YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/3926 E.  ,  2024/1531 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2022/805 Esas, 2023/89 Karar
DAVACILAR : 1....
2. ...
3. ...
4. ... vekilleri Avukat ...
İHBAR OLUNANLAR : 1. ... vekili ...
2. Taylan Kimya Market Ltd. Şti. vekili ...
3. İntaç Isı Cihazları A.Ş.
DAVA TARİHİ :
HÜKÜM : Davanın reddi

Taraflar arasındaki menfi tespit davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılaması sonucunda Mahkemece davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkeme kararı, davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1.Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin keşidecisi olduğu çekin davalı banka tarafından ciranta sıfatıyla kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takibe konulduğunu ancak; çekin keşide tarihinde tahrifat yapıldığını, ... keşide tarihi gözetildiğinde çekin zamanaşımına uğradığını ileri sürerek, müvekkilinin çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

2. Davacı vekili 16.11.2020 tarihli ıslah dilekçesiyle, müvekkilinin davaya konu çeke dayalı olarak yapılan kambiyo senetlerine mahsus takip nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu çekin ihbar olunan Taylan Kimya Market Ltd. Şti. tarafından teminat amaçlı verildiğini, kredi borcunun ödenmemesi üzerine yasal sürede çekin bankaya ibraz edildiğini, ancak karşılıksız çıkması üzerine icra takibi başlatıldığını, davalı bankanın iyi niyetli hamil konumunda olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Verilen Karar
Mahkemece 16.02.2021 tarih, 2020/117 E., 2021/96 K. sayılı kararı ile davacı yanca her ne kadar çekten dolayı menfi tespit davası ikame edilmişse de yargılama sürecinde yapılan ıslahla davanın çeke dayalı olarak yapılan kambiyo takibinden dolayı menfi tespit davasına dönüştürüldüğü, keşide tarihinin çekte bulunması gereken zorunlu unsurlardan biri olup, keşide tarihi bulunmayan çekin kıymetli evrak vasfını haiz olmayacağı ve dolayısıyla da kambiyo takibine konu edilemeyeceği, davaya konu çekin keşide tarihinde tahrifat yapıldığının ... olduğu gerekçesiyle davanın ıslah edilmiş haliyle kabulü ile, davacının davaya konu çeke dayalı olarak yapılan kambiyo senetlerine mahsus takip sebebiyle davalıya borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, davalılar vekillerince temyiz edilmiştir.

B. Bozma Kararı
Dairemizin 05.09.2022 tarih, 2021/3747 E. ve 2022/5458 K. sayılı kararıyla bozma ilamına uyulmasına karar verildikten sonra, davacı tarafından 16.11.2020 tarihinde yapılan ıslahla, davanın tümüyle ıslah edildiği ve nihai taleplerinin davaya konu çeke dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus takip nedeniyle borçlu olmadıklarının tespiti olduğunun belirtildiği, mahkemece bu ıslaha kıymet verilerek yazılı gerekçeyle ıslah edildiği haliyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de söz konusu ıslahın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) “Islahın Zamanı ve Şekli“ başlığını taşıyan 177 nci maddesinin ikinci fıkrasının son cümlesine aykırı olarak bozmaya uymakla ortaya çıkan hukuki durumu ortadan kaldırır nitelikte olduğu, Mahkemece anılan ıslah dilekçesine kıymet verilerek hüküm kurulmasının doğru görülmediği hususlarına işaret edilerek karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 17.02.2023 tarih, 2022/805 E. ve 2023/89 K. sayılı kararı ile davacının kambiyo takibi nedeniyle değil çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitini talep ettiği, çek her ne kadar ... keşide tarihine göre zamanında bankaya ibraz edilmemiş olsa da davacının keşideci sıfatıyla çek hamiline karşı 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (6102 sayılı Kanun) 818 ... maddesi yollaması ile 732 nci maddesi gereğince sebepsiz zenginleştiği oranda sorumlu olduğu, davacı vekiline 20.10.2020 tarihli duruşmada delillerinin sorulduğu, davacı vekilince dosyaya ... bir delil kazandırılmadığı, davaya konu çekten dolayı davacının sebepsiz zenginleşmediğini ispat edemediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacılar vekilince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; çekin ... keşide tarihinin 30.10.2007 olduğu, çekin muhatap bankaya ibrazı için geçerli son tarih 09.11.2007 olup, davalı hamil bankanın sebepsiz zenginleşme hakkını en son olarak 09.11.2008 tarihinde kullanması gerektiğini, davalının sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre başvurma hakkının bulunmadığını, bir yıllık sürenin dolduğunu, davalının talebinin zamanaşımına uğradığını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacının keşidecisi olduğu çekten dolayı menfi tespit istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 72 nci maddesi.

6100 sayılı Kanun'un 177 nci maddesinin ikinci fıkrası.

6102 sayılı Kanun'un 818 ... maddesi yollaması ile 732 nci maddesi.

3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, Mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacılar vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

V. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

27.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.