YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/5378 E.  ,  2024/2673 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2022/1427 Esas, 2023/116 Karar
HÜKÜM : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda;

Mahkemece davada reddedilen ve davacı vekili tarafından temyize konu edilen toplam miktar 13.574,24 TL olup Mahkemenin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 17.830,00 TL’nin altında kaldığı anlaşılmakla; davacı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalılar vekillerinin temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının, davalı üretici firma olan ... Mak. San. İnş. Tes. Taah. Ltd. Şti.'nin yetkili bayiisi ...Ahşap ve PVC Makinaları Tic. ve San. Ltd. Şti. aracılığı ile finansman şirketi olan Garanti Finansal Kiralama A.Ş.'nin finansman desteği ile ... marka ve modelli kenar yapıştırma makinası satın aldığını, davalıların davacının söz konusu makineyi satın alması için kredi kullanmış olduğu finansal kiralama şirketi adına proforma fatura düzenlediklerini, satın alınan makinenin davacıya teslim edildiği günden itibaren sürekli arıza verdiğini, makine baskısında, otomotik tutkal boşaltmada, tutkal yağlama bölümünde, cumba baskı topunda ve sair sürekli arıza meydana geldiğini, davalıların her arızada makineyi servise gönderip tamir yaptıklarını söylediklerini ancak arızaların devam ettiğini, Kayseri 5. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/5 D.İş sayılı dosyası ile yapılan tespit sonucu makinenin gizli ayıplı olduğuna dair rapor düzenlendiğini, davacının bu şekilde makineyi kullanmasının beklenemeyeceğini ileri sürerek makine bedeli için şimdilik 10.000,00 TL'nin ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ayrıca davacının leasing firmasına ödediği kredi faizi için şimdilik 100,00 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiş, ıslah ile talebini 134.774,24 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı bayi ...Ahşap ve PVC Makinaları Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. davaya cevap vermemiştir.

2.Davalı üretici firma ... vekili cevap dilekçesinde; davacının makineyi hem yanlış kullanarak hem de farklı parça takmak, makinenin ayarını kurcalamak, kalitesiz ve standart dışı malzemeler kullanmak, elektrik ve hava basıncını uygun kullanmamak, kalitesiz tutkal ile tutkal kazanında gerekli temizliği yapmak suretiyle makinenin arızalanmasına kendi kusuru ile sebebiyet verdiğini, davacının aktif dava ehliyetine sahip olmadığını, ayıp ihbarını süresinde yapmadığını, makinelerde gizli ayıp olmadığını, Kayseri 5. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2018/5 D. İş sayılı tespite yönelik itirazları tekrar ettiğini ve yokluklarında yapılan tespiti kabul etmediklerini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 08.09.2020 tarih, 2018/514 E. ve 2020/420 K. sayılı kararıyla; toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davacının, makinenin kurulduğu ilk günden başlayarak bir çok kez yetkili servise başvurduğu taraflar arasında çekişmesiz olduğundan davalının ayıp ihbarına ilişkin itirazına itibar edilmediği, davaya konu makinenin gizli ayıplı olduğunun tespit edildiği ve davacının süresi içinde ayıp ihbarında bulunduğu, davalı ... Mak. San. İnş. Tes. Taah. Ltd. Şti.’nin üretici sıfatı ile davalı ...Ahşap ve PVC Makinaları Tic. ve San. Ltd. Şti.'nin ise makineyi satan yetkili satıcı sıfatı ile davacının zararından birlikte sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile davaya konu....marka ve modelli kenar yapıştırma makinesinin fiilen davalılara teslimi şartı ile 121.200,00 TL satış bedelinin makinenin teslim tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine ve leasing firmasına ödenen 13.574,24 TL faizin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 31.12.2020 tarih, 2020/1162 E. ve 2020/1252 K. sayılı kararıyla; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı gerekçesiyle davalılar vekillerinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 12.10.2022 tarih, 2021/3055 E. ve 2022/6958 K. sayılı kararıyla davanın, satın alınan malın ayıplı olması nedeniyle satış bedelinin davacının leasing firmasına ödediği kredi faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istemine ilişkin olduğu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 227 nci maddesinde alıcının ayıptan doğan seçimlik hakları düzenlenirken alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı da saklı tutulmuşsa da, davacının dava konusu makine alınırken leasing şirketine ödemiş olduğu faizin genel hükümler uyarınca istenebilecek tazminat kapsamında olmadığından bu hususa ilişkin talebinin reddi gerekirken kabulünün doğru görülmediği gerekçesiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına, davalılar vekillerinin sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre davacının, makinenin kurulduğu ilk günden başlayarak bir çok kez yetkili servise başvurduğu taraflar arasında çekişmesiz olduğundan davalının ayıp ihbarına ilişkin itirazına itibar edilmediği, davaya konu makinenin gizli ayıplı olduğunun tespit edildiği ve davacının süresi içinde ayıp ihbarında bulunduğu, davalı ... Mak. San. İnş. Tes. Taah. Ltd. Şti.’nin üretici sıfatı ile davalı ...Ahşap ve PVC Makinaları Tic. ve San. Ltd. Şti.'nin ise makineyi satan yetkili satıcı sıfatı ile davacının zararından birlikte sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile davaya konu.... marka ve modelli kenar yapıştırma makinesinin fiilen davalılara teslimi şartı ile 121.200,00 TL satış bedelinin makinenin teslim tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine, davacının leasing firmasına ödenen faize ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; 2023 yılı temyiz kanun yoluna başvuru sınırı 238.730,00 TL olup, temyiz kanun yolu kapalı olarak kesin hüküm kurulması gerekirken kanun yolu açık olarak hüküm kurulmuş olmasının hatalı olduğunu, Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalılar vekili Av. ...'e tebliğ edildiğini, yapılan tebligatın usulüne uygun olup, davalı ... Makine San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından süresinde temyiz talebinde bulunulmadığını, ... Makine San. Ve Tic. Ltd. Şti. bakımından kararın kesinleştiği nazara alınmaksızın, kararın tebliğinden yaklaşık 1,5 yıl sonra sunulan temyiz dilekçesine istinaden temyiz dilekçesi taraflarına tebliğ edilmeden Yargıtayca davalı ... Makine San. ve Tic. Ltd. Şti. bakımından da kararın faiz yönüyle bozulmasına karar verilmesinin hatalı olduğunu, kaldı ki Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin ilamı ile bozulan kısmın davaya konu makine alınırken leasing şirketine ödenen faiz bedeli bakımından olup, davalıların bu hususta bir temyiz sebebi bulunmadığını, Yargıtay incelenmesinden geçerek onanmış ve kesinleşmiş alacak yönünden yeniden hüküm kurulmasının ve onanmış, kesinleşmiş kısım yönünden temyiz kanun yolunun açık tutulmasının hukuka aykırı olduğunu, kararın bozulan ve bozma ilamı ile reddine karar verilen kısmının 13.574,24 TL leasing firmasına ödenen kısma ilişkin olduğunu, Mahkemece hatalı bir şekilde onanan kısım yönünden de hüküm kurulmuş olması sebebiyle toplam dava değeri 134.674,24 TL kabul edilerek kanun yolu açık olarak hüküm kurulduğunu, bozma ilamında bozulan kısmın değeri 13.574,24 TL olduğu için Mahkemece hükmün kesin olarak verilmesi gerektiği halde, hatalı değerlendirme ile kanun yolu açık olarak hüküm kurulduğunu, müvekkili tarafından dava konusu makine alınırken leasing şirketine ödenen faizin de 6098 sayılı Kanun'un 227 nci ve 229 uncu maddeleri kapsamında istenebilecek bir zarar kalemi olup, bu husus gözetilmeksizin bozma ilamına uyulmak suretiyle müvekkilinin leasing firmasına ödediği kredi faizi talebinin reddine karar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

Davalı ...Ahşap ve PVC Makinaları Ticaret ve Sanayi Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde özetle; müvekkilinin sadece yetkili servis olarak davaya konu makinenin kurulumunu yapmakla ve üretici/satıcı tarafından arıza kaydı bildirildiğinde onarımla görevli olup taraflar arasında gerçekleşen ticari ilişkiden tamamen bağımsız olduğundan müvekkili yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddi gerektiğini, davacı tarafından ayıbın ne zaman öğrenildiği ve süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulup bulunulmadığı hususuna ilişkin Mahkeme kararında herhangi bir açıklık bulunmadığını, ayıp ihbarının süresinde yapılmadığını, usulüne uygun yapılmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

Davalı ... Makine San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili temyiz dilekçesinde özetle; bilirkişi raporunda ayıp nitelendirmesinin yanlış yapılmış olmasına rağmen Mahkemece buna riayet edilerek müvekkili aleyhine hüküm kurulduğunu, davacı tarafından ayıbın ne zaman öğrenildiği ve süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunulup bulunulmadığı hususuna ilişkin Mahkeme kararında herhangi bir açıklık bulunmadığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, satın alınan malın ayıplı olması nedeniyle satış bedelinin davacının leasing firmasına ödediği kredi faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Kanun'un 227 nci ve 229 uncu maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davacı vekilinin temyiz dilekçesinin miktardan REDDİNE,

2. Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalılara yükletilmesine,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davacıya iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

02.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.