerde bu sürenin bir defaya mahsus olmak üzere mahkemece uzatılabileceği hükmü karşısında, Mahkemece 23.03.2022 tarihli celse ara kararı gereğince davacıya tespit edilen kamulaştırma bedelini yatırmak üzere 15 günlük kesin süre verildiği, buna rağmen Mahkemece usul ve kanuna uygun olarak verilen kesin süre içerisinde kamulaştırma bedelinin yatırılmaması nedeniyle davanın reddine dair İlk Derece Mahkemesi hükmünde davacı tarafın istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan incelemede usul ve kanuna aykırılık bulunmadığından, davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme
Uyuşmazlık, temel olarak davacı idare ile davalı tapu malikleri arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası.

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. İstinaf kaldırma kararı sonrası 23.03.2022 tarihli celsede; daha önce verilen süreye rağmen kamulaştırma bedeli depo edilmediğinden ikinci süre olduğu belirtilerek kamulaştırma bedelini bankaya depo etmek üzere 15 gün kesin süre verilmiş ise de 2942 sayılı Kanun’un 10 uncu maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca ikinci kez süre verilmesi gerekirken, bloke için davacı idareye başkaca bir süre verilmeden, istinaf kaldırma kararı öncesi sürenin devamı kabul edilmek suretiyle ikinci kez süre verildiğinden bahisle hatalı gerekçe ile yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi hatalı olduğu gibi, idarenin depo kararını 06.07.2022 tarihinde yerine getirdiği anlaşıldığından, usul ekonomisi de gözetilerek işin esasına girilip bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davacı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.