YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/3850 E.  ,  2024/5987 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/467 Esas, 2023/360 Karar
HÜKÜM : Yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulü
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 1. ... Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2017/313 Esas - 2019/627 Karar

Taraflar arasındaki ... (TÜRKPATENT) Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili Şirketin Türkiye’nin en büyük ve bilinir tezgah üstü reçetesiz satılan ilaç markalarından biri olan IMUNEKS markasının sahibi olduğunu, davalı gerçek kişinin ise 2016/43820 sayılı "imuneks" ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, marka kapsamında 05. ve 30. sınıftaki malların yer aldığını, müvekkilince bu başvuruya yapılan itirazın Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından kısmen kabul edilerek 5. sınıfta yer alan malların başvuru kapsamından çıkarıldığını, müvekkilinin başvurunun tümden reddi istemiyle bu başvuruya yaptığı itirazın ise YİDK tarafından kısmen yerinde bulunduğunu ve 30. sınıftaki bir kısım mallar yönünden de başvurunun reddine karar verildiğini, oysa başvurunun tümden reddinin gerektiğini, zira müvekkili adına tescilli ve tanınmış “İMUNEKS” markaları ile davalının “imuneks” markasının aynı olduğunu, işbu markanın müvekkili markaları ile seri marka izlenimi yaratarak halk tarafından karıştırılmaya sebebiyet verir nitelikte bulunduğunu, ayrıca dava konusu başvuru ile müvekkili markalarının ilintili mal/hizmetleri kapsadığını, müvekkili markasının birebir aynısını farklı bir sektörde gören tüketicinin, müvekkilinin o sektörde faaliyet göstermeye başladığı yanılgısına düşebileceğini, başvurunun tescili halinde davalının haksız yarar elde edeceğini, ayrıca marka başvurusunun haksız rekabet de oluşturduğunu ileri sürerek YİDK'in 2017-M-5792 sayılı kararının iptaline ve dava konusu markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

2. Davalı şahıs davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; 2016/43820 sayılı “imuneks” ibareli davalı markası ile davacının itiraza mesnet gösterilen markalarının aynı/benzer olduğu, davalı ... başvurusu kapsamında yer alan çekişme konusu malların tamamının davalı markasının emtia listesi ile benzer/ilişkili olduğundan taraf markaları arasında 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin (556 sayılı KHK) 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi anlamında karıştırılma ihtimali ve davalı markası yönünden tescil engeli/hükümsüzlük nedeni bulunduğu, davacı markasının tanınmış marka olduğu iddiasının dosya kapsamında ispatlanamadığı, davalı başvurusunun kötü niyetli yapıldığına dair delilin mevcut olmadığı, yalnızca benzer marka başvurusunda bulunmanın da kötü niyetin varlığını kabule yeterli bulunmadığı gerekçesiyle davanın kabulü ile YİDK'in 14.07.2017 tarih, 2017-M-5792 sayılı kararının iptaline, dava konusu davalıya ait 2016/43820 sayılı İMUNEKS ibareli markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu marka başvurusu ile itiraz konusu markaların aynı/aynı tür mal/hizmetleri kapsamadıkları, ilintili ya da ilişkili de olmadıkları, buna karşın aksi yönde tespit ile davanın kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; her ne kadar taraf marka işaretleri arasında iltibasa yol açacak düzeyde benzerlik mevcut ise de emtia benzerliğine ilişkin koşul gerçekleşmediğinden 556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin (556 sayılı KHK) 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi koşullarının oluşmadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde YİDK kararının iptali yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin doğru görülmediği gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının davalı ... tarafından istinaf edilmediği de gözetilerek kararın kaldırılarak YİDK kararının iptaline yönelik davanın reddine, marka hükümsüzlüğüne yönelik davanın kabulü ile 2016/43820 sayılı "İMUNEKS" ibareli markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; başvuru markası ile davacı markalarının görsel, işitsel ve kavramsal olarak birbirinin aynısı olduğunu, dolayısıyla tüketici nezdinde seri marka algısı oluşacağını, mal ve hizmetlerin benzer olup olmadıklarının belirlenmesinde karşılaştırılacak mal ve hizmetler arasındaki bütün ilişkilerin ve özelliklerin dikkate alınması gerektiğini, bunların benzer alıcı çevresine hitap edip etmediği, benzer ihtiyaçları karşılayıp karşılamadığına, aralarındaki ham madde mamul ürün ilişkisi bulunu bulunmadığına, ikame olup olmadığına, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığına, aynı reyonda satılıp satılmadığına, hedef kitlenin aynı olup olmadığına bakılması gerektiğini, Avrupa Birliği Mahkemesinin de mal ve hizmet benzerliğinin araştırılmasında nice sınıflandırılmasını bağlayıcı görmeyerek bu mal ve hizmetlerin aralarındaki ilişkiyi karakterize eden tüm faktörlerin dikkate alınması gerektiğine işaret ettiğini, YİDK kararı uyarınca dava konusu markadan çıkartılan ürünler ile kalan ürünlerin ilintili olduğu gibi davacı şirketin markalarının sınıfları ile de ilintili olduğunu, dava konusu markada 30. sınıfta yer alan tüm ürünlerin kullanım alanları ile dağıtım kanalları, potansiyel alıcı ve satıcı kitlesi takviye ve diyet amaçlı olarak satışa sunulan mallar bakımından benzer ve ilişkili olduğunu, 30. sınıftaki malların artık fonksiyonel gıdalar olarak kabul edildiğini, davacı markası ürünlerin de takviye gıda içerdiğinden bu sınıftaki mallar ile ilintili hale geldiğini, davacı markasının tanınmış marka olduğunu, YİDK kararına yönelik verilen red kararının bozulması gerektiğini, davanın tümden reddine karar verilmediği için yalnızca davalı ... lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, davacı lehine de vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek kararın bozulmasına karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, YİDK kararının iptali ve marka hükümsüzlüğü talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 556 sayılı KHK'nın 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.