YARGITAY 12. HUKUK DAİRESİ

12. Hukuk Dairesi         2023/6243 E.  ,  2024/3113 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davalı/alacaklı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Borçlunun İcra Mahkemesine başvurusunda; alacaklı tarafından Ankara 12. İcra Müdürlüğünün 2021/3283 Esas sayılı dosyası ile genel haciz yolu ile ilamsız takip başlatıldığını, sonrasında İİK’nın 43. maddesi kapsamında bu takibi iflas yoluyla adi (ilamsız) takip yoluna çevirdiğini, ödeme emrinin tebliği üzerinde süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiğini, anılan takip derdest iken aynı alacağa ilişkin olarak Ankara 20. İcra Müdürlüğünün 2022/14955 Esas sayılı dosyası ile iflas yoluyla adi (ilamsız) takip başlatıldığını ileri sürerek mükerrerlik iddiası ile ikinci takibin iptalini talep ettiği, İlk Derece Mahkemesince şikayetin kabulü ile takibin iptaline karar verildiği, alacaklı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, kararın alacaklı tarafından temyiz edildiği görülmektedir.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun iflas yoluyla adi takibe ilişkin 156. maddesinde; “Ödeme emrindeki müddet içinde borçlu tarafından itiraz olunmamışsa alacaklı bir dilekçe ile Ticaret Mahkemesinden iflas kararı isteyebilir. Bu dilekçeye borçlunun ödeme emrine itiraz etmediğini mübeyyin ödeme emri nüshasının raptedilmesi lazımdır. Borçlu ödeme emrine itiraz etmişse takip durur ve alacaklı bu itirazın kaldırılması ile beraber borçlunun iflasına karar verilmesini bir dilekçe ile Ticaret Mahkemesinden isteyebilir. İflas istemek hakkı ödeme emrinin tebliği tarihinden bir sene sonra düşer.” hükmü düzenlenmiştir.
İflas davasının, iflas ödeme emrinin borçluya tebliğini izleyen bir yıl içinde açılması gerekir (İİK 156/son maddesi). Alacaklı bu süre içinde dava açmak yerine yeni bir takip yapamaz; ancak sürenin dava açılmadan geçirilmesi halinde yeni takip yapılabilir (KURU, Baki; İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2. Baskı, Ankara 2013, sayfa 1113).
Somut olayda, Ankara 12. İcra Müdürlüğünün 2021/3283 Esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; ödeme emrinin 28.03.2021 tarihinde borçluya tebliğ edildiği, borçlu tarafından süresinde yapılan itiraz üzerine takibin durdurulduğu, alacaklı tarafından ödeme emrinin borçluya tebliğ tarihi olan 28.03.2021 tarihinden itibaren 1 yıllık süre içerisinde itirazın kaldırılması ve iflas davası açılmadığı görülmüş olup İİK’nın 156/son maddesi uyarınca 28.03.2022 tarihi itibariyle anılan takibin düştüğü anlaşılmıştır.
Alacaklı tarafından bu tarihten sonra, yeniden iflas yoluyla adi (ilamsız) takip başlatılmasında usulsüzlük bulunmadığından, yukarıda belirtilen süreden sonra, 22.09.2022 tarihinde, Ankara 20. İcra Müdürlüğünün 2022/14955 Esas sayılı dosyasında başlatılan takibin mükerrer olduğundan söz edilemez.

O halde İlk Derece Mahkemesince, yukarıda açıklanan nedenlerle mükerrerlik takip bulunmadığı gerekçesi ile şikayetin reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi ve istinaf başvurusunun Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Alacaklının temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 19. Hukuk Dairesinin 11.05.2023 tarih ve 2023/498 E. 2023/949 K. sayılı kararının KALDIRILMASINA, Ankara 15. İcra Hukuk Mahkemesinin 26.01.2023 tarih ve 2022/1388 E. 2023/137 K. sayılı kararının BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesi'ne, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, 28.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.