YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/3471 E.  ,  2024/5282 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7.Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/606 Esas, 2023/425 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 2.Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2021/631 E., 2022/20 K.

Taraflar arasındaki ticaret sicil müdürlüğünün kararına itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ... Bilişim Bayındırlık İnşaat Özel Sağlık Eğitim Enerji Gıda Turizm San. Tic. A.Ş.'nin İzmit Belediyesi'nin şirketi olduğunu, müvekkili şirketin 24.12.2021 tarihinde olağan üstü genel kurulu yapıldığını, genel kurulda "şirketin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 399 uncu maddesi gereğince ... Mental Bağımsız Denetim A.Ş. tarafından bağımsız denetiminin yapılmasına" karar verildiğini, Türk Ticaret Kanunu ve diğer mevzuat gereği gerekli evrakların hazırlandığını ve ticaret sicil memurluğuna başvurularak, tescilin yapılması talep edildiğini, Kocaeli Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün, 20.06.2019 tarihli ve 2019-GD-5997 sayılı kararı ile "Müdürlüğünüze tevdi edilen evraklar arasında şirketin genel kurulunda belediyeyi temsil etmek üzere görevlendirmeyi içeren meclis kararına rastlanılmadığı" gerekçesiyle talebin reddedildiğini, bunun üzerine Kocaeli 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/296 E. sayılı doysası ile açılan davada mahkemece 2019/446 K. sayılı ve 24.07.2019 tarihli karar ile davanın kabulüne, ticaret sicil müdürlüğünü işlemin iptaline ve genel kurul kararının tesciline karar verildiğini, karara karşı istinaf ve temyiz yollarına başvurulduğunu ancak hepsinin reddedildiğini, Ticaret sicil memurluğunun genelge dayanak alarak yapmış olduğu red işleminin hukuka aykırı olduğu üst mahkeme denetimlerinden geçerek kesinleştiğini, davalı ... sicil memurluğunun açık kesinleşmiş mahkeme kararlarına rağmen genelgeyi dayanak alarak, 21.12.2021 tarihli olağanüstü genel kurul kararının, tescil talebini reddetmesi açıkça hukuka aykırı ve kötü niyetli olduğunu, kesinleşmiş mahkeme kararlarına aykırı davrandığını, dosyaya sunulan mahkeme, Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay kararlarında açıkça belirtildiği üzere "şirketin genel kurulunda belediyeyi temsil etmek üzere görevlendirmeyi içeren meclis kararına" gerek bulunmadığını, hem İzmit Belediyesine ait şirketlerde hem ilimizdeki diğer tüm belediyeye ait şirketlerde hem de Türkiye'deki tüm belediye şirketlerinde, dava konusu işlemlerde hep yetkili belediye başkanı olduğunu, Ticaret sicil müdürlüklerinde de hiçbir sorun yaşanmadığını, müvekkil şirket için de, kurulduğu günden itibaren genel kurula temsilci, müdür ve yönetim kurulunu belirlemede Belediye Başkanı yetkili olduğunu, bütün hukuki durum aynı olduğu halde, şimdi bu yetkinin idare tarafından değiştirilmeye çalışılması da işlemin hukuken kabul edilemez olduğunu gösterdiğini, tüm bu nedenler gereğince, davalı idarenin 24.12.2021 tarihli ve 2021-GD-10252 sayılı red işleminin iptali, 21.12.2021 tarihli genel kurul kararının tescili gerektiğini, ihtiyati tedbir yoluyla, "müvekkili şirketin 21.12.2021 tarihli genel kurul kararının" geçici tescil ve ilanının sağlanmasına karar verilmesini, Kocaeli Ticaret Sicil Müdürlüğünün 24.12.2021 tarihli ve 2021-GD-10252 sayılı red işleminin iptaline, "müvekkili şirketin 6102 sayılı Kanun'un 399 uncu maddesi gereğince ... Mental Bağımsız Denetim A.Ş. tarafından bağımsız denetiminin yapılmasına" ilişkin 21.12.2021 tarihli genel kurul kararının tesciline ve tescilin Ticaret Sicili Gazetesinde ilanına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; T.C. Ticaret Bakanlığı‘nın 15.05.2019 tarih ve 50035491-431.04-e-00044345462 sayılı genelgesi ile uyulması talimatlandırılan, T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yazısı gereğince, Belediyelerin ortak olduğu şirketlerin genel kurullarında, Belediyeyi temsil edecek kişinin ve Belediye tüzel kişiliğinin yönetim kurulu üyesi olarak seçilmesi halinde, tüzel kişi temsilcisinin belirlenmesine dair belediye meclis kararına başvuru evrakları arasında rastlanılmamış olduğundan, talebe ilişkin ret kararı verildiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun (5393 sayılı Kanun) 17 nci maddesine göre belediye meclisinin belediyenin karar organı olduğu, yetkilerinin 18/i. maddesinde düzenlendiği, Kanun'un 37 nci maddesine göre Belediye başkanının belediye idaresinin başı ve belediye tüzel kişiliğinin temsilcisi olduğu, 38/p maddesinde ise belediye başkanının görev ve yetkisine ilişkin olarak ''kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümeni kararı gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak'' şeklinde düzenlenme yapıldığı, belediye meclisinin veya encümenin belediye şirketleri'nin genel kurulunda belediyeyi temsil edecek gerçek kişi temsilciyi belirleme konusunda kanunda açık bir düzenleme bulunmadığı, bu yetkinin 38/p maddesi kapsamında belediye başkanına ait olduğu, davacı şirketin pay sahibinin dava dışı İzmit Belediyesi olduğu, Belediye tüzel kişiliğinin temsilcisi olan belediye başkanının belirlemiş olduğu temsilcisinin genel kurulda belediyeyi temsil kabiliyeti bulunduğu, normlar hiyerarşisi çerçevesinde sonraki normların önceki normlara uygun olmak zorunda olduğu, davacının tescil talebi doğrultusunda işlem yapılması gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 24.12.2021 tarih ve 2021-GD-10252 sayılı red işleminin iptali ile "...'nin 6102 sayılı Kanun'un 399 uncu maddesi gereğince ... Mental Bağımsız Denetim A.Ş. tarafından bağımsız denetiminin yapılmasına'' ilişkin 21.12.2021 tarihli genel kurul kararının tesciline ve tescilin Ticaret Sicil Gazetesinde ilanına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; T.C. Ticaret Bakanlığı’nın 15.05.2019 tarih ve 50035491-431.04-e-00044345462 sayılı genelgesi ile uyulması talimatlandırılan, T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yazısı gereğince, belediyelerin ortak olduğu şirketlerin genel kurullarında, belediyeyi temsil edecek kişinin ve belediye tüzel kişiliğinin yönetim kurulu üyesi olarak seçilmesi halinde, tüzel kişi temsilcisinin belirlenmesine dair belediye meclis kararı gerekmekte olup davacı şirketin başvuru evrakları arasında ilgili karara rastlanılmamıştır, iş bu sebeple yasal düzenlemeler gereği söz konusu talebe ilişkin ret kararı verilmesi zorunluluğu hasıl olmuştur, belirtilen düzenleme gereğince mahkemece verilen kabul kararı yasaya aykırı olduğu beyanı ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İzmit Belediyesi, davacı şirketin %100 hissesine sahip olup, olağanüstü genel kurulda toplantı ve karar nisaplarının mevcut olduğu, 5393 sayılı Kanun'un 17 nci maddesine göre belediye meclisi belediyenin karar organı olup, 18/i.maddesinde belediye meclisinin görev ve yetkisine ilişkin olarak '' bütçe içi işletme ile 6762 sayılı Türk Ticaret Kanununa tabi ortaklıklar kurulmasına veya bu ortaklıklardan ayrılmaya, sermaye artışına ve gayrı menkul yatırım ortaklığı kurulmasına karar vermek '' şeklinde düzenleme bulunduğu, aynı Kanun'un 37 nci maddesine göre belediye başkanın, belediye idaresinin başı ve belediye tüzel kişiliğinin temsilcisi olduğu düzenlenmiş olup, 38/p maddesinde ise belediye başkanının görev ve yetkisine ilişkin olarak '' kanunlarla belediyeye verilen ve belediye meclisi veya belediye encümeni kararı gerektirmeyen görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak'' şeklinde düzenlenme yapıldığı, belediye meclisinin veya encümenin belediye şirketlerinde genel kurulunda belediyeyi temsil edecek gerçek kişi temsilciye ilişkin karar verme yetkisi konusunda kanun maddesinde açık bir düzenleme bulunmadığından davanın kabulüne dair verilen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; dilekçelerindeki ve istinaf başvurusundaki nedenlerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacı şirketin 24.12.2021 tarihinde yapılan olağan üstü genel kurulunda "şirketin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 399 uncu maddesi gereğince ... Mental Bağımsız Denetim A.Ş. tarafından bağımsız denetiminin yapılmasına" dair alınan kararın tescili isteminin reddine dair davalı işleminin yerinde olup olmadığı hususlarına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 370 inci maddesinin ikinci fıkrası.
2. 5393 sayılı Kanun'un 17, 37 ve 38/p maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

26.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.