YARGITAY 12. HUKUK DAİRESİ

12. Hukuk Dairesi         2022/12004 E.  ,  2023/4018 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1332 E., 2022/1532 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 6. İcra Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/114 E., 2022/279 K.

Taraflar arasındaki 103 davet kağıdının usulsüz tebliğ edildiği şikayeti ile haczedilmezlik şikayetinden dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince şikayetin kısmen kabulü ile usulsüz tebligat şikayetinin kabulüne diğer şikayetlerinin ise reddine karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı borçlu vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Borçlu vekili şikayet dilekçesinde; ... 12. İcra Dairesi'nin 2019/6811 Esas sayılı dosyasında müvekkili aleyhine başlatılan takipte, müvekkili ve sekiz aile ferdinin geçimi için zaruri olan 195 ada 2 parsel, 151 ada 2 parsel ve 1622 parselde kayıtlı olan taşınmazları üzerine haciz konulduğunu, müvekkilinin çiftçilikle geçimini sağladığını, hacizden 17.02.2021 tarihinde haberdar olduğunu ileri sürerek haczi öğrenme tarihinin 17.02.2021 olarak düzeltilmesini ve İİK'nın 82/4. maddesi uyarınca taşınmazları üzerindeki haczin kaldırılmasını talep etmiştir.

II. CEVAP
Alacaklı vekili cevap dilekçesinde; 103 davet kağıdının 28.08.2019 tarihinde borçluya usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, hacizden daha sonra haberdar olunduğu iddiasının ve haczedilmezlik şikayetinin gerçek dışı olduğunu beyan ederek şikayetin reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... 12. İcra Müdürlüğü'nün 2019/6811 Esas sayılı dosyasında alacaklı ... tarafından davacı borçlu ve diğerleri aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı, 03.07.2019 tarihinde davacı borçluya ödeme emri tebliğ edilmekle 28.08.2019 tarihinde borçluya tebliğ edilen 103 davet kağıdı tebliğ evrakının usulsüzlüğünün borçlu tarafından ileri sürüldüğü, anılan tebligatta muhatabın evde bulunmadığının komşu ...’dan sorulduğu evde bulunmadığının tespiti ile haber kağıdının yapıştırıldığı, muhtara evrakın bırakıldığı fakat hangi komşuya haber verildiğinin mazbataya şerh düşülmediğinden, tebligatın usulsüz olduğu, usulsüz tebligatın daha önce öğrenildiği ispatlanılamadığından öğrenme tarihinin 17/02/2021 tarihi olarak kabul edildiği, borçlunun haczedilmezlik şikayeti ile ilgili ise, şikayet konusu taşınmazlar üzerine ipotek tesis edildiği, ipotek senetlerinde davacı borçlunun ipotek alacaklısı lehine ''doğmuş ve doğacak alacakları için'' ipotek tesis ettirdiği dolayısıyla mevcut ipoteklerin borçlu tarafından haczedilemezlik şikayeti ileri sürülmesinin önünde engel oluşturduğundan, davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; usulsüz tebligat şikayetinin kabulü ile; ... 12. İcra Müdürlüğü'nün 2019/6811 Esas sayılı dosyasından davacı adına çıkarılan 103 davetiyesinin usulsüzlüğünün tespiti ile tebligatın 17.02.2021 öğrenme tarihinde yapıldığının tespitine, haczedilmezlik şikayetinin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı alacaklı vekili ile süresinde istinaf dilekçesi verilmekle istinaf harç ve masraflarının süresinde dosyaya yatırılmaması sebebiyle istinaf isteminden vazgeçilmiş sayılmasına dair ... 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 21.06.2022 tarihli 2022/114 Esas 2022/279 Karar sayılı ek kararına karşı davacı borçlu vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı alacaklı vekili istinaf başvurusunda; haczedilmezlik şikayetinin reddi yönündeki karara itirazlarının olmadığını ancak 103 davet kağıdının borçluya usulüne uygun olarak tebliğ edildiğini, süresinde usulsüzlük iddiası ileri sürülmediği için borçlunun şikayetinin süreden reddi gerektiğini beyan ederek kararın bu yönden kaldırılmasını istemiştir.
Davacı borçlu vekili esas karara karşı istinaf başvurusunda; usul ve yasaya aykırı olan mahkeme kararının kaldırılmasını, gerekçeli kararın tebliğinden sonra gerekçeli istinaf dilekçesi sunacağını beyan etmiştir.
Davacı borçlu vekili ek karara karşı istinaf başvurusunda; ek kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, eksik harcın nereye yatırılacağının muhtırada açık gösterilmesi gerekirken bu duruma riayet edilmediğini beyan ederek ek kararın kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı borçlu vekili tarafından süresinde istinaf başvuru dilekçesi sunulmasına rağmen istinaf harç ve masraflarının yatırılmadığı, bunun üzerine HMK'nın 344. maddesi uyarınca tek tek harç miktarları ve gider avansı miktarı belirtilmek suretiyle istinaf harç ve masraflarının yatırılması için davacı borçlu vekiline muhtıra tebliğ edildiği, tebliğ tarihinden itibaren bir haftalık kesin süre ve sonrasında harç ve masrafların yatırılmamasından ötürü İlk Derece Mahkemesince 21.06.2022 tarihli kararla istinaf isteminden vazgeçmiş sayılmasına dair verilen kararın isabetli olduğu, alacaklı vekilinin asıl karara yönelik istinaf başvurusunda ise, 103 davet kağıdı tebligat parçası üzerinde yazılı olan şerhte haber verilen komşunun kim olduğunun belirtilmediği, muhatabın geçici mi yoksa sürekli mi adresten ayrıldığının ve tevziat saatleri dışında adresine dönüp dönmeyeceğinin de belirlenmediğinden tebliğ işleminin usulsüz olduğu, mahkemece verilen kararlarda usul ve esas yönünden hukuka aykırı bir durum bulunmadığı gerekçesiyle davacının ek karara yönelik istinaf başvurusunun ve davalının asıl karara yönelik istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK.nun 353/1-b-1 maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuran
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı borçlu vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Mahkeme veznesi yerine, ilgili dosyaya, şeklinde ibare içeren muhtıranın geçersiz olduğunu, emsal kararlar uyarınca mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, haczedilmezlik şikayeti ile 103 davet kağıdının usulsüz tebliğ edildiği şikayetine ilişkindir.
2. İlgili Hukuk
Tebligat Kanununun 21. maddesi , İİK'nın 82/4. maddesi, HMK'nın 344. maddesi

3. Değerlendirme
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 2010/19-286 esas - 2010/330 karar sayılı kararında bir muhtıranın geçerli olması için gereken özellikler belirtilmiştir. Buna göre;
Temyiz harç ve giderlerinin eksik ödendiğinin anlaşılması halinde muhtıra gönderilerek kararı veren Hâkim veya Mahkeme Başkanı tarafından yedi günlük kesin süre içinde harç ve giderin tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir. Bu kararın da temyiz edilmesi halinde 432. maddenin son fıkrası hükmü kıyasen uygulanır.
Hâkim veya Mahkeme Başkanı tarafından “temyiz harç ve giderlerinin tamamlanması için yedi günlük kesin süre” verilmesi ve ayrıca yazılı olarak “aksi halde temyizden vazgeçmiş sayılacağı hususu”nun bildirilmesi gerekmektedir.
Bu nedenle muhtırada Hâkim veya Mahkeme Başkanı’nın sicili ve imzası bulunmalıdır. Muhtıra Hâkim veya Mahkeme Başkanı tarafından imzalanmadan verilmişse, usulünce düzenlenmiş muhtıranın varlığından söz etmeye olanak yoktur.

Mahkeme Yazı İşleri Müdürü’nün veya kalem personelinin temyiz harcı veya giderinin tamamlanması için temyiz edene süre vermesi veya tebligat zarfı üzerine ihtar/uyarı şeklinde yazılan ve Hâkim imzası taşımayan muhtıra usule aykırıdır, Mahkeme Yazı İşleri Müdürü’nün veya kalem personelinin vermiş olduğu süre ya da tebligat zarfı üzerine ihtar/uyarı şeklinde yazılan ve Hâkim imzası taşımayan muhtıra üzerine temyiz harcını veya giderini ödememiş olan taraf, temyiz talebinden vazgeçmiş sayılamaz.

Yargıtay’ın kararlılık kazanmış uygulamasına göre, muhtırada yapılması gereken işlemin ne olduğu açıkça ve ilgili tarafın yanılmasına neden olmayacak biçimde gösterilmeli; bu açıdan ikmal edilecek harç ya da giderin miktarı ve yatırılma merci ve süresi, bunun yapılmamasının sonuçları net biçimde açıklanmalıdır. Örneğin, “dosyaya yatırılması” şeklindeki ifade tarafın yanılmasına neden olabileceğinden, bu ifadeyi taşıyan muhtıra geçersiz olacaktır.( HGK 2014/9-1743 E. 2017/372 K.)
Somut olayda, mahkemece borçlu vekiline gönderilen muhtıraya eksik giderin dosyaya yatırılması gerektiğinin yazıldığı ve böylelikle gönderilen muhtıranın usulüne uygun olmadığı, anlaşılmaktadır.
Anılan sebeple, borçluya gönderilen muhtıra usulsüz olduğundan, muhtıra tebliğine rağmen harcın süresinde yatırılmaması sebebi ile borçlunun istinaf başvurusunun yapılmamış sayılmasına ilişkin ... 6. İcra Hukuk Mahkemesinin 2022/114 Esas 2022/279 Karar 21.06.2022 tarihli ek kararı yönünden istinaf başvurusunun esastan reddine dair Bölge Adliye Mahkemesince verilen karar hatalı olup, ek karar kaldırılarak esas yönünden inceleme yapılmak üzere Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerektirmiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.