YARGITAY 12. HUKUK DAİRESİ

12. Hukuk Dairesi         2022/10928 E.  ,  2023/3406 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 32. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1059 E., 2022/1083 K.
HÜKÜM/KARAR : Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 5. İcra Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/528 E., 2021/616 K.

Taraflar arasındaki şikayet uyuşmazlığından dolayı yapılan inceleme sonunda İlk Derece Mahkemesince kıymet takdirine itiraza yönelik şikayetin usulden, icra müdürlük kararına yönelik şikayetin ise reddine karar verilmiştir.

Kararın şikayetçi borçlu tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine hükmedilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı şikayetçi borçlu tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. ŞİKAYET
Borçlu şikayet dilekçesinde; örnek 2 icra emrinin taraflarına 04.02.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, icra müdürlüğünden 2015 model Ford Marka aracın misli bulunmadığından Ankara Ticaret ve Sanayi Odasına müzekkere yazılmasının talep edildiğini, müzekkere cevabında misli bulunmayan aracın muadili 2021 model Ford Mondeo'nun sıfır kilometre fiyatının 371.000,00 TL olacağının bildirildiğini, icra müdürlüğünden aracın kıymetinin belirlenmesinin talep edildiğini ancak 12.03.2021 tarihli kararla taraflar arasındaki hukuki ihtilaf çözülmeden aracın kıymetinin tespitine ilişkin tutanak düzenlenemeyeceğinden talebin reddedildiğini, akabinde de kıymet takdiri için talimat yazıldığını, İİK'nın 24.maddesine göre aracın değerinin haciz tarihindeki rayice göre takdir olunması gerektiğini, Ankara Ticaret Odasının 2021 model aracı muadil gösterip değer belirttiğini, değerin fahiş olduğunu, talimat yoluyla kıymet takdiri yapılması işleminin İİK'nın 24/5 maddesine aykırı olduğunu, Ticaret Odasına kıymet takdiri yaptırıldığından yeni bilirkişi raporu alınamayacağını, icra emrine konu araç muadilinin donanımlarının karşılaştırılarak dosya üzerinden inceleme yapılması gerektiğini belirterek, Ticaret Odasının kıymet takdirinin ve icra müdürlüğünün 12.03.2021 tarihli kararının iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP
Şikayet edilen alacaklı cevap dilekçesinde; takibe dayanak ilam gereği aracın misli ile değiştirilmesi gerektiğini, aracın İİK’nın 24. maddesi gereği şikayetçiye teslim edildiğini, icra emrine konu araçta ek paketler bulunduğundan kıymet takdirinin bilirkişi tarafından yapılması gerektiğini, kıymet takdiri yapılmadan şikayete konu olamayacağını, icra müdürlüğü kararının yerinde olduğunu belirterek, şikayetin hukuki yarar yokluğundan reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; borçlu tarafından Ankara Ticaret ve Sanayi Odasından gelen cevabi yazı da dikkate alınarak değer tespiti yönünde icra müdürlüğünden karar alınmasının talep edildiğini, icra müdürlüğünce gelen cevap ile alacaklı vekilinin beyanı, dolayısıyla araç değeri hususunda ihtilaf bulunması sebebiyle aracın kıymetinin tespitine ilişkin karar tensip tutanağı düzenlenmesine yasal olanak bulunmadığının belirtildiğini, bu doğrultuda Ankara Ticaret ve Sanayi Odasından gelen 08.03.2021 tarihli cevabi yazının yalnızca müzekkere cevabı mahiyetinde olduğunu, icra müdürlüğünce belirlenmiş kıymet takdiri niteliğinde olmadığını, bu nedenle kıymet takdirine ilişkin verilmiş herhangi bir karar bulunmadığını, müdürlükçe kıymet takdiri yapılmadığından kıymet takdirine itiraza yönelik yapılabilecek bir şikayet bulunmadığı belirtilerek HMK'nın 114/1-g ve 115/2 maddeleri uyarınca şikayetin hukuki yarar yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerektiğini; takibe konu ilamda takibe konu aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesine karar verildiğini, ilamda ayıplı aracın değerinin belirtilmediğini, aracın değerinin ihtilaflı olduğunu, bu nedenle Ankara Ticaret ve Sanayi Odasından gelen cevap yetersiz olduğundan İİK'nın 24. maddesi uyarınca icra müdürlüğünce kıymet takdiri yapılması gerektiğini, icra müdürlüğü kararında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile kıymet takdirine itiraza yönelik şikayetin usulden, icra müdürlük kararına yönelik şikayetin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Şikayetçi borçlu istinaf dilekçesinde; icra müdürlüğünden, aracın misli bulunmadığından Ankara Ticaret ve Sanayi Odasına müzekkere yazılarak İİK'nın 24. maddesine göre işlem yapılması ve aracın kıymetinin takdir edilmesinin istenildiğini, ancak talebin reddedildiğini, Ankara Ticaret ve Sanayi Odası'nın aracın değerini 371.000,00 TL olarak belirlediğini, buna göre taraflarca bu rakama karşı şikayet hakkının bulunduğunu, buna rağmen bilirkişi raporu almasının İİK'nın 24. maddesine aykırı olduğunu, bilirkişi incelemesinin Borsa veya Ticaret Odası olmayan yerlerde yapılabileceğinden 12.03.2021 tarihli kararın hatalı olduğunu, davanın konusunun, Ankara Ticaret ve Sanayi Odası’nın görevi doğrultusunda hazırlanan kıymet takdirine ilişkin şikayet olduğunu, icra müdürlüğünün değer tespitine yönelik kararı olmadığından davanın reddi gerekçesinin doğru olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; şikayetçi borçlu hakkında Ankara Batı 2. Tüketici Mahkemesi'nin 17.12.2019 tarih 2018/757 Esas 2019/550 Karar sayılı ilamına dayalı olarak başlatılan takibin konusunun; ilamda özellikleri belirtilen aracın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesi olduğunu, icra emrinin 09.02.2021 tarihinde borçluya tebliğ edildiğini, icra müdürlüğünce ATO'dan aracın şu andaki güncel değerinin sorulduğunu, ancak borçlunun 10.02.2021 tarihli yazısından aracın mislinin üretilmediğinin anlaşıldığını, bu durumda haciz tarihi itibariyle aracın değerinin tespitinin gerektiğini, borçlunun ayıpsız aracın elinde olmadığını bildirdiği tarih itibariyle değer tespitinin yapılması gerekeceğini, bu tarih icra emrinin tebliği üzerine borçlunun ayıpsız mislinin elinde olmadığını bildirdiği ilk tarih olup, ayıpsız misli ile değiştirilmesine karar verilen takip konusu ilamdaki 2015 model aracın mislinin üretilmediğini, fakat aracın üretimine devam edilmesi nedeniyle muadili olarak iadesi gereken tarihteki modelinin donanım farklarının tek tek ve fark miktarlarının neye tekabül ettiği de açıklanarak ve 2015 model araçta bulunmayan donanım farkları tutarı düşülerek iade konusu aracın değerinin belirlenmesinin gerekeceğini, henüz kıymet takdir işlemi yapılmadan kıymet takdirine itiraz edilemeyeceği gibi kıymet takdiri için aracın bulunduğu yer icra dairesine talimat yazılmasında da usulsüzlük bulunmadığını, dosya kapsamı, ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden hukuka aykırılık olmadığı ve hükümde kamu düzenine aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile borçlunun istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde şikayetçi borçlu temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Şikayetçi borçlu temyiz dilekçesinde; istinaf başvurusunda ileri sürdüğü hususları tekrar etmek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; İİK'nın 24. maddesi uyarınca ilama konu araç değerinin tespitine dair icra müdürlüğü işlemini şikayete ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
İİK md. 24

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup borçlunun temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 5311 sayılı Kanunun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 370. maddeleri uyarınca ONANMASINA,

Alınması gereken 179,90TL temyiz harcından, evvelce alınan harç varsa mahsubu ile eksik harcın temyiz edenden tahsiline,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

16.05.2023 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.