YARGITAY 4. HUKUK DAİRESİ

4. Hukuk Dairesi         2024/1870 E.  ,  2024/3583 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/469 E., 2021/471 K.
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ
SAYISI : 2021/İHK-18944
DAVA TARİHİ : 02.12.2020
HÜKÜM/KARAR : Başvurunun Kabulü / İtirazın Kısmen Kabulü
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ
SAYISI : K-2021/35261

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne, kararın kaldırılmasına, başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 29.07.2013 tarihinde davacının idaresindeki motosiklet ile davalı nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi olan aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının yaralanarak malul kaldığını, davalının tahkimden önce davacıya 18.10.2019 tarihinde 10.999,56 TL kısmi ödeme yaptığını, ödemenin eksik olduğunu, bakiye tazminat talep ettiklerini belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş; ıslah dilekçesi ile talebini 85.029,00 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının tahkimden önce davacıya 18.10.2019 tarihinde 10.999,56 TL ödediğini, davalının sorumluluğunun kalmadığını, davacının bakiye tazminat talebinin reddi gerektiğini, maluliyet raporunun hatalı olduğunu, kusur raporu alınması gerektiğini, davacının kaza esnasında koruyucu ekipman takmadığını, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamında alınan kusur raporuna göre davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde % 30 oranında kusurlu olduğu, davacının dosyaya sunduğu maluliyet raporunda tespit edilen maluliyet oranının kaza ile illiyet bağının sabit olmadığı, bu nedenle ara karar ile kaza tarihinde yürürlükte olan yönetmeliğe göre kaza ile illiyet bağını gösteren yeni bir maluliyet raporu alınmasına karar verildiği, ara karar uyarınca alınan adli tıp uzmanlarından oluşan bilirkişi heyetinin hazırladığı 14.02.2021 tarihli rapora göre davacının kazadan kaynaklanan maluliyetinin % 32,2 oranında olduğu, PMF 1931 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre aktüer bilirkişi raporu ile tazminatın usulünce hesaplandığı, kısmi ödemenin güncelleştirilmiş halinin hesaplanan tazminattan mahsubu ile bakiye tazminatın belirlendiği, davalının kısmi ödeme itibariyle temerrüde düştüğü, kısmi ödeme tarihi olan 18.10.2019 tarihi itibariyle faize hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle başvurunun kabulü ile 85.029,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, davacı lehine 11.853,77 TL tam ve nispi vekalet ücretine hükmedilmiştir.

IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri
Davalı vekili itiraz dilekçesinde; kusur oranının hatalı olduğunu, davacının tahkim başvurusu sırasında davalıya sunduğu maluliyet raporunun usulüne uygun hazırlanmadığını, başvurunun dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, aksi kanaatte olunması halinde ise Tahkim Komisyonunun Adli Tıp Kurumuna sevk yetkisi olmaması sebebiyle dosyadan el çekme kararı verilmesini talep ettiklerini, hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, davacı muayene edilmeksizin hazırlandığını, davacının maluliyeti ile kaza arasında illiyet bağının bulunmadığını, davalı aleyhine faiz işletilmesine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının bakiye tazminat talebi ile davalıya başvuru yapmadığını, aksi kanaatte olunması haline ise faizin dava tarihi itibariyle başlaması gerektiğini, davalının davacıya ödediği kısmi ödemenin yeterli olup olmadığı incelenirken davacının kazada müterafik kusurunun bulunup bulunmadığı hususunun değerlendirilmesi gerektiğini, hakem heyetince müterafik kusura ilişkin değerlendirme yapılmaksızın hüküm kurulduğunu, davacının başından yaralandığını, kaskının takılı olmadığını ve sürücü belgesinin bulunmadığını, davacı lehine 1/5 oranında nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek, Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; hükme esas alınan maluliyet raporunun usulünce hazırlandığı, kusur oranının doğru olduğu, faiz başlangıç tarihinde isabetsizlik bulunmadığı, ancak davacı motosiklet sürücüsünün kaza esnasında kaskının takılı olmadığı, bu nedenle %20 oranında müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği, aktüer bilirkişi raporunda rapor tarihindeki verilere göre 97.439,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının hesaplandığı, bu miktar üzerinden %20 oranında müterafik kusur indirimi yapıldığında 77.951,20 TL hesap edildiği, bu miktardan kısmi ödemenin güncelleştirilmiş hali olan 12.410,00 TL'nin mahsup edilmesi suretiyle 65.541,20 TL bakiye tazminatın belirlendiği, davacı lehine hükmedilecek vekalet ücretine ilişkin olarak Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16/13 üncü maddesinin uygulanması gerektiği gözönüne alınarak Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin (AAÜT) 13 ve 17 nci maddeleri gereğince, maktu vekalet ücretinin altında kalmamak kaydıyla, hesaplanan vekalet ücretinin 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle davalı vekilinin müterafik kusur indirimi ve vekalet ücretine ilişkin itirazının kabulüne, diğer itirazlarının reddine, kararın kaldırılmasına, başvurunun kısmen kabulü ile 65.541,20 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 18.10.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, davacı lehine 4.080,00 TL maktu vekalet ücretine hükmedilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; kusur oranının hatalı olduğunu, davacının tahkim başvurusu sırasında davalıya sunduğu maluliyet raporunun usulüne uygun hazırlanmadığını, başvurunun dava şartı eksikliği nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, aksi kanaatte olunması halinde ise Tahkim Komisyonunun Adli Tıp Kurumuna sevk yetkisi olmaması sebebiyle dosyadan el çekme kararı verilmesini talep ettiklerini, hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, davacı muayene edilmeksizin hazırlandığını, davacının maluliyeti ile kaza arasında illiyet bağının bulunmadığını, davalı aleyhine faiz işletilmesine karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu, davacının bakiye tazminat talebi ile davalıya başvuru yapmadığını, aksi kanaatte olunması haline ise faizin dava tarihi itibariyle başlaması gerektiğini belirterek, İtiraz Hakem Heyeti kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 52 ve 54 üncü maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihi ile 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

Somut olayda, İtiraz Hakem Heyetince hükme esas alınan adli tıp uzmanlarından oluşan bilirkişi heyetinin hazırladığı 14.02.2021 tarihli raporun Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre hazırlandığı, raporda davacının kazadan kaynaklanan maluliyetinin % 32,2 oranında olduğunun tespit edildiği, raporun 29.07.2013 kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmesinin isabetli olduğu, ancak raporun davacının güncel muayenesi yapılmaksızın, dosyadaki tedavi belgeleri esas alınmak suretiyle hazırlanması sebebiyle hüküm kurmaya elverişli olmadığı anlaşılmıştır.

Şu durumda İtiraz Hakem Heyetince; davacının maluliyet oranının tespiti için davacının güncel muayenesi yapılmak suretiyle Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümlerinden olay tarihinde yürürlükte olan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine uygun rapor alınarak, davacının kaza nedeniyle uğradığı çalışma gücü kaybı bulunup bulunmadığı ve varsa oranı konusunda ayrıntılı, gerekçeli ve denetime elverişli rapor alınarak (usuli kazanılmış haklar gözetilmek suretiyle) sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesis edilmiş olması doğru değildir. Kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR
1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,

22.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.