YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/7 E.  ,  2024/3680 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/2146 Esas, 2022/1836 Karar
HÜKÜM :Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ :İstanbul Anadolu 1.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/626 E., 2020/31 K.

Taraflar arasındaki (tazminat, alacak, itirazın iptali) davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket adına tescilli "Nextbox", "Next" ve "Next" esas unsurlu ve tanınmış markaları ile ayırt edilmeyecek kadar aynısı ve/veya ayırt edilemeyecek kadar benzeri olan "Nextbok" ibareli TV box ve sair ürünlerin www.gittigidiyor.com adlı internet sitesinde "trendelektro", "37hakan37", "fırsatlar-magazasi", "kaplantis", "teknowordcenter", "kingdiablo" şeklinde kullanıcı adları ile satışa sunulduğunu, bu ürünlerin satışını yapanların tespit edilerek davanın bu kişilere ihbar edilmesini, markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespitine, önlenmesine, durdurulmasına, giderilmesine, ürünlere el konulmasına, karar kesinleştiğinde imhasına, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 149,150 ve 151 inci maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi uyarınca fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla şimdilik her bir davalının ayrı ayrı olmak üzere 5.000,00 TL maddi ve 5.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren Merkez Bankası Krediler Avans Faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, kararın masrafı davalı ve ihbar olunanlar tarafından karşılanmak üzere Türkiye çapında yayın yapan tirajı yüksek bir gazetede bir defa ilan yoluyla kamuya duyurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacıya ait olan http://www.next.com.tr/tr-tr internet sitesi üzerinden “Ürünler” başlığı incelendiğinde, davacıya ait ürün portföyünde müvekkiline ait internet sitesi üzerinden satın alınan ürün ile aynı veya benzer görsellikte bir ürün olmadığının tespit edildiğini, ayrıca bahsi geçen site üzerinden “Network Ürünler” kısmına tıklandığında ise bu kapsamda davacıya ait marka altında “network ürün listesi” olmadığı, network ürünlerin bir başka firma tarafından http://cnettr.com/ internet sitesi üzerinden sağlandığının açıkça görüldüğünü, ayrıca müvekkili şirket tarafından www.google.com internet sitesi üzerinden yapılan diğer bir incelemede http://www.inexbox.com/ internet sitesinde davacı tarafından satın alınan ürünlere görsel açıdan ve özellikleri yönünden benzer ürünlerin yer aldığını, dolayısıyla davacının kendi markasını ihlal ettiğini iddia ettiği söz konusu ürünün davacıya değil bambaşka bir firmaya ait ürün olduğunu, her ne kadar davacının müvekkiline ait internet sitesi üzerinden satın aldığı ürünün kendi marka haklarını ihlal ettiğini iddia etmiş ise de, söz konusu ürünün başka bir firmaya ait bir ürün olduğunu, davacının kendi ürün portföyünde hem görsel, hem de özellikler açısından taklit olduğu iddia edilen ürün ile aynı veya benzer nitelikte bir ürün olmadığının açıkça ortada olduğunu, bu nedenle, davacı tarafından işbu davada öncelikle taklit olduğu iddia edilen söz konusu ürünün orijinalinin kendisine ait olduğunu ispat etmesi gerektiğini, davacının kendisinin veya hakkı devraldığı iddiası var ise de devraldığına ilişkin belgelerin sunulması gerektiğini, bu nedenle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddini, müvekkili şirkete ait www.gittigidiyor.com isimli web sitesine sözü geçen ürünleri ekleyenin müvekkili şirket değil, www.gittigidiyor.com web sitesinin üyeleri, yani “içerik sağlayıcı”ları olduğunu, dolayısıyla marka hakkına tecavüz iddiası ile kanunen hem “yer sağlayıcı” hem de “aracı hizmet sağlayıcı” sıfatlarına sahip müvekkili şirkete husumet yöneltilmesinin hiçbir hukuki dayanağı bulunmadığını, bu nedenle davanın müvekkili açısından pasif husumet yokluğu nedeniyle reddedilmesini, esasa ilişkin olarak davanın reddine karar verilmesini ve davanın “37hakan37” isimli kullanıcısına, “kaplantis” isimli kullanıcısına, “ozteknomarket” isimli kullanıcısına ve “eto2290” isimli kullanıcıya ihbar edilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının sektörel tanınmışlığı olan "NEXT" esas unsurlu markalarının tanınmış oldukları uydu alıcıları, yükselticiler emtiaları ile benzer malların davalının yer sağlayıcısı olduğu "gittigidiyor.com" alan adlı internet sitesinde "NEXBOX" markasıyla satışının ve tanıtımının yapıldığı, "NEXBOX" markasının davacıya ait 2011 84839 numaralı "next box" ve 2011 84773 numaralı "next box" ve 2009 63311 numaralı "Next xbox" markaları ile karışıklığa neden olacak kadar benzer olduğu, markaların hitap ettiği alıcı kitlesi ortalama tüketici kitlesi olduğundan markaların karıştırılma ihtimali bulunduğu, davacının markasının tanınmışlığından faydalanmaya çalışıldığı, bu durumun 6769 sayılı Kanun'un 29 ve 7 nci maddeleri uyarınca marka haklarına tecavüz niteliğinde olduğu, internet yer sağlayıcısı olan davalının 6769 sayılı Kanun'un 150 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca tazminat talebinden dolayı iştirak halinde sorumlu tutulabilmesinin kusur şartına bağlı olduğu, davalıya dava açılmadan önce bu ürünlerin satışı ve tanıtımlarının durdurulması için Noter aracılığıyla ihtarname gönderilmesine rağmen dava dışı mütecavizlerce gerçekleştirilen taklit markalı ürünlerin kendisine ait web sitesinde satışa arz edildiği, bu eylemin davacının marka hakkına tecavüz oluşturduğu ve sona erdirilmesi taleplerinden haberdar olduğu halde bu talepler bakımından da davaya karşı çıkıldığı, bu nedenle davalının olayda kusurlu olduğu, maddi ve manevi tazminattan dava dışı mütecavizlerle birlikte iştirak halinde sorumlu olduğu, yer sağlayıcı olarak ihtarnamenin tebliğ tarihinden dava tarihine kadar olan dönemde "NEXBOX" markalı taklit ürünlerden 658,09 TL hizmet geliri elde ettiği, fiilin özelliklerine, süresine, kusurun derecesine göre ayrıca 3.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesinin de hakkaniyete uygun olacağı, davalı yalnızca yer sağlayıcı olduğundan tecavüz konusu ürünlere el konulması, imhası ve benzeri taleplerin reddi gerektiği, her ne kadar davacı tarafça dava dilekçesinin sonuç talep kısmında her bir davalıdan ayrı ayrı maddi ve manevi tazminat talep edildiği belirtilmişse de, davada tek davalı bulunduğundan yalnızca bu davalıyla ilgili hüküm kurulabileceği, 6769 sayılı Kanun'un 149 uncu maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca kararın ilan edilmesinde davacının hukuki yararı bulunduğu, ilan masraflarının davada taraf olmayan ihbar edilenlere yüklenemeyeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın “yer sağlayıcı” sıfatını haiz davalı şirkete, müvekkil şirketin tescilli ve tanınmış <>, <> ve <> esas unsurlu markalarının ayırt 'edilemeyecek kadar aynısı ve/veya ayırt edilemeyecek kadar benzeri olan <> ibareli haksız rekabet ve tecavüz mahsulü ürünlerin davalı şirkete ait www.gittigidiyor.com alan adlı internet sitesinde haksız ve tecavüz oluşturacak şekilde piyasaya sürülmesi, satışa arz edilmesi ve tanıtımının yapılmasından dolayı yöneltildiğini, mahkemece taklit ve tecavüzün gerçekleştiğine karar verildikten sonra, 17.06.2019 tarihli ek rapora dayanılarak 658,09 TL maddi tazminata hükmedilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu, bedelin çok düşük olduğunu, işbu davanın haksız rekabet davası niteliğinde olup, müvekkilin uğradığı zarar kaleminin sadece ürün satışından doğan zararlar olarak hesaplanmasının haksız olduğunu, dava açılmadan önce davalı şirkete gönderilen ihtarnamelerle, müvekkil şirketin tescilli ve tanınmış <> ve <> esas unsurlu markaları ile iltibas yaratan <> ibareli tescilli marka haklarımıza tecavüz mahsulü ürünlere ilişkin satış ilanlarının kaldırılması, durdurulmasının talep edildiğini, davalının “yer sağlayıcı” sıfatını taşıyor olmasının hukuki sorumluluğunun doğmayacağı anlamına gelmeyeceğini,
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un (5651 sayılı Kanun) 5 inci maddesinin ikinci fıkrasındaki “ Yer sağlayıcı, yer sağladığı hukuka aykırı içerikten, ceza sorumluluğu ile ilgili hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu Kanunun 8. ve 9.maddelerine göre haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak imkan bulunduğu ölçüde hukuka aykırı içeriği yayından kaldırmakla yükümlüdür.” hüküm gereğince yer sağlayıcının sorumluluğunun açıkça düzenlendiğini, yer sağlayıcının tazminat sorumluluğu için sıralı bir ihtar prosedürü gerekmeyip, haberdar edilmiş olmasının yeterli olduğunu, emsal Yargıtay kararlarında da görüleceği üzere, ihtarname neticesinde ve hatta ihtarnameye dahi gerek olmadan yer sağlayıcı haberdar edildiği takdirde hukuka aykırı içeriği yayından kaldırmakla yükümlü olduğunu, davalı yanın ileri sürdüğü gibi herhangi bir mahkeme kararının gerekmediğini, dolayısıyla davalı ihtarnameye karşı usul ve yasaya aykırı davranarak sorumlu hale gelmiş olup müvekkil şirketin uğramış olduğu maddi ve manevi zararı tazmin etmekle yükümlü hale geldiğini." beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak talepleri gibi karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin aracı hizmet sağlayıcısı olduğunu, aracı hizmet sağlayıcı mal veya hizmetle ilgili hukuka aykırı bir faaliyetin ya da durumun söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü olmadığını, 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu’nun (6563 sayılı Kanun) 9 uncu maddesinin birinci fıkrasındaki 'Aracı hizmet sağlayıcılar, hizmet sundukları elektronik ortamı kullanan gerçek ve tüzel kişiler tarafından sağlanan içerikleri kontrol etmek, bu içerik ve içeriğe konu mal veya hizmetle ilgili hukuka aykırı bir faaliyetin ya da durumun söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir.' düzenlemesi gereğince müvekkilin ürün tanıtım bilgilerinden ve ürün satışlarından sorumlu tutulamayacağını, 5651 sayılı Kanun’un 5 inci maddesi gereğince yer sağlayıcı olan müvekkilin yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü olmadığını, davacı tarafından keşide edilen ihtarnamenin 5651 sayılı Kanun’un aradığı koşulları taşımadığını, mevzuat uyarınca ihlale konu içeriklere ilişkin ihlalin gerçekleştiği yayın, kısım, bölüm ile ilgili olarak ilgili linklerin (URL adreslerinin) açıkça belirtilmesi gerektiğini, ancak somut olayda müvekkil şirketin cevabi ihtarnamesine rağmen, davacı bu içeriklerin yer aldığı linkleri (URL adreslerini) paylaşmadığını, müvekkil şirket tarafından keşide edilen cevabi ihtarnamede hangi URL adresleri üzerinde marka haklarına tecavüz edildiğinin ve haksız rekabet yaratıldığının bildirilmesi talep edilmesine rağmen davacı tarafından URL adresleri bildirilmediğinden söz konusu içerikler teknik olarak tespit edilemediğini ve yayından kaldırılamadığını, davacı 5651 sayılı Kanun’a uygun bir şekilde ihtarda bulunmadığından müvekkil şirkete kusur ve sorumluluk izafe edilemeyeceğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı adına "next" esas unsurlu pek çok markasının 9, 11, 21 ve 35 inci sınıfta tescilli olduğu, "NEXT", "NEXTSTAR" ve "NEXT&NEXTSTAR" markalarının antenler, uydu antenleri, yükselticiler ve bunların parçaları gibi emtialar yönünden sektörel olarak tanınmış marka olduğuna karar verildiği, davalının ise gittigidiyor.com alan adlı sitede yer sağlayıcı olduğu, 24.12.2017 tarihinde gittigidiyor.com alan adlı sitede yapılan sorgulamada "NEXBOX" markalı antenler, uydu antenleri, yükselticiler ve bunların parçaları ile benzer ürünlerin "kaplantis", "ozteknomarket" ve 37hakan37" isimli 3 kullanıcı tarafından satışa sunulduğunun tespit edildiği, davacı markaları ile davalının kullandığı markaların ayırt edilemeyecek derecede benzer oldukları ve markaların markaların hitap ettiği alıcı kitlesi ortalama tüketici kitlesi olduğundan markaların karıştırılma ihtimali bulunduğundan mahkemece marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi ve giderilmesi kararı verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı, davalının "Yer sağlayıcısı olduğundan bahisle 6563 Sayılı Kanun'un 9/1 maddesi ve 5651 Sayılı Kanun’un 5 inci maddesi gereğince; yer sağlayıcı olarak yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü olmadığını" ileri sürdüğü ancak davacı tarafından davalıya Beyoğlu 49. Noterliği'nin 06.06.2017 tarihli ve 04059 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile "Davacının tescilli marka haklarına tecavüz teşkil eden NEXBOX markalı ürünlerin satışlarının durdurulması, tanıtımının yapılmaması, tescilli marka haklarına tecavüz ve haksız rekabete derhal son verilmesi" için ihtar yapıldığı, ihtarnamenin davalıya 09.06.2017 tarihinde tebliğ edildiği, 5651 sayılı Kanun'un 5 inci maddesinin ikinci fıkrasındaki “Yer sağlayıcı, yer sağladığı hukuka aykırı içerikten, ceza sorumluluğu ile ilgili hükümler saklı kalmak kaydıyla, bu Kanunun 8 ve 9 uncu maddelerine göre haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak imkan bulunduğu ölçüde hukuka aykırı içeriği yayından kaldırmakla yükümlüdür.” hükmü gereğince davalının haberdar edilmiş olmasına rağmen içeriği kaldırmaması nedeniyle sorumlu olduğu, her ne kadar davalı, "İhtarnamenin kanunun aradığı şartları taşımadığını, URL bilgilerinin verilmediğini" savunmuş ise de; davacı tarafından gönderilen ihtarnamenin içerik itibariyle kanuni şartları taşıdığı, gerekli bilgilendirmeleri içerdiğinin görüldüğü, davalının kusurlu olması karşısında davalının tazminat sorumluluğunun bulunduğu, davalının yer sağlayıcı olarak ihtarnamenin tebliğ tarihinden dava tarihine kadar olan dönemde "NEXBOX" markalı taklit ürünlerden 658,09 TL hizmet geliri elde ettiğinin tespit edilmesi karşısında bu tutarda maddi tazminata, fiilin özelliklerine, süresine, kusurun derecesine göre 3.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesinin de isabetli olması nedeniyle, taraf vekillerinin istinaf istemlerinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenlerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; marka haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, men'i, ref'i ve maddi - manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.6769 sayılı Kanun'un 149, 150 ve 151 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Davacı vekilinin, dava dilekçesinde 6769 sayılı Kanun'un 150 nci maddesine göre maddi tazminat talep etmiş olmasına ve özellikle 6769 sayılı Kanun’un markaya tecavüz fillerini saydığı 29 uncu maddesinde ilk olarak 7 inci maddeye atıf yapılarak markanın aynı veya benzeri işaretlerin kullanılması fillerinin markaya tecavüz olduğunun belirtilmesine, markayı taklit etme fiilinin zaten 7 inci madde kapsamında olmasına, markaya tecavüz fiili olarak ayrıca sayılan bu halin tazminatla ilgili 6769 sayılı Kanun'un 150 ve devamı maddesi hükümlerinde ayrıca bir daha geçmemiş olmasına, davalının aynı haksız eylemi nedeniyle davacı lehine tek tazminata hükmedilecek olmasına göre mahkemece 6769 sayılı Kanun'un 150 nci maddesine göre tazminata hükmedilmiş olması usul ve yasaya uygun bulunmuştur.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince vekillerince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

08.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.