YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/1174 E.  ,  2024/4473 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/37 Esas, 2022/1488 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/355 E., 2020/278 K.

Taraflar arasındaki Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali ile marka hükümsüzlüğü davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip, gereği düşünüldü.

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirket tarafından 29.01.2019 tarihinde "dondurmam gaymak xl" ibareli, 30. sınıf malları kapsayan 2019/08283 sayılı marka başvurusunda bulunulduğunu, bu başvuruya müvekkili tarafından "XL" ibareli markaya dayalı olarak itiraz edildiğini, davalı Kurum tarafından bu itirazın reddedildiğini, oysa müvekkiline ait 187855 ve 2014 18696 sayılı "XL" esas unsurlu markalar ile dava konusu başvurunun karıştırılabileceğini, karıştırılma ihtimali tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış bir marka ile ilişkili olduğu ihtimalini de kapsıyorsa düzenlemesine yer verilerek tescilli markaya, oldukça geniş bir koruma alanı sağlandığını, davalı başvurusunun "dondurmam gaymak xl" müvekkil şirket markasının ise "XL" ibarelerinden oluştuğunu, müvekkili şirkete ait “XL” ibareli ürünlerden istifade etmiş olan orta düzeydeki tüketicilerin, görsel ve sesçil olarak bu sözcükle çok yakın olan "dondurmam gaymak xl" işaretini gördüğünde bu ibareyi de, müvekkili markaları ile ilişkilendireceklerini, markaları birbirlerinin serisi olarak algılayacaklarını, dava konusu başvurunun 30 uncu sınıf mallar için tescil edilmek istenildiğini, müvekkilinin markalarının da 29 ve 30. sınıf malları kapsadığını, Bakırköy 1. Fikri Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 2019/81 E., 2019/203 K. sayılı kararında, "XL" ibaresinin gıda emtiası bakımından doğrudan tanımlayıcı bir ibare olmadığı gerekçesiyle müvekkili markasının korunduğunu ileri sürerek, 2019-M-8796 sayılı YİDK kararının iptaline ve 2019/08283 sayılı markanın tescili halinde hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı kurum vekili cevap dilekçesinde; kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu, dava konusu başvuru ile davacının itirazına mesnet markalar arasında karıştırılmaya yol açacak düzeyde benzerlik bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

Davalı şirket, davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile yapılan yargılama toplanan deliller ve tüm dosya kapsamında göre, başvuru kapsamındaki 30. sınıfta yer alan malların, davacının gerek işlem gerekse de hükümsüzlük talepli dava dilekçesinde dayanak yaptığı markaları kapsamındaki mallar ile aynı, aynı tür iseler de markaları oluşturan işaretlerin bütünsel anlamda yarattıkları algılarda, “xl” ibaresindeki ortaklıktan kaynaklı yanılgı ihtimalinin bulunmadığı, taraf markaları arasında, ilgili tüketici kitlesi nezdinde karışıklığa yol açacak bir benzerliğin olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu "dondurmam gaymak xl" markasının, 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca müvekkili şirkete ait "XL" esas unsurlu markalarına, ortalama tüketicide bıraktığı genel intiba, görünüm ve özellikle okunuş olarak ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğunu, bu benzerliğin iltibasa yol açabileceğini, markanın asli ve ayırt edici unsurunun, sonraki başvuruda yine asli unsurlardan biri olarak yer alması ve markaya ayırt edici olmayan eklemeler yapılmasının benzerliğe yol açtığını, buna göre markanın aynısını birebir içeren ve müvekkili markasını çağrıştıran davalı şirket markasının aynı sınıf mal ve hizmetler bakımından kullanılacağı da dikkate alındığında müvekkil şirket markaları ile karıştırılma riskinin ve markalar arasında seri marka imajı oluşması ihtimalinin çok yüksek bulunduğunu, müvekkili şirketin uzun yıllardan beri yaptığı yatırımlar, koyduğu emek ve sermaye ile "XL" esas unsurlu markalarına ayırt edicilik kazandırarak tanınmış hale getirdiğini, somut olay bakımından “ "dondurmam gaymak xl" marka başvurusunun, müvekkiline ait “XL” esas unsurlu markaları ile ayırt edilemeyecek derecede benzer olması sebebi ile söz konusu iki marka arasında bağlantı kurulacağının son derece açık olduğunu, davalı tarafın, markasal anlamda onlarca seçenek özgürlüğüne sahipken müvekkili markasına son derece benzer bir kelimeyi yine müvekkil şirket markasının kullanıldığı ve tanınmışlık kazandırdığı emtiada kullanılmak üzere marka olarak seçilmesinin kötü niyetli bulunduğunu ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, "dondurmam gaymak XL" ibareli başvuru ile davacının itirazına ve davasına mesnet "XL" asıl unsurlu markalar arasında 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrası anlamında ortalama alıcılar nezdinde görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları genel izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimalini de içerecek şekilde karıştırılma tehlikesinin bulunmadığı, zira taraf markalarında ortak olarak yer "XL" ibaresinin, ekstra büyük anlamına geldiği ve gıda ürünleri yönünden ayırt ediciliğinin olmadığı, marka başvurusuna itiraz ve dava dilekçesinde dayanılmayan kötü niyet vakıasına ilk defa istinaf aşamasında dayanılmasının da mümkün bulunmadığı gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde belirtilen nedenleri ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, dava konusu marka ile davacı markaları arasında 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi kapsamında karışıklığa yol açacak bir benzerliğin olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Dava, YİDK kararının iptali ile marka hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

29.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.