YARGITAY 4. HUKUK DAIRESI

4. Hukuk Dairesi         2022/1933 E.  ,  2024/2994 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2020/358 E., 2021/345 K.
DAVACILAR : 1- ...
2- ... vekili Avukat ...
DAVALILAR : 1- Hür Sigorta A.Ş. vekili Avukat ...
2-... vekili Avukat ...
3-... vasisi ...
DAVA TARİHİ : 28.03.2012
HÜKÜM/KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında görülen tazminat davasında Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesince verilen bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hüküm, davacı vekili, davalı Hür Sigorta A.Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

Davacılar vekili, müvekkillerinin desteğinin trafik kazası sonucu vefat etmesi nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla Selda için 20.000,00 TL, Gizem için 10.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan; müvekkilleri için 75.000,00’er TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen kaza tarihinden itibaren yasal faizle tahsilini talep etmiş, ıslah dilekçesiyle müvekkili Gizem yönünden maddi tazminat talebini 32.501,49 TL’ye yükseltmiştir.

Davalı ... vekili; müvekkilinin kusurunun olmadığını, manevi tazminatı gerektirir bir durumlarının olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı Hür Sigorta A.Ş. vekili; davacı tarafa ödeme yapıldığını, sorumluluklarının yerine getirildiğini beyan ederek haksız davanın reddini istemiştir.

Davalı ..., davaya cevap vermemiştir.

Mahkemece, davacı eş Selda ...'nin bakiye alacağı bulunmadığından davacı ... ...'nin maddi tazminat davasının reddine, manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 15.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsiline, davacı ...'nin maddi tazminat davasının kabulü ile 32.501,49 TL maddi tazminatın davalılardan, 7.500,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsiline karar verilmiş, hükmün davacı vekili, davalı Hür Sigorta A.Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay (Kapatılan) 17. Hukuk Dairesi'nin 01.10.2018 tarihli ve 2015/15781 Esas, 2018/8389 Karar sayılı ilamı ile; davacılar lehine takdir olunan manevi tazminat miktarlarının az olduğu belirtilerek hükmün bu yönden davacılar yararına bozulmasına, müteveffanın gelirinin asgari ücret düzeyinde olacağı dikkate alınmak suretiyle tazminatın hesaplanması hususunda rapor düzenleyen bilirkişiden ek rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gereğine değinilerek hükmün davalılar Hür Sigorta A.Ş. ve ... yararına bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde; davacı eş Selda ...'nin bakiye alacağı bulunmadığından davacı ... ...'nin maddi tazminat davasının reddine, manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 25.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsiline, davacı ...'nin maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile 22.726,44 TL maddi tazminatın davalılardan, 15.000,00 TL manevi tazminatın sigorta şirketi dışındaki davalılardan tahsiline karar verilmiş, hüküm davacılar vekili, davalı Hür Sigorta A.Ş. vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1. Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı; özellikle, daha önce temyize konu edilip bozma kapsamı dışında bırakıldığı için kesinleşen yönlerin yeniden incelenmesinin mümkün olmadığı anlaşılmakla; davalı Hür Sigorta A.Ş. vekilinin ve davalı ... vekilinin aşağıdaki (2 numaralı) bent dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine, davacı vekilinin aşağıdaki (3 numaralı) bent dışındaki diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

2- Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ile manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davacılar çift taraflı trafik kazası neticesinde sürücünün vefatı nedeniyle karşı aracın sorumlularına karşı dava açmıştır. Bu durumda davalıların sorumluluğu karşı aracın kusuru oranında olacaktır. Bozma sonrası hükme esas alınan 14.09.2021 tarihli ek bilirkişi raporunda desteğin indirimsiz olarak belirlenen tam kazancını, davacı ...'in payına ve asgari ücrete oranlayarak davacı ...'nin destek zararı hesaplanmıştır. Ancak desteğin kazadaki %20 oranındaki kusuru indirilmemiştir. Bu durumda mahkemece, davacı ... yönünden yeni hesap bilirkişisinden, bozma öncesi yapılan hesaplama tekniği kullanılarak, güncel verilere göre desteğin gelirinin asgari ücret olduğu kabul edilerek ve %20 oranında desteğin kusuru ile davadan önce yapılan ödemenin güncellenmiş hali hesaplanan tazminattan tenzil edilerek (usuli kazanılmış haklar korunarak) rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi isabetli olmayıp hükmün davalılar Hür Sigorta A.Ş. ve ... yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

3- 6098 sayılı TBK'nın md. 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nesafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, Türk Medeni Kanunu'nun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hukuka ve hakkaniyete göre hükmedeceği öngörülmüştür.

Somut olayda; olayın oluş şekli, tarihi, davacıların ölene yakınlıkları ve yukarıdaki ilkeler göz önüne alındığında davacılar yararına hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğu görülmüş ve hakkaniyete uygun bir manevi tazminata hükmedilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir.

SONUÇ : Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin, davalı Hür Sigorta A.Ş. vekilinin ve davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı Hür Sigorta A.Ş. vekilinin ve davalı ... vekilinin temyiz itirazının kabulüne, (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacılar vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya, davalı Hür Sigorta A.Ş. ve davalı ...'na iadesine, dosyanın mahkemeye gönderilmesine
21.03.2024 tarihinde oybirliği ile karar verilmiştir.