YARGITAY 4. HUKUK DAIRESI

4. Hukuk Dairesi         2022/8774 E.  ,  2024/3919 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/989 D.İş, 2021/954 K.
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU İTİRAZ HAKEM HEYETİ
SAYISI : İHK-2021/40180
HÜKÜM/KARAR : Başvurunun kısmen kabulüne-Davacı itirazının reddine-
Davalının itirazının kabulüne
SİGORTA TAHKİM KOMİSYONU UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ
SAYISI : K-2021/118025

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karara davacı vekili ve davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince davacı vekilinin itirazlarının reddine, davalı vekilinin itirazlarının kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 25.08.2017 tarihinde davacının yolcu olduğu ve zorunlu mali sorumluluk sigortası (ZMSS) bulunmayan motosiklet ile başka bir aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, davalı kuruma başvurulduğunu ancak bu başvuruya olumlu yanıt verilmediğini iddia ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 37.610,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 1.000,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 500,00 TL geçici bakıcı gideri, 1.200,00 TL rapor ücreti, 190.00 TL noter masrafı olmak üzere toplam 41.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, 24.07.2021 tarihinde sürekli iş göremezlik tazminatı talebini 70.130,36 TL, geçici iş göremezlik tazminatı talebini 1.986,90 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava şartı yokluğundan talebin reddi gerektiğini, usulüne uygun maluliyet raporu ile davalı kuruma başvuru yapılmadığını, maluliyet raporunun hükme esas alınamayacağını, yetkili sağlık kuruluşundan alınmadığını, kazaya sebebiyet veren aracın zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırması gereken araçlardan olduğunun tespit edilememesi karşısında talebin husumet yokluğu nedeniyle davalı kurum açısından reddi gerektiğini, kazaya sebep olan aracın cinsinin tespit edilmesi gerektiğini, maluliyet raporunun Adli Tıp Kurumu'ndan (ATK) alınması gerektiğini, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre hazırlanması gerektiğini, kusur oranlarının da Adli Tıp Kurumu'nca belirlenmesi gerektiğini, maluliyet tazminatının uzman bilirkişilerce teknik faiz kullanılarak yapılması gerektiğini, kurumun geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri, tedavi gideri, rapor ücreti, noter masrafından davalı kurumun sorumlu olmadığını, Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan (SGK) ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiğini, kurumun sigorta poliçesindeki limit ve kusur oranı ile sınırlı olarak sorumlu olduğunu, faize hükmedilmesi halinde faiz başlangıcının dava tarihinden itibaren yasal faiz olabileceğini, davalı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi halinde bu vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'ne (AAÜT) göre belirlenen rakamın 1/5'i oranında olması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller ve benimsenen bilirkişi raporlarına göre davanın kısmen kabulüne, tedavi gideri talebinde takdiri indirim yapılarak 70.130,36 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 1.986,90 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 444,38 TL geçici bakıcı gideri, 1.000,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 73.561,64 TL'nin 09.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin tedavi giderinin reddine, rapor ücreti ve noter ücretinin yargılama giderleri arasında kabulüne karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri
Davacı vekili itiraz dilekçesinde; Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği' ne göre belirlenen maluliyet oranının esas alınarak hesap yapılması gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini, sunulan maluliyet raporu usulüne uygun olmadığını bu nedenle yapılan başvurunun da usulüne uygun olmadığını, talebin usulden reddi gerektiğini, motosikletin tescilsiz olduğunun belirtildiğini, tescilsiz motosiklet için zorunlu mali sorumluluk sigortası düzenlenmesi gerekmediğini bu nedenle ...'nın da sorumluluğu bulunmadığını, aracın türünün araştırılması gerektiğini, maluliyet raporunun usulüne uygun olmadığını, ATK'dan rapor alınması gerektiğini, iyileşme sürecinin geçmesinin beklenmesi gerektiğini, muayene sonucu hazırlanmış olması gerektiğini, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun rapor alınması gerektiğini, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz ile hesap yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatından kurumun sorumlu olmadığını, davacının yaşı nedeniyle de geçici iş göremezlik tazminatı istenemeyeceğini, SGK'nın rücuya tabi bir ödemesi olup olmadığının araştırılması gerektiğini, sigorta şirketinin geçici bakıcı giderinden sorumluluğu bulunmadığını, fiilen bakıcı tutulduğunun ispat edilemediğini, tedavi giderinin talep edilemeyeceğini, başvuru sahibi lehine vekalet ücretinin 1/5 oranında uygulanması gerekirken tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru tarihinden itibaren faiz talep edilebileceğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, davacının koruyucu tertibat kullanmadığını, sürücünün ehliyetsiz olduğunu, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kusur raporu alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı kuruma usulüne uygun başvuru yapıldığı, maluliyet oranının doğru belirlendiği, aracın motosiklet olduğunun kaza tespit tutanağında belirlendiği, tazminat hesabında hata bulunmadığı, kaza iş kazası olmadığından gelir bağlanıp bağlanmadığının araştırılmamasının hatalı olmadığı, vekalet ücretinde hata bulunmadığı belirtilerek bu yönlere ilişkin davacı ve davalı itirazlarının reddine, davacının 16 yaşında olması sebebiyle geçici iş göremezlik tazminatının kabul edilmesinin hatalı olduğu, geçici bakıcı giderinin net asgari ücrete göre belirlenmesi gerektiği, hatır ve müterafik kusur indirimi yapılması gerektiği, faiz başlangıcının başvuru tarihine 8 işgün eklenmek suretiyle bulunması gerektiği yönündeki davalı itirazlarının ise kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyetinin kararının kaldırılmasına, talebin kısmen kabulüne, 42.078,22 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 190,61 TL geçici bakıcı gideri, 600,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 42.868,83 TL maddi tazminatın 10.03.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, adli tıp rapor ücreti ile noter giderinin yargılama giderleri arasında kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini, sunulan maluliyet raporu usulüne uygun olmadığını bu nedenle yapılan başvurunun da usulüne uygun olmadığını, talebin usulden reddi gerektiğini, motosikletin tescilsiz olduğunun belirtildiğini, tescilsiz motosiklet için zorunlu mali sorumluluk sigortası düzenlenmesi gerekmediğini bu nedenle ...' nın da sorumluluğu bulunmadığını, aracın türünün araştırılması gerektiğini, maluliyet raporunun usulüne uygun olmadığını, ATK'dan rapor alınması gerektiğini, iyileşme sürecinin geçmesinin beklenmesi gerektiğini, maluliyet raporunun muayene sonucu hazırlanmış olması gerektiğini, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun rapor alınması gerektiğini, TRH 2010 Yaşam Tablosu ve %1,8 teknik faiz ile hesap yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatından kurumun sorumlu olmadığını, davacının yaşı nedeniyle de geçici iş göremezlik tazminatı istenemeyeceğini, SGK'nın rücuya tabi bir ödemesi olup olmadığının araştırılması gerektiğini, sigorta şirketinin geçici bakıcı giderinden sorumluluğu bulunmadığını, fiilen bakıcı tutulduğunun ispat edilemediğini, tedavi giderinin talep edilemeyeceğini, başvuru sahibi lehine vekalet ücretinin 1/5 oranında olması gerekirken tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru tarihinden itibaren faiz talep edilebileceğini, hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, davacının koruyucu tertibat kullanmadığını, sürücünün ehliyetsiz olduğunu, müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kusur raporu alınmadan karar verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararı temyiz etmektedir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan aracın karıştığı trafik kazasında yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı ve tedavi gideri ve adli tıp rapor ücreti ile noter masrafı talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90, 91 ve 95 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.

3. Değerlendirme
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, kaza tespit tutanağında kazaya karışan aracın motosiklet olduğunun yazılı olmasına, maluliyet raporunun kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan yönetmelik hükümlerine uygun olmasına, hesaplamada hata bulunmamasına, geçici iş göremezlik tazminatının İtiraz Hakem Heyetince reddedilmiş olmasına, geçici bakıcı giderinin poliçe kapsamında bulunmasına, faiz başlangıcının doğru belirlenmiş olmasına, müterafik kusur ve hatır indirimi yapılmış olmasına, davacının yolcu olması karşısında kusur incelemesinin yeterli olmasına göre davalı vekilinin aşağıda yer alan bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin (17) numaralı fıkrası, Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik’in 16/13 üncü ve AAÜT’ nin 17/2 nci maddeleri bir bütün olarak yorumlandığında tarafların avukat ile temsil edildiği hâllerde, taraflar aleyhine hükmedilecek vekâlet ücretinin, her iki taraf için de AAÜT’de yer alan asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin beşte biri olarak hükmolunması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla; İtiraz Hakem Heyetince davacı lehine hükmedilecek vekâlet ücretine ilişkin olarak anılan mevzuat uyarınca maktu vekâlet ücretinin altında kalmamak kaydıyla asliye mahkemelerinde görülen işler için hesaplanan vekâlet ücretinin 1/5’i oranında vekâlet ücreti yerine nispi ve tam vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılamayı gerektirmediğinden, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370 nci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İtiraz Hakem Heyeti kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR
1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazının kabulüne, İtiraz Hakem Heyeti kararının (6.4.) numaralı bendinde yer alan "6.372,95 TL" ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine "5.100,00 TL" ibaresinin yazılması suretiyle kararın bu şekilde DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine

29.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.