YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2024/1311 E.  ,  2024/1830 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :... Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI :2023/2326 Esas, 2023/2013 Karar
DAVA TARİHİ :
HÜKÜM :Ret

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen ihya davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı tarafından ödenen işçilik alacaklarının rücuen tahsili için dava dışı ... Tem. .... Güv. İnş. Teks. Gıda Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine rücuen alacak davası açıldığını, yargılamasının Sakarya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/101 E. sayılı dava dosyası üzerinden devam ettiğini, yargılama sırasında söz konusu şirketin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) geçici 7 nci maddesi uyarınca sicilden resen terkin edildiğinin tespit edildiğini ileri sürererk şirketin ihyasına ve tasfiye memuru atanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafça ihyası istenen şirketin, 11.08.2014 tarihinde ticaret sicilinden resen silindiğini, dolayısıyla beş senelik dava zamanaşımı 11.08.2019 tarihinde dolduğunu, dava dışı şirketin adresinde bulunamadığını, ana sözleşmesinde bu durumun fesih sebebi sayıldığını, gönderilen ihtarname ve Ticaret Sicil Gazetesinde yapılan ilana rağmen yasal süreleri içinde müvekkil kuruma herhangi bir bildirim yapılmadığından şirketin sicilden resen terkin edildiğine ilişkin ilanın Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlandığını, ayrıca yine ilgili şirket hakkında daha önce şirketin ihyası için bir çok kez dava açıldığını ve şirketin ek tasfiyesine karar verildiğini, davalının mevzuat hükümlerini uygulayarak üzerine düşen görevi eksiksiz ve doğru bir biçimde yerine getirdiğinden davanın kabulüne karar verilmesi halinde yasal hasım konumunda olan müvekkili aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 22.09.2021 tarihli ve 2021/365 E. ve 2021/702 K. sayılı kararıyla; ihyası istenen şirketin 11.08.2014 tarihinde resen terkin edildiği, davanın 5 yıllık süre içerisinde açılmaması sebebiyle 6102 sayılı Kanun'un geçici 7 nci maddesinin on beşinci fıkrası uyarınca davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 29.12.2022 tarihli ve 2022/2311 E. ve 2022/2107 K. sayılı kararıyla; Sakarya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/101 E. üzerinden 24.03.2021 tarihinde ihyası istenen şirkete yönelik açılan rücu davası sebebiyle hukuki menfaati bulunan davacı tarafından eldeki dava 24.05.2021 tarihinde açtığı, ihyası istenen şirkete ait ticaret sicil kayıtlarına göre şirketin 11.08.2014 tarihinde sicilden resen terkin edildiği, İlk Derece Mahkemesince ihya istemine yönelik davanın 5 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmaması nedeniyle davanın hak düşürücü sürenin aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı nitelendirme ile zamanaşımı nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmediği, öte yandan, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 326 ncı maddesi gereği davada haksız çıkan taraf yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu olduğu ve somut olayda da davanın reddine karar verildiği nazara alındığında kendisini vekil ile temsil ettiren davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinde herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 24.05.2023 tarih, 2023/2792 E. ve 2023/3266 K. sayılı kararıyla davalı ... Müdürlüğünce ihyası istenen şirketin vergi mükellefiyetinin kapalı olması ve adresinde bulunmadığı nedeniyle re'sen terkin edilmesi 6102 sayılı Kanun'da sınırlı sayıda düzenlenmiş hallerden olmadığından yapılan terkin işlemi de bu nedenle 6102 sayılı Kanun'a aykırı olduğu, ihya davasının 5 yıllık hak düşürücü süreye tabi olmadığı gerekçesiyle davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmesi doğru görülmediğine işaret edilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ... Ticaret Sicil Müdürlüğünün 48176 sicil numarasında kayıtlı bulunan ... Tem. .... Güv. İnş. Teks. Gıda Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti hakkında davacı tarafından ihya istemli davaların açıldığı ve verilen kararların kesinleştiği, davalı tarafından ibraz edilen delillerden anlaşıldığı, kesinleşen ihya istemli bu davalardan ... 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 18.10.2017 tarih, 2017/757 E., 2017/1904 K. sayılı ilamı ile ihyası talep edilen ... Tem. .... Güv. İnş. Teks. Gıda Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti'nin sınırsız ihyasına karar verildiği bu durumda sınırsız ihya kararı verilmiş şirket için yeniden ihya kararı verilmesinde davacının hukuki yararının bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Sakarya 6. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/101 E. sayılı dava dosyası üzerinde taraf teşkili sağlanması için davacıya süre verilmesi nedeniyle dava açılmasının zorunlu hale geldiğini, kendiliğinden dava açılmadığını, işbu dava açılmasının zaruri hale geldiğini bu nedenle davanın reddinin hukuka aykırı olduğunu, yasal hasım olan davalı lehine yargılama gideri ve vekalet ücreti takdirinin hatalı olduğunu, ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ticaret sicilinden terkin edilen şirketin ihyası şartlarının bulunup bulunmadığı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 ... maddeleri.

2. 6102 sayılı Kanun'un geçici 7 nci maddesi.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 ... maddesinde yer ... sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Davacı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.