YARGITAY 4. HUKUK DAİRESİ

4. Hukuk Dairesi         2021/18503 E.  ,  2024/3863 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/1882 E., 2021/355 K.
HÜKÜM/KARAR : İstinaf İsteminin Kabulü ile Hükmün Kaldırılarak Yeniden Esas
Hakkında Hüküm Kurulmak Suretiyle Davanın Kabulü
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2013/181 E., 2017/56 K.

Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... hakkında kredi borçları nedeniyle İstanbul 34. İcra Müdürlüğü'nün 2013/1937 ve 2013/3263 sayılı dosyaları ile icra takibi yapıldığını, borcun ödenmediğini ve borçlunun haczi kabil malının bulunamadığını, ancak adına kayıtlı dava konusu sanayi işyeri vasıflı taşınmazlarının üzerine 10.01.2013 tarihinde diğer davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. lehine 200.000,00 TL bedelli l. dereceden ipotek tesis edildiğini ve 23.01.2013 tarihinde aynı taşınmazları diğer davalı ...’a devrettiğini, yapılan bu işlemlerin alacaklıdan mal kaçırma kastıyla yapıldığını belirterek dava konusu taşınmazlar üzerine tesis edilen ipoteğin kaldırılarak, davalı ...'a devrine ilişkin tasarrufların iptali ile davacı bankanın alacaklı olduğu icra dosyalarından cebri icra yolu ile satışını talep etme yetkisinin davacı bankaya verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı ... Kablo San ve Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin dava dışı ...Metal San. Tic. Ltd. Şti. ile ticari ilişki içerisinde olduklarını, davalı ...'ın da bu şirketin ortağı ve yetkilisi olduğunu, tesis edilen ipoteğin İcra İflas Kanunu'nun (İİK) madde 279/1 kapsamında bir ipotek olmadığını, müvekkilinin davalı şahsın ve yetkilisi olduğu şirketin hal ve durumunu bilmediğini, ...'ın davalı ... ile ticari ilişki dışında hiçbir yakınlığının bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacının dosyaya davalı ...'ın acze düştüğünü gösterir bir belge sunmadığını, dava şartının oluşmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Davalı ...; davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı borçlu ... ile taşınmazların satıldığı davalı ...'ın Nevşehir İli, Acıgöl nüfusuna kayıtlı oldukları, acz halinde olan borçluların yaptıkları davaya konu ipotek tesisi ve satış işlemlerinin borçlularına zarar verme kastı ile yapıldığının açık olduğu, borçlu ile davalı ...'ın aynı memleketten oldukları da dikkate alındığında davalı ...'un, borçlu ...'ın aciz halinde olduğunu bildiği en azından bilmesi gereken kişilerden olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile; Bayrampaşa ilçesi, ... Mahallesi, 362 parsel A Blok 2. Kat 81 nolu bağımsız bölüm ve A Blok zemin kat 6 nolu bağımsız bölüm üzerine konulan ipoteğe ilişkin tasarrufun davacı yönünden iptaline, Bayrampaşa ilçesi, ... Mahallesi, 362 parsel A Blok 2.Kat 81 nolu bağımsız bölüm ve A Blok zemin kat 6 nolu bağımsız bölüme ilişkin 23.01.2013 tarihli satış işlemlerinin davacı bakımından iptali ile, davacıya bu taşınmazlar üzerinde cebri icra yapabilme yetkisinin tanınmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkeme tarafından davanın kabulüne karar verildiğini, kararın yasaya ve usule uygun olduğunu ancak dava değeri gözardı edilerek müvekkili lehine eksik vekalet ücretine hükmedildiğini, davalılar aleyhine de eksik karar ve ilam harcına hükmedildiğini belirterek yerel mahkeme kararının eksik vekalet ücreti ve bakiye ilam ve kararı yönünden düzeltilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde; müvekkilinin davaya konu taşınmazları ticari ilişkiden doğan borcunun tahsili için diğer davalıya devrettiğini, bu nedenle davanın reddi gerekirken kabulü yönünde karar tesis edilmesinin hatalı olduğunu, yargılamanın tamamlanmış olmasına rağmen davacı tarafından kesin aciz vesikasının ibraz edilmediğini, bu durumda davanın usulden reddi gerektiğini, müvekkilinin yetkilisi olduğu firmanın, diğer davalı firmaya taraflar arasındaki cari hesap ilişkisinden doğan borcu bulunduğunu, bu borcun tahsili için davaya konu taşınmazları sattığını, iddia edilenin aksine müvekkilin bahse konu taşınmazları devretmekteki amacının alacaklısını zarara uğratmak değil, ticari ilişkiden doğan borcunu ödemek olduğunu, davaya konu tasarruf işleminin müvekkili aleyhine başlatılan icra takibine konu sözleşme henüz kat edilmeden önce gerçekleştiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu ipoteğin müvekkili şirketin alacağını teminat altına almak amacı ile tamamen ticari gerekle ve iyi niyetle tesis edildiğini, müvekkili ile dava dışı ...Metal San. Tic. Ltd. Şti.'nin uzun süreden beri ticari ilişki içerisinde olduğunu, bu ticari ilişki kapsamında davalı şirketten alacaklı olduğunu, dava dışı şirketin müvekkiline olan borçlarını bazen ciro ettiği çekler bazen de kendi keşide ettiği çekler ile ödediğini, vermiş olduğu çekin karşılıksız çıkması sonucu müvekkilinin iyi niyetli olarak davalı borçlunun durumunu güçleştirmemek ve kendisi ile ticari alışverişini devam ettirmek için ipotek tesis etmeyi uygun gördüğünü, şirketin yetkilisi olan ...'ın davalı ... ile ticari ilişki dışında hiçbir yakınlığının bulunmadığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı borçlu ile lehine ipotek konulan şirket arasında cari ilişki olması, lehine ipotek konulan şirketin alacağı karşılığı dava konusu taşınmazların şirketin ortağına devredilmesi nedeni ile yapılan tasarrufun İİK'nın 279/1-2. maddesi gereğince mutad ödeme karşılığı olmadığı gibi davalı 3. kişinin, borçlunun mali durumu ve ızrar kastını bilebilecek şahıslardan olduğu ve aksinin ispat edilemediği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesince açıklanan gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, ancak taşınmazların satış tarihindeki rayiç değeri ile ipotek değerinin toplamı olan 280.000,00 TL, takip dosyalarındaki toplam alacak miktarından daha az olduğundan 280.000,00 TL üzerinden harç ve vekalet ücreti hesaplanması gerektiği gerekçesiyle davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere kaldırılmasına, davanın kabulü ile; Bayrampaşa ilçesi, ... Mahallesi, 362 parsel A Blok 2. Kat 81 nolu bağımsız bölüm ve A Blok zemin kat 6 nolu bağımsız bölüm üzerine konulan ipoteğe ilişkin tasarrufun davacı yönünden iptaline, Bayrampaşa ilçesi, ... Mahallesi, 362 parsel A Blok 2. Kat 81 nolu bağımsız bölüm ve A Blok zemin kat 6 nolu bağımsız bölüme ilişkin 23.01.2013 tarihli satış işlemlerinin davacı bakımından iptali ile davacıya bu taşınmazlar üzerinde İstanbul 34. İcra Müdürlüğünün 2013/1937 ve 2013/3263 sayılı dosyalarındaki alacağı için cebri icra yapabilme yetkisinin tanınmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

Davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunda bildirdiği sebepler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, İİK 277 ve devamı maddelerine göre açılmış tasarrufun iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 277 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme
Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, borçlunun teminat göstermeyi evvelce taahhüt etmiş olduğu haller müstesna olmak üzere borçlu tarafından mevcut bir borcu temin için yapılan rehinlerin İİK'nun 279/1 maddesi gereği iptale tabi olduğunun anlaşılmasına göre usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti. vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden davalı ... vekili ve davalı ... Kablo San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.