YARGITAY 12. CEZA DAİRESİ

12. Ceza Dairesi         2021/9181 E.  ,  2023/2580 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ceza Dairesi
SAYISI : 2019/3673 E., 2020/428 K.
DAVA : Koruma tedbirleri nedeniyle tazminat
HÜKÜM : Düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddi
TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz itirazlarının esastan reddiyle hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesi kararına yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 361 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz edilebilir olduğu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 142 nci maddesinin sekizinci fıkrası gereği temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, 291 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin süresinde olduğu, 294 üncü maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, 298 inci maddesinin birinci fıkrası gereği temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı yapılan ön inceleme neticesinde tespit edilmekle, gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ
1. Davacı vekili 30.04.2019 tarihli dava dilekçesinde özetle; davacının Antalya 2.Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/521 Esas sayılı dosyasında "terör örgütü üyesi olmak, terör örgütü adına suç işlemek, ... kundaklayarak basit ve nitelikli ızrar, görevlilere etkin direnme, molotof taşıyıp atma, terör örgütü propagandası yapma" suçlarından ceza alması istemiyle hakkında kamu davası açıldığını, mahkemece yapılan yargılama sonucunda müvekkili hakkında beraat karar verildiği kararın kesinleştiğini, bu dosyada davacının 19.03.2010 - 22.03.2010 ve 21.02.2018 - 06.03.2018 tarihleri arasında gözaltında kaldığını, 22.03.2010 - 08.08.2014 ve 06.03.2018 - 04.05.2018 tarihleri arasında tutuklu kaldığını belirterek haksız gözaltı ve tutukluluk için 100.000,00TL maddi, 150.000,00TL manevi olmak üzere toplam 250.000,00 TL tazminatın haksız ilk gözaltı tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı vekili 20.05.2019 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılıp açılmadığının, mahkemenin yetkili olup olmadığının, vekaletnamede dava için özel yetki bulunup bulunmadığının ve mükerrer dava açılıp açılmadığının tespiti gerektiğini, dava şartlarının oluşmadığını, talep edilen tazminatın fahiş olduğunu ve davanın reddine karar verilmesi gerektiğini beyan etmiştir.

3. Antalya 3. Ağır Ceza Mahkemesinin, 23.09.2019 tarihli ve 2019/258 Esas, 2019/392 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

4. Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin, 06.02.2020 tarihli ve 2019/3673 Esas, 2020/428 Karar sayılı kararı ile İlk Derece Mahkemesince kurulan hükme yönelik davacı vekilinin ve davalı vekilinin istinaf başvurularının 5271 sayılı Kanun’un 280 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca düzeltilerek esastan reddine karar verilmiştir.

5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 21.11.2021 tarihli tebliğnamesi ile temyiz itirazlarının esastan reddiyle hükmün onanmasını talep etmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ
1. Davacı vekilinin temyiz istemi, manevi tazminat miktarının düşük olduğuna ilişkindir.

2. Davalı vekilinin temyiz istemi, davanın reddi gerektiğine ve hükmedilen tazminatın fahiş olduğuna ilişkindir.

III. DAVA KONUSU
Temyizin kapsamına göre;

A. İlk Derece Mahkemesinin Kabulü
Antalya 3. Ağır Ceza Mahkemesi gerekçesinde "...Davacının, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının 2010/325 soruşturma sayılı dosyasında, 19/03/2010 - 22/03/2010 tarihleri arasında gözaltında kaldığı, 22/03/2010 tarihinde Antalya 1.Sulh Ceza Hakimliğinin 2010/43 sorgu sayılı kararı ile tutuklandığı, İzmir 12. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/46 esas sayılı dosyasından 08/08/2014 tarihinde tahliye edildiği, Antalya Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/24097 soruşturma sayılı dosyasından 21/02/2018 - 06/03/2018 tarihleri arasında gözaltında kaldığı, 06/03/2018 tarihinde Antalya 3.Sulh Ceza Hakimliğinin 2018/237 sorgu sayılı kararı ile tutuklandığı, Antalya 2.Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/521 esas sayılı dosyası ile birleştiği ve yine mahkemesince 04/05/2018 tarihinde tahliye edildiği, mahsup talebinin olmadığı, Antalya 2.Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/521 esas 2019/114 karar sayılı dosyasında yargılaması yapılan davacı hakkında beraat kararı verildiği, verilen kararın 27/04/2019 tarihinde kesinleştiği, davanın süresinde açıldığı, davacı tarafından gelirle ilgili herhangi bir belgenin dosyaya ibraz edilmediği, bu itibarla maddi tazminat yönünden hesaplamının asgari ücret aylık net ücret rakamları üzerinden hesaplamayı yapmak gerektiği, davacının maddi tazminat taleplerinin kısmen kabulü ile gözaltında ve tutuklulukta kaldığı süreler için asgari ücret aylık net ücret rakamları üzerinden hesaplanan maddi kaybı niteliğindeki; 2010 yılı Mart ayı için 13 x 19,21 = 249,73 - 2010 yılı Nisan, Mayıs ve Haziran ayları için 576,57 x 3 = 1.729,71 - 2010 yılı Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık ayları için 599,12 x 6 = 3.594,72 - 2011 yılı ilk 6 ay için 6 x 629,96 = 3.779,76 - 2011 yılı ikinci 6 ay için 6 x 658,95 = 3.953,70 - 2012 yılı ilk 6 ay için 6 x 701,13 = 4.206,78 - 2012 yılı ikinci 6 ay için 6 x 739,79 = 4.438,06 - 2013 yılı ilk 6 ay için 6 x 773,01 = 4.638,06 - 2013 yılı ikinci 6 ay için 6 x 803,68 = 4.822,08 - 2014 yılı ilk 6 ay için 6 x 846,00 = 5.076,00 - 2014 yılı Temmuz ayı için 891,03 - 2014 yılı Ağustos ayı ilk 7 gün için 29,7 x 7 = 207,90 - 2018 yılı Şubat ayı 8 gün için 53,44 x 8 = 427,52 - 2018 yılı Mart ve Nisan ayları için 1.603,12 x 2 = 3.206,24 - 2018 yılı Mayıs ayına isabet eden 3 gün için 53.44 x 3 = 160,32 olmak üzere toplam 41.382,29 TL maddi tazminat ile davacının sosyal ve ekonomik durumu ile üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı sürede dikkate alınarak 120.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 161.382,29 TL tazminatın ilk gözaltı tarih olan 19/03/2010 tarihi ile tahliye tarihi olan 08/08/2014 tarihlerine isabet eden maddi tazminat miktarı olan 37.588,21 TL ile ilgili olarak göz altı tarihi olan 19/03/2010 tarihinden itibaren, 2. Gözaltı tarihi olan 21/02/2018 tarihi ile tahliye tarihi olan 04/05/2018 tarihine isabet eden maddi tazminat miktarı olan 3.794,08 TL ile ilgili olarak gözaltı tarihi olan 21/02/2018 tarihinden itibaren, manevi tazminat miktarı ile ilgili olarak ise ilk gözaltı tarihi olan 19/03/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı hazineden alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddinedair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir." denilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesinin Kabulü
Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi hükmünün (1) numaralı fıkrasında bulunan "120.000,00 TL" ibaresi yerine "19/03/2010 ila 08/08/2014 tarihleri arasında gözaltında ve tutuklu kaldığı günler için 85.000,00 TL, 21/02/2018 ila 04/05/2018 tarihleri arasında gözaltında ve tutuklu kaldığı günler için 7.000,00 TL" ibaresinin, "161.382,29 TL " ibaresi yerine "133.382,29 .-TL" ibaresinin ve "manevi tazminat miktarı ile ilgili olarak ise" ibaresinden sonra ise "19/03/2010 ila 08/08/2014 tarihleri arasında gözaltında ve tutuklu kaldığı günler için" ibaresinin ve "19/03/2010 tarihinden" ibaresinden sonra "21/02/2018 ila 04/05/2018 tarihleri arasında gözaltında ve tutuklu kaldığı günler için 21/02/2018 tarihinden" ibaresinin yazılması suretiyle düzeltilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE
Tazminat talebinin dayanağı olan Antalya 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2014/521 Esas – 2019/114 Karar sayılı ceza dosyası kapsamında, davacının silahlı örgüt suçundan 19.03.2010 - 08.08.2014 tarihleri arasında 1603 gün ve 21.02.2018 - 04.05.2018 tarihleri arasında 72 gün olmak üzere toplam 1675 gün gözaltında ve tutuklu kaldığı, yapılan yargılama sonunda beraatine hükmedildiği, beraat hükmünün 27.04.2019 tarihinde kesinleştiği, gözaltı ve tutuklama tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 5271 sayılı Kanun'un 142 inci maddesinde öngörülen süre içinde yetkili ve görevli mahkemeye davanın açıldığı ve kanunda öngörülen yasal şartların oluştuğu anlaşılmıştır.

A.Davacı vekilinin temyiz sebeplerine yönelik olarak
Nesnel bir ölçüt olmamakla birlikte, davacı lehine hükmedilecek manevi tazminatın davacının sosyal ve ekonomik durumu, üzerine atılı suçun niteliği, tutuklanmasına neden olan olayın cereyan tarzı, tutuklu kaldığı süre ve benzeri hususlar dikkate alınıp, hak ve nesafet ilkelerine uygun, makul bir miktar olarak tayin ve tespiti gerekirken, belirlenen ölçütlere uymayacak miktarda eksik manevi tazminata hükmolunması hukuka aykırı bulunmuştur.

B.Davalı vekilinin temyiz sebeplerine yönelik olarak
1. Davacının tutuklu kaldığı suçtan yapılan yargılama neticesinde beraat ettiği, davacının tutuklama müzekkeresinin infaz gördüğü, dosya içerisinde yapılan incelemede davacının tutuklanmasına kendisinin sebep olduğuna dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı ve davacının tazminat isteyemeyecek kişilerden olmadığı gözetildiğinde tazminat isteme koşullarının oluştuğu anlaşılmakla, davalı vekilinin davanın reddi gerektiğine ilişkin temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

2. Davalı lehine eksik manevi tazminata hükmedilmesi hususu bozma nedeni yapılmış olduğundan, davalı vekilinin hükmedilen manevi tazminat miktarının fazla olduğuna ilişkin temyiz istemi yerinde görülmemiştir.

V. KARAR
Gerekçe bölümünün (A) bendinde açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesinin, 06.02.2020 tarihli ve 2019/3673 Esas, 2020/428 Karar sayılı kararının 5271 sayılı Kanun’un 302 nci maddesinin ikinci fıkrası gereği, Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı Kanun’un 304 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,05.09.2023 tarihinde karar verildi.