YARGITAY 4. HUKUK DAİRESİ

4. Hukuk Dairesi         2022/6588 E.  ,  2024/5029 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/7 E., 2022/193 K.
HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasındaki trafik kazası sonucu yaralanmadan kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili ve ...... Madencilik İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından temyizi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi tarafından kararın bozulmasına karar verilmiş; mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı motosiklet ile davalı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın çarpışmaları sonucu trafik kazası meydana geldiğini, olayda müvekkiline atfedilebilecek bir kusur bulunmadığını, davalı ... idaresindeki aracın mülkiyetinin ... Madencilik İnşaat Nakliyat San. ve Tic. Ltd. Şti'ne ait olduğunu ve davalı ...Ş. tarafından sigortalandığını, bu kaza sonucu müvekkilinin % 20 oranında sakat kaldığını, bu tarihten itibaren tam randımanlı çalışamayacağını belirterek davanın kabulü ile fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 50.000,00 TL maddi ve 25.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı ...Madencilik Ltd. Şti. cevap dilekçesinde özetle; açılan davayı ve dilekçe muhteviyatındaki iddiaları kabul etmediklerini, şirketin işleten sıfatıyla araç maliki olduğunu, aracın bakım ve tamir için servise bırakıldığı bir sırada kazanın meydana geldiğini, dolayısıyla şirkete bir kusur atfedilemeyeceğini beyan etmiştir.

Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ve müvekkil sigorta tarafından sigortalanan aracın servise tamir için bırakıldığı bir sırada kazanın meydana geldiğini, dolayısıyla işleten ile sigortacının herhangi bir kusurunun bulunmadığını, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerektiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece 2013/100 Esas sayılı karar ile "...yapılan yargılama ve toplanan delillerin bir arada değerlendirilmesi sonucunda; trafik bilirkişi Ali Saygılı'nın 13.05.2013 tarihli raporunda belirtildiği üzere davalı ...'ın kazada % 70 oranında kusurlu olduğu , yine 29.08.2014 tarihli Adli Tıp Kurumu 3. Adli Tıp Ihtisas Kurulu raporuna göre, meydana gelen kazada davacı araç sürücüsünün % 24 meslekte kazanma gücünü kaybettiği ve iyileşme sürecinin 9 aya kadar uzayabileceğinin belirtildiği, aracın servise tamir için bırakılmasının araç sürücüsü ve araç malikinin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı gerekçesiyle tarafların mali ve sosyal durumları,taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği, eylemin ağırlığı, tarafların kusur durumu göz önüne alınarak" davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı süresi içinde davalılardan ...ve ...... ve Madencilik vekillerince temyiz isteminde bulunulmuştur.

Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin E. 2015/15161 E., 2018/7804 K. Sayılı kararı; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 104 üncü maddesinin, "Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyette bulunan teşebbüslerin sahibi, gözetim, onarım, bakım, alım-satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla kendisine bırakılan bir motorlu aracın sebep olduğu zararlardan dolayı işleten gibi sorumlu tutulur. Aracın işleteni ve araç için ZMMS yapan sigortacı bu zararlardan sorumlu değildir" hükmüne haiz olduğu, somut olayda, davalılar ...Madencilik Ltd. Şti. ve Işık Sigorta A.Ş. vekillerinin cevap dilekçesinde kaza yapan aracın tamir için servise bırakıldığını savundukları, dosya içerisinde kaza yapan aracın sürücüsü olan davalı ...’ın ceza soruşturmasında polis ifadesine göre Altınel Rot ve Balans işyerinde işçi olarak çalıştığının anlaşıldığı, bu durum karşısında; mahkemece, davalılar ...Madencilik Ltd. Şti. ve Işık Sigorta A.Ş.’nin savunmaları üzerinde durularak yukarıdaki açıklamalar ışığında işletenin ve trafik sigortacısının zarardan sorumluluğunun bulunup bulunmadığı tartışılmadan eksik inceleme ve değerlendirme sonucu yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediği" gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu zarara neden olan aracın davalılar ...Madencilik Ltd. Şti'ye ait ise de bahsi geçen firma tarafından tamir amacıyla servise bırakıldığı, kaza yapan aracın sürücüsü diğer davalı ...'ın ifadesinde tamirhane için işçi olarak çalıştığını beyan etmiş olması neticesinde davalının Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kayıtları alınıp davalı ...'ın davalı ...Madencilik Ltd. Şti'nin çalışanı olmadığının tespit edildiği, davalı gerçek kişinin diğer davalı araç işleticisi olan ...Madencilik Ltd. Şti. çalışanı olmadığı hususu nazara alındığında araç işleticisinin 2918 sayılı Kanun’un 86 ncı maddesinde düzenlenmiş olan sorumluluktan kurtulma şartı olan kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ettiğinin kabulünün gerektiği, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası tarafı olan sigorta firmasının da sigortalısının kusursuzluğu neticesinde herhangi bir sorumluluğu olmayacağı değerlendirmesinin yapıldığı, yargılama aşamasında da davacının maddi tazminat taleplerini Güvence Hesabından karşıladıklarının belirtildiği gerekçesiyle maddi tazminat talepleri bakımından davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, manevi tazminat talepleri bakımından ise gerçek kişi davalının alınan SGK kayıtları doğrultusunda manevi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile davalı ...' tan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; manevi tazminatın sadece Yusuf'tan tahsiline dair hüküm kurulmasının hatalı olduğunu zira ...... Madencilik İnş. Nakliyat Şirketi'nin de işleten sıfatına haiz olduğunu belirtmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; davalı sürücünün davacının sürücü konumunda olduğu motosiklete çarpması sonucu davacının yaralanması nedeniyle uğradığı maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) geçici 3/2 maddesi atfı ile 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu;'nun 427 vd. maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü ve 56 ncı maddeleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
İlk Derece Mahkemesinin nihai kararlarının bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davacıya yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

21.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.