YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/1343 E.  ,  2024/4488 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/194 Esas, 2022/1683 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 5. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/131 E., 2020/254 K.

Taraflar arasındaki TÜRKPATENT Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ve marka tescili davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 2018/06425 numaralı “Peyman Bahçeden Energy şekil” markasının tescili için yaptığı başvuruya diğer davalı tarafından yapılan itiraz üzerine başvurunun kısmen reddedilmesi kararına karşı yapılan itirazın da YİDK tarafından reddedildiğini, müvekkilinin adına tescili istenen “Peyman Bahçeden Energy Şekil” markasının asli unsurunun “Peyman” ibaresi olduğunu, müvekkilinin önceki marka tescillerine ve tanınmış şemsiye markasına bağlı seri marka niteliğinde olup davalı firma markaları ile karıştırılma ihtimaline sebebiyet vermediğini, davalı firmanın markasına yaklaşma amacı güdülmediğini, “bahçeden” ibaresinin genel kullanıma açık ve tek başına tescil edildiğinde ayırt edici niteliği bulunmayan bir ibare olduğunun görüleceğini, davalı firmanın tescilli 2000/21708 sayılı ve “Bahçeden” ibareli, 2001/22219 sayılı ve “Bahçedenx” ibareli, 2005/07991 sayılı ve “Bahçeden Chicotta” ibareli, 2010/75634 sayılı ve “Bahçeden” ibareli, 2011/105524 sayılı ve “bahçeden, 2015/50051 sayılı ve “Bahçeden Hoşaf” ibareli markalarının Türkiye’de ciddi bir şekilde kullanıldığını ispat etmesini talep ettiklerini, müvekkilinin daha önceden tescil edilen 2014/29581 sayılı “Peyman Bahçeden”, 2009/32968 sayılı “Peyman Bahçeden” ve 2015/105853 sayılı ve “Peyman Bahçeden EnergyMix” ibareli markalarının mevcut olduğunu iddia ederek 2019-M-6622 sayılı YİDK kararının iptaline, 2018/06425 sayılı markanın başvuru kapsamındaki tüm sınıf ve alt sınıflar yönünden tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

2.Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin reçel, marmelat ve komposto, fındık, fıstık ezmeleri, çikolata gibi ürünlerin üretimi ile iştigal eden bir şirket olduğunu, davacının “Peyman Bahçeden” markaları ile müvekkilinin “Bahçeden” markalarının karıştırılacak derecede benzer bulunduğunun kesinleşmiş mahkeme kararı ile sabit bulunduğunu, davacı tarafından sunulan ürünlerde ilk dikkati çeken unsurun “Bahçeden” ibaresi olduğunu, dava konusu “Peyman Bahçeden Energy” başvurusunun kapsamındaki mal ve hizmetlerin, müvekkilinin “Bahçeden” markasının kullanıldığı ve tescilli markaları kapsamında yer alan mal ve hizmetlerle aynı veya bağlantılı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu 2018/06425 sayılı markanın davaya konu edilen mal ve hizmetleri ile YİDK kararında redde mesnet 2018/06030, 2015/50051, 2015/27590, 2011/105524, 2010/75634 ve 2001/22219 (Kullanımı ispatlanan reçeller emtiası bakımından) sayılı markaların koruma kapsamı altında bulunan mal ve hizmetlerin aynı ve benzer mal ve hizmetler içerdikleri, taraf markaları bir bütün olarak karşılaştırıldığında, dava konusu markanın "PEYMAN BAHÇEDEN ENERGY+Şekil" ibaresinden oluştuğu, "PEYMAN" ibaresinin aynı zamanda davacı markasının ticaret unvanının eki olduğu, bu nedenle markasal ayırt edicilik bakımından tali nitelikte bulunduğu, markada "BAHÇEDEN" ibaresinin diğer ibarelere nazaran daha büyük punto ile yazıldığı ve markasal mizanpajın ortasında yer aldığı, dava konusu markayı oluşturan esas unsurun "BAHÇEDEN" ibaresi olduğu, redde mesnet markaların, "BAHÇEDEN, BAHÇEDEN HOŞAF, BAHÇEDEN, Bahçeden+Şekil, Bahçeden+Şekil, BAHÇEDENX+Şekil" ibarelerinden oluştuğu, söz konusu markaların esas unsurunu "BAHÇEDEN" ibaresi oluşturduğu, karşılaştırılan markalar arasında "BAHÇEDEN" ibaresinin müşterek varlığından kaynaklı görsel, işitsel ve kavramsal olarak iltibas tehlikesi oluşturacak derecede benzerlik bulunduğu, bu ibarenin davaya konu mal ve hizmetleri doğrudan tanımlamadığı ve somut ayırt edici niteliğinin bulunduğu, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 6 ncı maddesinin birinci fıkrası hükmü koşullarının somut olayda gerçekleştiği, davacının önceki tarihli 2009/32968 sayılı markası haricindeki marka işlem dosyasında numaralarını bildirdiği diğer markaların tescil tarihleri ile dava konusu marka başvurusu arasında beş yıldan daha az süre bulunduğundan, söz konusu markaların hali hazırda hükümsüzlük tehdidi altında bulundukları, bu nedenle müktesep hak iddiasına mesnet olamayacakları, davacının önceki tarihli 2009/32968 sayılı "Peyman Bahçeden+Şekil" ibareli markasının kapsamınaki 31 ve 35. sınıftaki mal ve hizmetlerin aynı zamanda dava konusu marka başvurusuna konu edilen ve başvurudan çıkartılarak eldeki davaya konu olan mal ve hizmetlerden bir kısmını kapsadığı, önceki tarihli markanın esas unsurunun da "Bahçeden" ibaresi olduğu, önceki tarihli markanın asli unsurunun korunarak eldeki davaya konu marka başvurusunun oluşturulduğu, davaya konu marka başvurusunda yer alan "ENERGY" ibaresinin tali konumda olması nedeniyle markanın asli unsuru olarak kabul edilemeyeceği, dolayısıyla bu yöndeki bilirkişi heyetinin aksi yöndeki görüşüne itibar edilmediği, ancak davacı şirketin önceki tarihli 2009/32968 sayılı "Peyman Bahçeden+Şekil" ibareli markasını 31 ve 35. sınıftaki mal ve hizmetler bakımından fiilen kullandığına ilişkin marka işlem dosyasına delil ibraz etmediği, fiilen kullanıldığı ispatlanamayan bu marka dolayısıyla da müktesep hak iddiasının yerinde olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; benzerlik bakımından yapılan incelemede markaların bir bütün olarak bıraktıkları izlenimin dikkate alınması zorunlu olup müvekkili şirket adına başvurusu yapılan "peyman bahçeden energy + şekil" markası ile davalı firmanın "bahçeden" ibareli markaları arasında karıştırılma ihtimali bulunmadığını,"peyman bahçeden energy + şekil" markasının, müvekkili şirketin önceki marka tescillerine ve tanınmış şemsiye markasına bağlı seri marka niteliğinde olup davalı firma markaları ile karıştırılma ihtimaline sebebiyet vermediğini, müvekkili şirketin müktesep hakkı bulunduğunu, müktesep haklar yönünden benimsenen değerlendirmelerin son derece hatalı olduğunu, "bahçeden" ibaresini içerecek şekilde tescilli birçok marka bulunduğunu, "bahçeden" ibaresinin belirli bir firmaya özgülenebilecek nitelikte bir marka olmadığını, kullanım ispatı değerlendirmesinde davalı firma adına tescilli markaların yalnızca reçel ürünleri bakımından kullanıldığı tespit edilmiş ise de, müvekkili şirket marka başvurusunun reçel ürünü haricindeki sınıf ve alt sınıflar bakımından da reddinin usul ve yasaya aykırı bulunduğunu, davalı firmanın 2001/22219 numaralı markayı kullanma yükümlülüğünü yerine getirmediğinin iptal davası neticesinde sabit hale geldiğini, Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesinde ikame edilen 2018/91 E. sayılı davanın 17.12.2020 tarihinde karara bağlandığını, davalıya ait 2000/21708 sayılı markanın 29 ve 30 uncu sınıflar açısından 19.06.2007 tarihinden geçerli olmak üzere iptaline, davalıya ait 2001/22219 sayılı markanın 29., 30. ve 35 inci sınıflar açısından 20.06.2008 tarihinden geçerli olmak üzere iptaline, davalıya ait 2005/07791 sayılı markanın 29., 30. ve 40. sınıflar açısından 30.05.2011 tarihinden geçerli olmak üzere iptaline karar verildiğini, yine davalı firma adına tescilli ve itiraza dayanak gösterilen 2010/75634 ve 2011/105524 numaralı markaların da İstanbul 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2019/114 E. sayılı kullanmama sebebi ile iptal davası neticesinde iptaline hükmedildiğini, kararların çeliştiğini, kaldı ki, bir markanın birkaç faturada, son derece düşük adette üründe kullanılmasının yasa ile aranılan "ciddi kullanım" kriterini karşılamayacağını, bununla birlikte İlk Derece Mahkemesi nezdinde davalı firmanın kullanım ispatına ilişkin yapılan incelemede 2010/75634, 2011/105524, 2015/50051 numaralı markaların kullanılıp kullanılmadığının değerlendirilmemiş olmasının da hukuka aykırı olduğunu, 2010/75634, 2011/105524 ve 2015/50051 numaralı markaların da dava tarihi itibariyle kullanılıp kullanılmadıklarının ispatlanması gerektiğini, davalı firmanın müvekkili şirket markasına itiraz aşamasında dayanak gösterdiği markalar yönünden üzerine düşen kullanım ispatı yükümlülüğünü yerine getiremediğini, ayrıca itiraza dayanak olan 2015/50051 numaralı markanın, müvekkili şirket adına tescilli 2009/32968 numaralı "peyman bahçeden" ve 2014/29581 numaralı "peyman bahçeden" ibareli markalardan sonra başvuruya konu edilmiş olduğundan bu markanın da redde gerekçe gösterilmesinin mümkün bulunmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesinin kararının kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı şirketin başvuru konusu yaptığı markanın “Peyman Bahçeden Energy şekil” ibareli olduğu, dava konusu bu markanın davaya konu edilen mal ve hizmetleri ile YİDK kararında redde mesnet alınan 2018/06030, 2015/50051, 2015/27590, 2011/105524, 2010/75634 ve 2001/22219 sayılı markaların koruma kapsamı altında bulunan mal ve hizmetlerin aynı ve benzer mal ve hizmetleri içerdikleri, davacının başvurusuna konu marka ile davalı şirketin itirazına mesnet markaları bir bütün olarak karşılaştırıldığında, başvuru konusu "PEYMAN BAHÇEDEN ENERGY+Şekil" ibareli markadaki "PEYMAN" ibaresinin çatı marka olduğu, başvuru konusu olan markadaki "BAHÇEDEN" ibaresinin diğer ibarelere göre farklı ve büyük yazılarak ön plana çıkarılması nedeniyle "BAHÇEDEN" ibaresinin asıl unsur olduğu, redde mesnet markaların da esas unsurunun "BAHÇEDEN" ibaresinden oluşması nedeniyle karşılaştırılan markalar arasında "BAHÇEDEN" ibaresinin müşterek varlığından kaynaklı görsel, işitsel ve kavramsal olarak iltibas tehlikesi oluşturacak derecede benzerlik bulunduğu, "BAHÇEDEN" kelimesinin davaya konu mal ve hizmetleri doğrudan tanımlamadığı, somut ayırt edici niteliğinin bulunduğu, davacı şirketin önceki tarihli 2009/32968 sayılı markası haricindeki diğer markalarının tescil tarihleri ile dava konusu marka başvurusu arasında beş yıldan daha az süre bulunduğundan söz konusu markaların hali hazırda hükümsüzlük tehdidi altında bulundukları, bu nedenle müktesep hak iddiasına mesnet olamayacakları, davacının önceki tarihli 2009/32968 sayılı "Peyman Bahçeden+Şekil" ibareli markasını kapsamındaki 31 ve 35. sınıftaki mal ve hizmetler bakımından fiilen kullandığını kanıtlayamadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itiraz sebeplerini tekrar ederek ve uzman görüşünün değerlendirilmediğini belirterek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, marka ile ilgili Kurum kararının iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2.6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası.

3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
29.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.