YARGITAY 4. HUKUK DAİRESİ

4. Hukuk Dairesi         2022/1195 E.  ,  2024/4556 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/783 E., 2021/1149 K.
HÜKÜM/KARAR : Davanın kısmen kabulü
İLK DERECE MAHKEMESİ : Elazığ 4. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2014/599 E., 2020/252K.

Taraflar arasındaki muvazaa nedeniyle tapu iptali tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar ... ve ... tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar ... ve ... tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı borçlu ...'ın Hollanda sınırları içinde oturma iznine sahip Türk vatandaşı olduğunu, Hollanda Kanunları'na göre tüm mal varlığı belirli bir meblağın altında olan kişilere verilen sosyal yardım imkanından yararlandığını ve kendisine toplam 48.571,83euro genel geçim yardım parası ödendiğini, Hollanda içinde ve dışında herhangi bir taşınmaz malının olmadığını beyan eden davalının Türkiye'de taşınmazının olduğunun ve davacıdan haksız olarak sosyal yardım aldığının öğrenilmesi üzerine İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesinde dava açıldığını, bu davada dava dilekçesinin 17.01.2014 tarihinde davalıya tebliğ edildiğini, davalının da 23.01.2014 tarihinde adına kayıtlı Elazığ Merkez ......., mah. Aksaray cad. mevkiinde 319 ada 637 parsel, A Bblok 1. Kat, 7 nolu bağımsız bölüm, ........... mah. Ova Bağları mevkii 2865 Ada 1 parselde kayıtlı A Blok 3. Kat, 8 nolu baımız bölümde kayıtlı talşınmaz ve .........., mah. Aksaray mevkii 26 Ada 110 parselde kayıtlı 1. Kat 2 nolu bağımsız bölümdeki üç adet taşınmazı 23.01.2024 tarih ve 2092 yevmiye nolu işlemle kız kardeşi ...'na muvazaalı şekilde devrettiğini, bu nedenle taşınmazlara ihtiyati haciz konulamadığını, bu nedenlerle dava konusu taşınmazların tapu kaydının muvazaa koşulları nedeniyle iptali ile borçlu davalı ... adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasının henüz kesinleşmediğini, dolayısıyla kesinleşmiş bir alacağın mevcut olmadığını, davalı ...'nın borçlarından dolayı sıkıntıya düştüğünü, ayrıca müvekkiline de borçları olduğunu, ...'nın müvekkiline gelerek taşınmazlarını satışa çıkardığını söylediğini, müvekkilinin de kendisine olan borçlarını mahsup ederek ve kalan bedeli ödeyerek taşınmazları satın aldığını, müvekkilinin daha sonra ödeme güçlüğü nedeniyle taşınmazları üçüncü kişiye sattığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin tarih ve sayısı yukarıda yazılı kararıyla; "... Tüm dosya kapsamı birlikte nazara alındığında; davalı ...'ın davacıya borçlu olduğu, davalıya karşı icra takipleri başlatıldığı, takibe konu borçların halen ödenmediği, borçlunun bariz bir şekilde ödemeden aczi olduğu, davacı tarafça borçluya karşı İstanbul 9. AHM'nin 2013/177 Esas sayılı davasının 05.04.2013 tarihinde açıldığı, dava sonucunda davanın kabulüne karar verildiği, dava konusu taşınmazın 23.01.2014 tarihinde davalı ...'na 108.800,00 TL bedelle devredildiği, takip dayanağı mahkeme kararı ve buna ilişkin ödeme evraklarının bu tarihten öncesine ait olduğu, daha sonra taşınmazların 22/07/2014 tarihinde davalı İntizar (......) ......,'e devredildiği, devirden itibaren 5 yıllık süre geçmeden dava açıldığı, davalı ...'nun borçlu ...'nın kardeşi olduğu, davalı ... ile davalı İntizar (İclal)'ın çocuklarının evli olduğu, birbirlerinin dünürü olduğu, yakınlıkları nedeniyle borçlunun mali durumuna ilişkin bilgileri bulunduğu, davalı tarafça 45.000,00 TL bedelli iki adet bono sunulmuş ise de söz konusu bonoların her zaman hazırlanabilecek nitelikte olduğu ve bu haliyle davalı ... ile davalı ... ve daha sonrasında İntizar (İclal) Benzer arasında yapılan satışların gerçek bir satış olmadığı, alacaklılardan mal kaçırmak gayesiyle muvazaalı olarak yapıldığı ve tasarrufun iptali için kanunda aranan şartların mevcut olduğu hususunda tam bir kanaate varıldığından davanın kabulüne karar verilmiştir.
...'ın mirası tüm mirasçılar tarafından reddedildiğinden terekeye temsilci tayin ettirilmesi için davacı tarafa süre verilmiştir. Murisin terekesine atanan temsilciye tebligat yapılmıştır. Mahkememizce davalılar ..., ... ve ... terekesi yönünden hüküm verilmiştir. ... ve mirasçıları tarafından borçlu ...'ın mirası reddedildiğinden bu kimselerin esasen davalı sıfatı bulunmamaktadır. Uyap sistemine yapılan kayıtlar ise şekli olarak yapılan kayıtlar olduğundan bu davalılar yönünden herhangi bir karar verilmemiştir. ... ve mirasçıları tarafından borçlunun mirasının reddedildiği hususu dahili dava dilekçesi sunulup tebligat yapıldıktan sonra öğrenildiğinden bu taraflar lehine veya aleyhine yargılama giderine hükmedilmemiştir.
Davacı tarafça taşınmazların davalı ... adına tescil edilmesi talep edilmiş ise de, tasarrufun iptali istemiyle açılan davalarda alacağa mahsuben satış yetkisi tanımakla yetinilmesi gerektiğinden tescil talebi yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 17. HD'nin 2013/3779 E. ve 2014/6945 K. Sayılı ilamı)
Dava konusu yapılan taşınmazların satış tarihi itibariyle değeri 183.577,78 TL olup takip miktarından daha az olduğundan dava değeri bu miktar olarak kabul edilmiş ve yargılama giderleri ile harç bu miktar üzerinden hesaplanmıştır. (Yargıtay 17. HD'nin 2012/4008 E. ve 2012/5929 K. Sayılı ilamı) Davalı ........,'in ismi mahkeme kararıyla İclal olarak değiştirilmiştir. .... " gerekçesiyle,
"... Davanın KISMEN KABULÜNE, Elazığ ili, Merkez ilçesi, Rüstempaşa Mahallesi, 319 ada, 637 parselde kayıtlı, A blok, 1. kat, 7 nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmaz, Elazığ ili, Merkez ilçesi, .........,Mahallesi, 26 ada, 110 parselde kayıtlı, 1. kat, 2 nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmaz ve Elazığ ili, Merkez ilçesi, Mustafapaşa Mahallesi, 2865 ada, 1 parselde kayıtlı, A blok, 3. kat, 8 nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmazların davalı ... tarafından diğer davalı ...'na ve bu davalı tarafından da İntizar (İclal) Benzer'e satışına ilişkin TASARRUFLARIN İPTALİNE,
Davacı-alacaklıya İstanbul 9. İcra Müdürlüğünün 2016/33253 ve 2016/33254 Esas sayılı icra takip dosyalarındaki alacak ve fer'ileri ile sınırlı olmak üzere dava konusu taşınmazlar üzerinde haciz ve satış yetkisi TANINMASINA, 2-Davacı tarafın borçlu adına tescil talebinin reddine,... " karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davalılar ... ve ... istinaf dilekçelerinde; davacının alacağına ilişkin İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/177 esas sayılı dosyasının tasarruf tarihinden sonra karara çıktığını, tasarruf tarihinde alacağın varlığının kesin olmadığını, iptali istenen tasarrufu yapanların tanıdık olmasının iptal için yeterli olmayıp bu kişilerin fikir birliği içinde olduklarının ve muvazaanın varlığının ispat edilmesi gerektiğini, kendilerinin taşınmazı gerçek bir devir ile bedeli karşılığında tapu siciline güvenerek aldıklarını, borçlu ...’ın mirasçısı olarak ...’nun mirası reddetmiş olması hususunun yanlış değerlendirilerek eksik karar verildiğini, taleple bağlılık ilkesine aykırı olarak dava dilekçesinde olmayan bir hususta karar verildiğini belirterek, kararın kaldırılak yeni hüküm tesisini talep etmişlerdir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin tarih ve sayısı yukarıda yazılı kararıyla; "... davacının alacağının 05/04/2013 tarihinde İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/177 E sayılı dosyası üzerinden dava konusu edildiği, yargılama sırasında ölen borçlunun tüm mirasçılarının mirası hükmen reddetmiş olmaları nedeniyle terekenin iflas hükümlerine göre tasfiyesine karar verildiği ve terekeye tasfiye memuru atanıp davanın tasfiye memuruna yöneltildiği, bu dosyada verilen 19.09.2016 tarihli kararın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 06.02.2017 tarihli, 2017/74 esas ve 2017/74 karar sayılı ilamı ile kaldırıldığı ve 48.571,83 Euronun dava tarihinden itibaren faizi ile birlikte davalı ... mirasçılarından tahsiline dair yeniden esas hakkında hüküm tesis edildiği, bu kararın temyiz edilmeksizin 21.03.2017 tarihinde kesinleştiği, davacının ilama dayalı alacaklarının tahsili için başlattığı takiplerde alacağın tahsil edilemediği, dava konusu taşınmazlar müteveffa borçlu ... adına kayıtlı iken 23/01/2014 tarihinde davalı ...’na ve akabinde aynı taşınmazların ... tarafından 22/07/2014 tarihinde İntizar (......) .....’e satış işlemleri ile devredildiği, ...’nun ... ile kardeş, ... ile dünür olduğu anlaşılmıştır.
Dosya kapsamı ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; davacının alacağının kesinleşmiş olduğu ve dava konusu tasarruflardan önce doğduğu, borçlu müteveffa ...’ın ...’na ve akabinde aynı taşınmazların ... tarafından dünürü olan İntizar (İclal) Benzer’e satışına ilişkin işlemlerin muvazaalı olduğu, buna göre mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davalıların istinaf başvurularının esastan reddine karar vermek gerekmiş..." gerekçesiyle davalıların istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalılar ... ve ... birlikte verdikleri temyiz dilekçesinde; davacının alacağına ilişkin İstanbul 9. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/177 esas sayılı dosyasının tasarruf tarihinden sonra karara çıktığını, tasarruf tarihinde alacağın varlığının kesin olmadığını, iptali istenen tasarrufu yapanların tanıdık olmasının iptal için yeterli olmayıp bu kişilerin fikir birliği içinde olduklarının ve muvazaanın varlığının ispat edilmesi gerektiğini, kendilerinin taşınmazı gerçek bir devir ile bedeli karşılığında tapu siciline güvenerek aldıklarını, borçlu ...’ın mirasçısı olarak ...’nun mirası reddetmiş olması hususunun yanlış değerlendirilerek eksik karar verildiğini, taleple bağlılık ilkesine aykırı olarak dava dilekçesinde olmayan bir hususta karar verildiğini davanın reddi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, TBK'nın 19. maddesinde tanımını bulan muvazaa hukuksal nedenine dayalı tapu iptali tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 371 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 19 uncu maddesi.

3. Değerlendirme
1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, özellikle davaya konu taşınmazların, vefat eden davalı ...'a karşı davacı tarafından açılan tazminat davasına ait dava dilekçesinin tebliğinden çok kısa bir süre sonra devredilmesi, taşınmazı devralan davalıların gelir durumları, müteveffa davalı ...'ın kendisine ait üç adet taşınmazı aniden satmasının hayatın olağan akışı ile açıklanabilir bir gerekçesi bulunmaması ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde muvazaanın ispat edilmiş olmasına göre temyiz edilen karar usul ve kanuna uygun olup davalılar ... ve ... tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalılar ... ve ...'in tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılar ... ve ...'e yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.