YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/5382 E.  ,  2024/2660 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/262 Esas, 2022/743 Karar
HÜKÜM : Davanın reddi

Taraflar arasındaki alacak davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının müvekkilinden bir süre alışveriş yaptığını, mevcut ticari ilişki nedeniyle davalı tarafından müvekkiline çeşitli çekler verildiğini, bu çeklerden HSBC Bank Kahramanmaraş Şubesi’nin 8680339 seri no’lu 15.01.2010 keşide tarihli, 14.541,00 TL ve 8043818 seri no’lu 16.01.2010 keşide tarihli 15.400,00 TL'lik çekin Kahramanmaraş 3. İcra Müdürlüğü’nün 2010/788 Esas sayılı dosyası ile icra takibine konulduğunu, 75.000,00 TL civarındaki diğer çeklerin ise Kahramanmaraş İcra Müdürlüğünün 2010/1285 Esas sayılı dosyası ile icra takibine konulduğunu ve yine ekte sunulan 4 adet çekin ise tahsil edilemeyeceği düşüncesi ile icra takibine konu edilmediğini, zamanaşımına uğramış bir kıymetli evrakta yazılı alacağın temel akdi ilişkiye dayanılmak suretiyle talep edilebileceğini ve yine faturaya dayalı alacaklarda da zamanaşımının 10 yıl olduğunu ileri sürerek faturaya dayalı borçlar nedeniyle Kahramanmaraş 3. İcra Müdürlüğünün 2010/788 E. sayılı dosyasındaki alacağın hükmen tespiti ile alacağın çek keşide tarihleri olan 15.01.2010 ve 16.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; çeklerin zamanaşımına uğradığını, icra takibinin geri bırakıldığını, üç kamyonunu borç karşılığı devrettiğini, borcunun bulunmadığını, davacının alacağını ispat edemediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen Karar
Mahkemece 11.06.2015 tarih, 2014/243 E. ve 2015/352 K. sayılı kararı ile davaya konu olan çeklere ilişkin davacının yasal defterleri üzerinde çek kayıtlarına rastlanılamadığı ve davacının alacağı olduğu yönünde ispata dair belge bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı
Dairemizin 30.03.2017 tarih, 2016/8216 E. ve 2017/2586 K. sayılı kararıyla davacının alacağının ispatlanması yönünden faturaya ve zaman aşımına uğramış çeklere dayandığı, çeklerin ticari defterlerde kayıtlı olmamasının alacağın olmadığı anlamına gelmediği, mahkemece davacının sunmuş olduğu deliller incelenerek bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle düzenlenen bilirkişi raporu ile yazılı bir şekilde hüküm verilmesinin doğru olmadığına işaret edilerek bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 09.12.2022 tarih, 2017/262 E. ve 2022/743 K. sayılı kararı ile taraflar dava ve takip konusu çeklerin lehdarı ve keşidecisi olup, aralarında temel ilişki bulunduğunun kabulü gerektiği, zamanaşımına uğramış çeklerin taraflar açısından yazılı delil başlangıcı niteliğinde olduğu, alacaklının iddiasını tanık dahil her türlü delille kanıtlayabileceği, davacı vekilinin tanık listesini sunduğu, tanıkların dinlenildiği, tanıkların beyanlarında taraflar arasında mazot, yağ gibi ürün alış verişi olduğu, davalı ...'ın davacıdan aldığı malzemelere karşılık çek verdiğini ancak çek bedellerinini ödenmediğini duyduklarını ifade ettiği, davacının dava dilekçesinde yemin deliline dayandığı, davacıya yemin teklif etme hakkı hatırlatılmışsa da davacı vekilinin yemin delilinden ve davalıya yemin teklifinde bulunmaktan vazgeçtiğini beyan ettiği gerekçesiyle davacının sübut bulmayan davasının reddine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; tanıkların davalıdan alacaklı olduğuna ilişkin beyanda bulunduğunu, davasını ispatladığını, tanık beyanları dikkate alınmadan yemin edilmemesi üzerine davanın reddinin doğru olmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, temel ilişkiye dayalı olarak ticari satımdan kaynaklanan alacağın tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 726 ncı maddesi.

2.2004 sayılı İcra İflas Kanunu'nun 33 üncü maddesi.

3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

02.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.