YARGITAY 4. HUKUK DAİRESİ

4. Hukuk Dairesi         2024/2150 E.  ,  2024/5426 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2023/177 E., 2023/308 K.
HÜKÜM/KARAR : Asıl Davanın Kısmen Kabulüne, Birleşen Davanın Reddine

Taraflar arasında görülen tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda davanın kısmen kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (kapatılan) 17. Hukuk Dairesince kararın bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; asıl davanın kısmen kabulüne , birleşen davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı taraf vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; davacıların desteği...idaresindeki motosiklet ile davalı ... idaresindeki tescilsiz motosikletin karıştığı kazada ...nin vefat ettiğini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkillerinin her biri için 1.000,00 TL maddi ve 40.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 82.000,00 TL tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği 16.01.2010 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiş, yargılama sırasında maddi tazminat talebini yükseltmiştir.

Birleşen 2021/29 esas ve 2021/118 karar sayılı dosyanın dava dilekçesinde özetle; davalının ...'e haksız fiili gerçekleştiren kişi olması, Güvence Hesabına (limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla) aracın sigortasının yapılmamış olması sebebi ile husumet yöneltildiğini belirterek şimdilik ... için 35.770,14 TL ... için 27.686,00 TL olmak üzere toplam 63.456,74 TL maddi tazminatın kazanın gerçekleştiği 16.01.2010 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi dava ve talep edilmiştir.

II. CEVAP
Davalılar vekili cevap dilekçesinde; kusuru ve zararı kabul etmediklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 10.02.2016 tarihli ve 2013/173 Esas, 2016/23 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne, davaya konu kaza nedeniyle davacılar lehine toplam 8.574,50 TL maddi tazminatın takdiri ile takdir edilen maddi tazminatın davalı ... açısından kaza tarihi olan 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ... yönünden dava tarihi olan 04.11.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davaya konu kaza nedeniyle davacıların her biri lehine 10.000,00'er TL manevi tazminat takdiri ile hükmedilen manevi tazminatın olay tarihi olan 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. İlk Bozma Kararı
1. Mahkemenin 10.02.2016 tarihli ve 2013/173 Esas, 2016/23 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi 28.03.2019 tarih ve 2016/7756 Esas, 2019/3800 Karar sayılı ilamında;

Mahkemece, Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyetinden seçilecek uzman bilirkişi kurulundan kusur dağılımına ilişkin, ceza dosyasındaki kusur raporları ve dosya içerisindeki tüm kusur raporları ve tüm dosyadaki delillerin değerlendirildiği, gerekçeli denetime elverişli ve çelişkileri giderici kusur raporu alınması, desteğin sadece trafik akışına ilişkin sürüş kusuru belirlendikten sonra, müteveffanın kask takıp takmadığı ve bu durumun ölüm nedeni üzerinde etkili olup olmadığı hususunun değerlendirilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B.Mahkemece İlk Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemece, 2019/169 Esas, 2021/183 Karar sayılı kararıyla, asıl dava yönünden davanın kabulüne, davaya konu kaza nedeniyle davacı ... için 12.824,02 TL, davacı ... için 9.916,51 TL, cenaze masrafları için 900,00 TL olmak üzere toplam 23.640,53.TL maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ... yönünden dava tarihi olan 04.11.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilde tekerrüre neden olmayacak şekilde davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davaya konu kaza nedeniyle davacıların her biri lehine 12.000,00'er TL manevi tazminat takdiri ile, hükmedilen manevi tazminatın kaza tarihi olan 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile tahsilde tekerrüre neden olmayacak şekilde davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine; birleşen dosya yönünden davanın kabulüne, davacı ... için 35.770,14 TL, davacı ... için 27.686,60 TL olmak üzere toplam 63.456,74 TL maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ... yönünden dava tarihi olan 01.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilde tekerrüre neden olmayacak şekilde davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı
1.Mahkemenin, 2019/169 Esas, 2021/183 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 12.10.2022 tarih ve 2021/25196 Esas, 2022/12104 Karar sayılı ilamında; "...Bozma öncesi ilk hükme esas alınan 25.11.2015 tarihli rapordaki tazminat miktarları yönünden davalı lehine oluşan kazanılmış hakkın korunmasını temin etmek üzere 25.11.2015 tarihli rapordaki hesaplama esas alınarak bozma sonrası alınan kusur raporundaki kusur oranlarına göre karar verilmesi gerekirken, usuli kazanılmış hakları ihlal edecek biçimde güncel verilerle hesaplama yapan 25.10.2020 tarihli aktüer raporunun hükme esas alınmasıyla karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir." gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.

D. Mahkemece Son Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 2023/177 Esas, 2023/308 Karar sayılı kararı ile asıl dava yönünden davanın kısmen kabulüne, davaya konu kaza nedeniyle davacı ... için 12.824,02 TL, davacı ... için 9.916,51 TL, cenaze masrafları için 900,00 TL olmak üzere toplam 23.640,53 TL maddi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davalı ... yönünden dava tarihi olan 04.11.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilde tekerrüre neden olmayacak şekilde davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, davaya konu kaza nedeniyle davacıların her biri lehine 12.000,00'er TL manevi tazminat takdiri ile hükmedilen manevi tazminatın kaza tarihi olan 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile tahsilde tekerrüre neden olmayacak şekilde davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, birleşen dosya yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; her ne kadar bozma ilamında davalıların kazanılmış hakkından bahsedilmiş ise de kararın kendileri tarafından da temyiz edildiği kusura itiraz edildiğini bu nedenle hesaplamanın da hatalı olduğunun kabulü gerektiği, 8 yıl önceki verilere dayanarak karar verilmesinin mümkün olmadığını bu nedenle kazanılmış haktan söz edilemeyeceğini, karşı tarafın böyle bir iddiası olmamasına rağmen müktesep haktan söz edilmesinin hatalı olduğunu, asgari ücretin kamu düzeninden olduğunu, güncel verilere göre hesap yapılması gerektiğini, kalan kısım için yeni bir dava açılmasının mümkün olduğunu, davalıların tehiri icra talepli temyizleri nedeniyle davacıların haklarına hala kavuşamadığını, davalılar lehine hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı ... temyiz dilekçesinde; müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini bozma ilamına rağmen mahkemenin müterafik kusur indirimi yapmadığını, bozulan mahkeme kararının icra takibine konu edildiği İzmir 13.İcra Müdürlüğünün 2016/4427 esas ve 2021/8582 numaralı dosyasında tahsil edildiğini, dosyanın infaz edilmiş olmasının dikkate alınmadığını, alacağın tahsil edildiğini ve borcun kapandığını, buna rağmen yeniden hüküm kurulduğunu, davanın konusuz kaldığını, 25.10.2020 tarihli hesap raporunda pay hesabının hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Davalı ... temyiz dilekçesinde ; birleşen dava yönünden usuli kazanılmış hak olmasına rağmen buna dikkat edilmeksizin karar verildiğini, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, tescil edilmemiş araçlardan sorumlu olmadıklarını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davalının sürücüsü olduğu tescilsiz aracın karıştığı trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle ölenin desteğinden yoksun kalanların destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi atfıyla uygulanmasına devam olunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 427 vd maddeleri, 818 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 45 inci maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 87, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, ... Yönetmeliği.

3. Değerlendirme
Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olması, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmamaması, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı fazla alınan temyiz harcının temyiz eden davacılara iadesine

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalılara yükletilmesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

29.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.