YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/4436 E.  ,  2024/2037 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2022/1781 Esas, 2023/712 Karar
DAVALILAR : 1- ... vekili Avukat ...
2- ...
3- ... mirasçıları;
a- ...
b- ...
c- ...
İHBAR OLUNANLAR : 1. Menderes Elektrik A.Ş. vekili Avukat ...
2. T.C Gümrük ve Ticaret Bakanlığı İzmir Gümrük ve Muhafaza Başmüdürlüğü vekili Avukat ... ...
3. ... vekil Avukat ...
DAVA TARİHİ : 22.09.2011
HÜKÜM : Kısmen kabul

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; dava dışı Enka Ltd. Şti. ile imzalanan genel kredi sözleşmesinde davalıların kefil sıfatıyla yer aldıklarını, kredi sözleşmesine istinaden asıl borçluya kredi kullandırıldığını ve iki adet teminat mektubu verildiğini, teminat mektuplarının süresiz olduğunu ve bugüne kadar iade edilmediğini, kredinin ödenmemesi üzerine hesabın kat edilerek borcun ödenmesinin ve teminat mektuplarının komisyon ve faiziyle birlikte ödenmesinin istenildiğini, alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itiraz edildiğini ileri sürerek itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin şirketteki bütün hisselerini devrederek ayrıldığını, müvekkiline karşı takip yapılamayacağını, davacının mükerrer tahsilat yapmak istediğini, alacağın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin davacıya borcu bulunmadığını savunarak davanın reddi ile davacı aleyhine kötü niyet tazminatına karar verilmesini istemiştir.

2. Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen (İlk) Karar
Mahkemece 11.12.2013 tarih, 2011/410 E. ve 2013/577 K. sayılı kararı ile benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, davacı bankanın 8.345,59 TL nakdi, 3.000,00 TL gayrinakdi alacağı bulunduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, takibin 6.961,13 TL asıl alacak, 1.318,54 TL işlemiş faiz, 65,92 TL BSMV olmak üzere toplam 8.345,59 TL alacak ile 6.961,13 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren %15 temerrüd faizi ve faizin %5 gider vergisi uygulanmak suretiyle takibin devamına, davacı bankanın iade edilmeyen 3.000,00 TL teminat mektubu bedelini banka nezdinde bir hesapta depo edilmesini davalılardan talep edebileceğinden 3.000,00 TL bedelli teminat mektubunun bedelinin davacı banka nezdindeki faiz getirisi olmayan bir hesapta davalılarca depo edilmesine, koşulları oluşmakla asıl alacağın (6.961,13 TL) %40 ı oranında icra inkar tazminatının davalılardan alınıp, davacı bankaya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalılardan ... vekillerince temyiz edilmiştir.

B. (Birinci) Bozma Kararı
Yargıtay (Kapatılan) 19. Hukuk Dairesi 24.03.2015 tarih, 2014/12520 E. ve 2015/4119 K. sayılı kararıyla "1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı banka ile davalı ... vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.

2- Davacı banka ile asıl borçlu arasında düzenlenen ve ...'in kefil olarak yer aldığı sözleşmede kefilin gayri nakdi krediler kapsamında verilen teminat mektuplarının deposundan sorumlu olacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır. Bu nedenle, davacı teminat mektuplarının bedelinin deposunu kefilden talep edemez.

3- Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince, taraflar arasında düzenlenen sözleşme genel kredi sözleşmesi olup, ticari nitelikte olduğu dikkate alındığında, nakdi kredi alacağının tespitinde, temerrüt halinde uygulanacak temerrüt faizi oranı sözleşme hükümlerine göre belirlenir.(TTK md. 8) Bu nedenle Mahkemece TBK'nun akdi ve temerrüt faiz oranlarını sınırlayan 88 ve 120 nci maddeleri hükümlerini gözeterek görüş bildiren ve bu çerçevede temerrüt faizini belirleyen bilirkişi raporunun hükme esas alınması doğru görülmemiştir..." gerekçesiyle bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 19.07.2018 tarih, 2016/1073 E. ve 2018/1113 K. sayılı kararı ile davalı ... yargılama aşamasında vefat ettiğinden mirasçıları ..., ... ve ...’in mirasçı sıfatıyla davaya dahil edildikleri, davalı ... mirasçılarından ... ve ...'ün (...) Denizli 3. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2015/756 E., 2015/1372 K. sayılı ilamı ile ...'ün mirasını reddettikleri, kararın kesinleşmiş olması nedeniyle mirasçı sıfatıyla sorumluluklarının bulunmadığının anlaşıldığı, ancak davalı ...'ün aynı zamanda genel kredi sözleşmesini müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığından kendi sorumluluğunun devam ettiğinin saptandığı, her ne kadar kısa kararda davalı ... ...'ün mirası reddetmiş olması nedeniyle sorumluluğunun bulunmadığı hususu sehven unutulmuş ise de gerekçeli kararda düzeltildiği, davalı ...'in ise depo talebinden sorumluluğunun bulunmadığından bu davalı hakkındaki depo talebi yönünden davanın reddine karar verildiği, davacı bankanın icra takip tarihi itibariyle davalı ... ... (...) dışındaki davalılardan 8.307,95 TL asıl alacak, 9.342,41 TL işlemiş faiz, 480,52 TL gider vergisi olmak üzere toplam 18.130,88 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.

D. (İkinci) Bozma Kararı
Dairemizin 04.02.2021 tarih, 2020/3614 E., 2021/857 K. sayılı kararıyla davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar verildikten sonra, tefhim edilen kısa karar ile gerekçeli kararın hüküm fıkrası ve gerekçeli karar arasında çelişki bulunduğu, ayrıca mahkemece önceki verilen hükmün davalılar ..., ... (...) dışındaki davalılar yönünden kesinleşmiş olması nedeniyle bu konuda yeniden karar verilmesine yer olmadığına şeklinde karar verilmesinin de bu davalılar hakkındaki hükmün kesinleşmemiş olması nedeniyle 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 297 nci maddesi hükmü uyarınca bu davalılar hakkında yeniden hüküm kurularak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğine işaret edilerek bozulmuştur.

E. Mahkemece (İkinci) Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamında alınan birlirkişi raporu kapsamında davanın kısmen kabulüne, davalı ... mirasçısı ... ve ...'ün mirası reddetmeleri nedeniyle iş bu davalılar yönünden davanın reddine, davalılar ..., ... ve ... mirasçısı davalı ... Yücetürkün itirazlarının kısmen iptali ile, takibin 8.307,95 TL asıl alacak, 9.342,41 TL işlemiş faiz, 480,52 TL gider vergisi olmak üzere toplam 18.130,88 TL alacak üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren % 95 oranında temerrüt faizi ve faizin % 5 gider vergisi uygulanmak suretiyle takibin devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, koşulları oluşmakla asıl alacağın % 40 ı oranında icra inkar tazminatının müşterek müteselsil olarak kredi sözleşmesini imzalayan davalılar ..., ... ve ... mirasçısı dahili davalı ...'ten tahsili ile davacıya ödenmesine, davalı ...'in 3.000,00 TL teminat mektubu bedelinin depo edilmesine yönelik talepten sorumluluğu bulunmadığından bu davalı hakkındaki talebin reddine, 15.01.1999 tarih G604465 nolu 3.000,00 TL teminat mektubunun dava sırasında nakde dönüşmesi nedeniyle nakde çevrildiği tarih olan 11.03.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müşterek müteselsil olarak kredi sözleşmesini imzalayan davalı ... ve ... mirasçısı olan dahili davalı ...'ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; teminat mektubunun deposunun da kefilden talep edilebileceğini, kaldı ki deposu talep edilen teminat mektubunun nakte dönüştüğünü, kefil Necip Ali Yükselenlerin hem depo talebinden hem de nakdi riskten diğer kefillerle birlikte sorumlu olacağını, nakde dönüşen Teminat Mektubunun tahsilinde uygulanacak olan faizin ticari faiz olması gerekirken mahkemece yasal faize hükmedildiğini, mahkemece icra inkar tazminatına asıl alacak üzerinden karar verildiğini, bir kısım gayri nakdi alacak tazmin edilmekle nakde dönüştüğünden nakde dönüşen kısım yönünden de icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, dosyada vekili bulunmayan ... lehine vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bu yönlerden bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 nci maddesi.

3. Değerlendirme
1.Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.

2. Mahkemece teminat mektubunun dava sırasında nakde dönüşmesi nedeniyle, nakde çevrildiği tarihten itibaren uyuşmazlığın niteliği itibari ile avans faizine hükmedilmesi gerekirken yasal faize karar verilmiş olması bozmayı gerektirir.

3.Davalılardan ... kendisini vekille temsil ettirmediğinden bu davalı lehine Mahkeme kararının (12.) bendinde 9.200,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun geçici 3 üncü maddesi ve 5236 sayılı Kanun’un geçici 2 nci maddesi yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 5236 sayılı Kanun’un 16 ncı maddesi ile değiştirilmeden önceki 438 inci maddesinin yedinci fıkrası gereğince mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.

V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Davacı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının hüküm fıkrasının (5) numaralı bendinde yer alan “yasal faizi” ibaresinin çıkartılarak yerine “avans faizi” ibaresinin yazılmasına, hüküm fıkrasının (12) numaralı bendinin ise hüküm fıkrasından tamamiyle çıkartılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

13.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.