YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/343 E.  ,  2024/4029 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/670 Esas, 2022/1788 Karar
HÜKÜM : Davanın kabulü
İLK DERECE MAHKEMESİ : Uşak 2. Asliye Hukuk Mahkemesi
(Asliye Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla)
SAYISI : 2017/652 E., 2019/690 K.

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş. vekilinin istinaf dilekçesinin reddine, davalı ...Ş. vekilinin başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; ticaret ile uğraşan müvekkilinin davalı Vakıfbank Uşak.... Şubesinde bulunan banka hesapları ile davalı Ziraat Bankası ....Şubesinde bulunan hesaplarının kötü niyetli 3. kişilerce ele geçirildiğini, bu hesaplar üzerinden müvekkilin bilgisi, rızası ve talimatı olmaksızın 22.09.2017, 26.09.2017 ve 27.09.2017 tarihlerinde işlemler yapıldığını, başkaca kişilerin kredi kartı borçlarının ödendiğini, hesaplardan paralar çekildiğini, müvekkilinin olayın gerçekleştiği günlerde ya da bu günlerin öncesinde şifre ve parola gibi kişisel bilgilerini üçüncü kişi veya kişilerle paylaşmadığını, müvekkilinin davalı bankalara yaptığı yazılı başvurulara, olayın bankaların sistemlerinden kaynaklanmadığı, sim kart kopyalanması sonucu oluştuğu ve kusurun ilgili cep telefonu operatöründe olduğu yönünde cevap verildiğini, bankaların kendilerine yatırılan paraları mudilere istendiğinde veya belli bir vadede aynı veya misli olarak iade etmekle yükümlü olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmeye vekalet hükümleri uygulandığında da sonucun değişmeyeceğini ileri sürerek şimdilik 1.000,00 TL alacağının davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş. açısından fiilin gerçekleştiği tarih olan 22.09.2017 tarihinden itibaren, davalı ...Ş. açısından fiilin gerçekleştiği tarih olan 27.09.2017 tarihinden itibaren en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir. Davacı vekili 17.10.2019 tarihli ıslah dilekçesi ile 500,00 TL’nin davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş.’den, 120.318,00 TL’nin davalı ...Ş.’den fiilin gerçekleştiği tarihlerden itibaren en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte tahsilini istemiştir.

II. CEVAP
1.Davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; olayın SIM kart yenileme ve operatör değişikliği yoluyla gerçekleştiğini, davacının ve GSM operatörünün kusurlu olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; dava konusu olayda müvekkilinin güvenlik sisteminin aşılmadığını, üçüncü kişilerce davacı adına GSM operatöründen sim kart çıkartılıp bu sim kartla birlikte davacının kişisel bilgileri kullanılarak paranın aktarıldığını, telefonda müvekkili bankanın mobil bankacılık uygulaması blokesinin davacının kişisel bilgileri kullanılarak kaldırıldığını, davacının kişisel bilgilerini edinmek için müvekkili bankanın sistemine dışarıdan saldırı yapılmadığını, GSM operatörünün sim kart çıkartma sürecinde gereken dikkat ve özeni göstermediğini, davacının kendi kusurlu davranışlarıyla kişisel bilgilerinin üçüncü kişilerin elinde bulunmasına neden olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile üçüncü şahıslar tarafından davacının kullandığı GSM hattına ait sim kart değişikliği yapıldığı, değişen bu sim kart ile davalı bankaların müşteri hizmetleri ile iletişime geçmek suretiyle hesaplarda bulunan blokenin kaldırıldığı, ve 22.09.2017 tarihinde Ziraat Bankası A.Ş. Uşak/Girişimci şubesinde bulunan vadesiz hesaptan 500,00 TL para transferi, 27.09.2017 tarihinde de Vakıfbank .... Şubesinde bulunan hesaptan 120.318,00 TL kredi kartı borç ödemesi yapıldığı, bankalarla GSM operatörlerinin yaptığı mutabakat ile 90 gün içinde sim kart değişikliği yapılması halinde internet şubesi işlemlerinin, kimlik doğrulaması yapılıncaya kadar bloke edildiği, davaya konu sim kart değişikliği sonrası da davalı bankalar tarafından internet bankacılığı işlemlerinin askıya alındığı, ancak üçüncü şahıslar tarafından davalı bankaların müşteri hizmetleri aranarak kimlik doğrulaması yaptırmak suretiyle hesaplarda bulunan blokelerin kaldırıldığı, Vakıfbank A.Ş. ile para transferlerini yapan üçüncü şahıs arasında yapılan görüşmeye ait kayıtlarda, arayan şahsa annesinin evlenmeden önceki soy adının ilk iki harfinin, adresinin ve nüfus cüzdanı seri numarasının sorulduğu, arayan şahsın ilk görüşmede doğru cevapları veremediği, ikinci görüşmede arayan şahsın kredi kartı ve bankamatik kartıyla ilgili sorulan sorulara doğru cevap vermediği, vadesiz hesap türünü bilmediği halde, müşteri temsilcisinin bu durumdan şüphelenmeyerek işlemleri gerçekleştirdiği, diğer davalı banka tarafından görüşme kayıtlarının sunulmadığı, davalı bankalarca sahte kimlikle temin edilen sim kart kullanılmak suretiyle gerçekleştirilen bloke kaldırma ve para transferi işlemlerine karşı gerekli ve yeterli güvenlik önlemlerinin alınmadığı, müşteri temsilcisinin, sadece müşterinin bildiği soruları sormak suretiyle blokeyi kaldırması gerekirken bu hususta özensiz davrandığı, bu nedenlerle davalı bankaların ağır kusurlu oldukları, davacının sim kartının değiştirilmesi ve şifre güvenliği hususunda bir kusurunun bulunmadığı, bankaların bir güven kurumu olması dolayısıyla en hafif kusurlarından bile sorumlu tutulacağı, usulsüz işlemle çekilen paraların aslında doğrudan doğruya bankanın zararı niteliğinde olduğu, gerekçesiyle davanın kabulü ile 500,00 TL'nin 22.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalı Ziraat Bankası A.Ş'den, 120.318,00 TL'nin 27.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalı ...Ş'den alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; GSM şirketi yönünden kusur incelemesi yapılmadığını, dava konusu olayın kimlik tespiti yapmaksızın sahte belgeyi kabul eden GSM operatörünün kusurundan kaynaklandığını, davacının kişisel bilgilerinin SIM kart çıkartma işleminden önce kötü niyetli kişilerin eline geçmesine neden olduğunu, GSM operatörü ile dikkatsiz ve tedbirsiz davranarak kendisine ait özel bilgilerin kötüniyetli kişilerin eline geçmesine sebebiyet veren davacının tam ve birlikte kusurlarının bulunduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

2.Davalı ...Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle;müvekkili bankanın güvenlik sisteminin aşılmadığını, üçüncü kişiler tarafından davacı adına GSM operatöründen sim kart çıkarılarak ve bu sim kartla birlikte davacının kişisel bilgileri kullanılarak para aktarıldığını, müvekkilinin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, telefonda müvekkili bankanın mobil bankacılık uygulaması blokesinin davacının kişisel bilgileri kullanılarak kaldırıldığını, GSM operatörünün sim kart çıkartma sürecinde gereken dikkat ve özeni göstermediğini, müvekkilinin fiili ile zarar arasında uygun illiyet bağı bulunmadığını, taraflara yükletilen kusur oranının herhangi bir temele dayanmadan belirlendiğini, davacının kişisel bilgilerini koruyamadığı gibi, telefon hattını kullanamadığında gerekli tedbirleri almadığını, müvekkili bankaya güvenlik prosedürü ile ilgili herhangi bir kusur yüklenebilmesi için, dayanaklarının açıkça belirtilmiş olması gerektiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile ilk derece mahkemeleri tarafından verilen miktar veya değeri 1.500,00 TL'yi geçmeyen malvarlığına ilişkin kararlar kesin olduğu, anılan miktarın 01.01.2019 tarihi itibariyle 4.400,00 TL'ye yükseltildiği, Ziraat Bankası A.Ş. aleyhine 500,00 TL tazminata hükmedildiği, karar tarihi itibariyle davalı Ziraat Bankası A.Ş. aleyhine hüküm altına alınan maddi tazminat miktarının istinaf sınırının altında kaldığı, davalı banka tarafından davacının hesabında bulunan paranın güvenliğinin tam olarak sağlanamadığı, kötü niyetli kişilerin işlemlerine karşı müşteri ve hesabının korunamadığı, davalı bankanın bu kişilerin eylem ve işlemlerine karşı koyacak etkili mekanizmayı, güvenlik önlemlerini geliştirmediği, bu önlemleri kullanmayı müşteri için zorunlu hale getirmediği, bu nedenle davalı bankanın davacının zararından sorumlu olduğu, öte yandan ispat yükü kendisinde olan davalı bankanın davacıya vermiş olduğu şifre ve parolaların davacının kusuru ile ele geçirildiğini kanıtlayamadığı,, davacıya müterafik kusur yüklenemeyeceği, davacının telefon hattında yaşadığı sorunun mobil bankacılık işlemleri ile ilgili olduğunu düşünememesinin mazur görülebileceği, Vakıflar Bankası hesabından yapılan çekim ve havale işlemlerinin 27.09.2017 tarihinde kısa zaman aralıklarıyla gerçekleştiği, bu nedenle davacının durumdan daha sonra davalı bankayı bilgilendirmesinin sonuca etkili olmadığı, davalı ... müşteri hizmetleri görevlisi ile dava dışı dolandırıcı arasında bloke kaldırma amacıyla yapılan görüşmede, görevlinin dolandırıcı şahsın hatalı cevaplar vermesine rağmen durumdan şüphelenmediği, davalı ... T.A.O.'nun davacının zararından sorumlu olduğu, istinaf sebeplerinin reddi gerektiği, davalı bankaların ancak alacaklı konumunda olması halinde harçtan muaf oldukları, eldeki dosyada davalı sıfatlarının bulunduğu, kararın harç ile ilgili kısmının resen düzeltilmesi gerektiği sonucuna varıldığı gerekçesiyle davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş. vekilinin istinaf dilekçesinin reddine, davalı ... T.A.O. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, 500,00 TL'nin 22.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalı Ziraat Bankası A.Ş'den, 120.318,00 TL'nin 27.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte davalı ... TAO'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; Bölge Adliye Mahkemesi’nin kararı kaldırarak yeni hüküm kurduğunu, bu durumda hüküm tarihinde geçerli olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre lehlerine vekalet ücreti taktiri gerekirken İlk Derece Mahkemesinin verdiği vekalet ücretini tekrardan hüküm altına aldığını ileri sürerek kararın bozulmasını ya da düzeltilerek onanmasını istemiştir.

2.Davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; hatalı olarak ... İletişim Hiz. A.Ş. yönünden kusur incelemesi yapılmadığını, müvekkiline dayanaksız kusur yüklendiğini, davacının ağır kusurunun nazara alınmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

3.Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; kusur oranlarının temelsiz belirlendiğini, davacının sözleşme hükümleri gereği bildirim yükümünü ihlal ettiğini, kimlik bilgilerinin üçüncü kişilerce ele geçirilmesine sebebiyet verdiğini, sim kartın kopyalandığını farkedip derhal önlem alması gerektiğini, işlemin müvekkili bankanın sistemine saldırı yoluyla değil davacının kişisel bilgilerini kendi kusuruyla üçüncü kişilerin eline geçmesi, bu bilgiler ile de sim kart blokesinin kaldırılması suretiyle gerçekleştiğini, müvekkilinin fiili ile zarar arasında uygun illiyet bağının bulunmadığını, harçtan muaf olan müvekkilinden harç alınamayacağını ileri sürerek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının banka hesaplarında üçüncü kişilerce yapılan işlemlerden davalıların sorumlu olup olmadığı, davacının bir kusurunun bulunup bulunmadığı noktalarında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 570 inci maddesinin birinci fıkrası.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş.vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler Bölge Adliye Mahkemesinin davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş.’nin vekilinin istinaf isteminin miktardan reddine dair kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı ... T.A.O vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4.Davacı vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesinde; Bölge Adliye Mahkemesi’nce, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulduğuna göre Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibariyle yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne (AAÜT) göre vekalet ücretine hükmolunması gerekirken vekalet ücretinin İlk Derece Mahkemesinin karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT’ne göre belirlenmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş. vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesinin davalı T.C. Ziraat Bankası A.Ş.’nin vekilinin istinaf isteminin miktardan reddine dair kararının ONANMASINA,

2.Davalı ... T.A.O vekilinin tüm temyiz itirazlarının REDDİNE,

3.Davacı vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (3) numaralı bendinde yer alan “12.375,44 TL” ibaresinin hükümden çıkartılarak yerine “19.047,70” ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde davacıya iadesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz eden davalılara yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

16.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.