YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/4025 E.  ,  2024/5913 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1226 Esas, 2023/962 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Trabzon Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2018/224 E., 2022/237 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalının dava dışı ... Su Ürünleri Ticaret A.Ş.'nin ortağı olduğunu, taraflar arasında şirketin idaresine ilişkin olarak bir takım huzursuzlukların yaşanması sonrasında şirketin geleceğine dair kararlar almak adına görüşmeler yapıldığını, bu görüşmeler sonrasında 18.09.2015 tarihli "... Su Ürünleri Ticaret A.Ş. Ortaklar Arası Ayrılık Sözleşmesi" başlığı altında sözleşme imzalandığını, sözleşmenin 8 inci maddesinde ihlal durumunda 1.000.000,00 TL cezai şart ödenmesinin kararlaştırıldığını, davalının sözleşme hükümlerini ihlal etmesi nedeniyle davalıya cezai şartın ödenmesi hususunda ihtar gönderildiğini, ihtara rağmen cezai şart bedelinin ödenmediğini ileri sürerek 1.000.000,00 TL cezai şartın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin sözleşme hükümlerini ihlal eder nitelikte bir eyleminin bulunmadığını, bu nedenle müvekkilinden cezai şart istenemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ile davalının kardeş olduğu, zamanla aralarında yaşanan bir takım sorunlar sebebi ile bu şirket ortaklığının devamına imkan görmeyerek şirket ortaklığının 2018 yılında giderilmesine dair “... Su Ürünleri Ticaret A.Ş. Ortaklar Arası Ayrılık Sözleşmesi”ni akdettiklerini, bu sözleşmenin 8 inci maddesi ile sözleşmeye aykırı davranan tarafın diğer tarafa 1.000.000,00 TL cezai şart ödemesinin kararlaştırıldığı, davalı tarafça Pazar 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/137 Esas Sayılı dosyası ile şirketin haklı nedenlerle feshi davasının açıldığı, şirketin haklı nedenlerle feshi davasının açılması taraflar arasında yapılmış olan 18.09.2015 tarihli “... Su Ürünleri Ticaret A.Ş. Ortaklar Arası Ayrılık Sözleşmesi”nin ihlali niteliğinde görülmediği, sözleşmenin 7 nci maddesinde belirtilen ve ihlalinin cezai şarta bağlandığı hususun ortaklıktan ayrılmaya ilişkin olduğu, oysa davalı tarafça açılan davanın ise davalının şirket ortaklığından ayrılmasına yönelik olmayıp şirketin feshine yani hukuki varlığının tamamen sona erdirilmesine ilişkin olduğu ve hiç şüphesiz şirketin feshi için gerekli olan haklı sebeplerin mevcut olup olmadığının bu davada tartışılacağı, davalının açmış olduğu fesih davasının taraflar arasındaki sözleşmenin ihlali olarak kabul edilemediği, taraflar arasındaki sözleşmenin diğer hususlara ilişkin hükümlerinin de ihlal edilmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının sözleşme şartlarını ihlal ettiği hususunun dosya kapsamıyla ispat edilmesine karşın mahkemece hatalı hukuki değerlendirmelere istinaden yazılı gerekçelerle davanın reddine karar verilmesinin isabetsiz olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sözleşme serbestisi kapsamında şirket ortakları arasında davaya konu olan neviden sözleşme imzalanması hususunda bir engel bulunmamakla birlikte dosya kapsamında sunulan belgelerden davalının sözleşme hükümlerine aykırı davrandığı hususunun ispat edilememesine, davaya dayanak sözleşmede davalının şirketin feshine yönelik dava açmayacağını taahhüt eder nitelikte açık bir hükme yer verilmediği gibi aksinin kabulü halinde dahi emredici nitelikte bulunan yasa hükümlerini bertaraf eder nitelikte fesih davası açmayı yasaklayan sözleşme hükmünün geçersizlik yaptırımına tabi olacak olmasına, dava tarihi itibariyle şirket hisselerinin devri için öngörülen sürenin de henüz dolmamış bulunmasına göre; Kanun'un olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru tanımlandığı, inceleme konusu kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrarlayarak kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, taraflar arasındaki sözleşmeden kaynaklanan cezai şart alacağı istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

03.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.