YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ

11. Hukuk Dairesi         2023/1073 E.  ,  2024/4376 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/868 Esas, 2022/1609 Karar
HÜKÜM : Başvurunun esastan reddi
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2019/157 E., 2020/240 K.

Taraflar arasındaki haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi, tekzip metni yayınlanması ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkili ...'in diğer müvekkili olan davacı şirketin kurucu ortaklarından olduğunu, müvekkillerin tanınmış hale getirdikleri... markası altında oluşturdukları tekstil ürünlerini satışa sunduklarını, müvekkili ...'in sosyal medya danışmanı aracılığı ile davalı ile 2018 yılının Ekim ayında iletişime geçerek söz konusu marka için siyah bir çerçeve içerisine oturtulmuş leopar desenli şaldan ileride kurulma ihtimali olan tedarik ilişkisine referans teşkil etmesi bakımından numune üreterek iletmesini istediğini, davalı tarafından üretilen şal numuneleri davacı tarafından; kumaş kalitesinin iyi olmaması, desenin istenildiği gibi olmaması ve davacının beklentilerini karşılamaması nedeniyle tüketiciye sunulmaya uygun görülmediğini, bunun üzerine müvekkillerinin yine 2018 yılının Kasım ayında Bursa’da bulunan başka kumaş üreticileri ile iletişime geçerek bilinen bir görsel indirme sitesi olan Shutterstock üzerinden ücreti karşılığında bir leopar görseli indirerek kumaş kalitesini uygun bulduğu Bursa’da mukim bir üretici ile çalışma kararı aldıklarını, bu işbirliği sonucu üretilen leopar desenli şalların müvekkilleri tarafından... mağazasında ve onlıne olarak satışa sunulmaya başlandığını, davalının 25.02.2019 tarihinde kendisine ait io.des ve ... isimli instagram hesapları aracılığı ile yaptığı paylaşımlarda, " davacının bir kaç ay önce kendisi ile iletişime geçtiğini, bunun neticesinde... için birkaç farklı tasarım hazırladığını, fakat üretim aşamasında projenin davalılar tarafından ukalaca iptal edildiğini, fakat tasarımların aynısının bir süre sonra aynı şekilde... markası altında satışa sunulduğunu, söz konusu durumun fikir, zaman ve emek hırsızlığı olduğunu" iddia ederek adeta bir karalama kampanyası başlattığını, davalıya 26.02.2019 tarihinde noter aracılığıyla ihtarname gönderilerek davalıya ait instagram hesaplarından kısa bir tekzip metni yayınlanmasının talep edildiğini, davalının cevabi ihtarnamesi ile söz konusu tekzip metninin yayınlanmasının mümkün olmadığının belirtildiğini, davacı hakkında davalı yan tarafından yapılan haksız açıklamaların sosyal medyada pek çok takipçisi bulunan timelessmagazine gibi başka hesaplarda da yayınlanmaya başlandığını, davalının sosyal medya hesaplarında davacı hakkında sarf ettiği sözlerin kişilik haklarına saldırı niteliğinde olup davacının söz konusu saldırının hukuka aykırılığının tespitini ve zararlarının tazminini talep hakkı bulunduğunu, davalının söz konusu eylemlerinin davacıların kişilik haklarına saldırının yanısıra aynı zamanda haksız rekabet de teşkil ettiğini,davalının da moda- tasarım sektöründe faaliyet gösterdiği, sektörlerinde ve hatta Türkiye genelinde iyi şöhret ile tanınmış davacıları asılsız ve gerçek dışı, hakarete varan söylemler ile sosyal medya üzerinden on binlerce kişinin okuyacağı şekilde incitici biçimde kötülediğinin sabit olduğunu ileri sürerek haksız rekabetin tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, davalı tarafından io.des ve ... ibareli instagram hesaplarından bir düzeltme metni yayınlanmasına, 5.000,00 TL manevi tazminatın yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline ve hükmün ilanına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; müvekkilinin davaya konu sosyal medya paylaşımlarının ifade özgürlüğü kapsamında kalan ve davacılara karşı herhangi bir hakaret, yerici ifade içermeyen paylaşımlar olduğunu, söz konusu paylaşım sebebiyle davacıların saygınlığına halel geldiğinden ve davacıların herhangi bir zarara uğradığından söz edilemeyeceğini, nitekim bu paylaşımlardan sonra davacıların sosyal medya hesaplarının takipçisinin arttığını, müvekkilinin davaya konu paylaşımı kendisine ait İnstagram hesabının hikayelerim kısmından sadece 24 saat kalabilecek şekilde paylaştığını, paylaşının 24 saat sonra imha olduğunu, sosyal mecralarda, tanınmış bir kişi ile ilgili olumlu beyanlar olabileceği gibi eleştiri ve negatif yorumlar da olabileceğini, tanınmış kişinin bu riski göze alması gerektiğini, davacılardan ...’in halkla ilişkiler işlerini yürüten çalışanı aracılığı ile kendi markası olan... adı altında bir işbirliği projesi yapmak üzere davalı ile iletişime geçtiğini, tarafların toplamda 3 toplantı yaparak tasarımlar, numuneler, satışa sunulacak olan ürünlerin üretimi ile bu ürünlerin satış fiyatı vb. birçok konuda mutabık kaldıklarını, tüm süreç içinde toplantılar dışında yazışmaların danışman tarafından yürütüldüğünü, danışmanın davalı tarafından üretilen numunelerden bir kısmının ... tarafından beğenilmesi sonucu davalının üretim aşamasına geçebileceğini ifade ettiğini, fakat davalının teyit amaçlı .... ile iletişime geçtiğinde ...’in o işle kafamı yoramayacağım ifadesi üzerine üretim aşamasına geçmediğini, tüm bu sürecin sonunda üretim için makul bir süre geçtikten sonra davacılar dışındaki başkaca yollardan davacılardan... markasının logosuyla kendi tasarladığı, davalı tarafından davacılara numunelerinin teslim edildiği, üretiminde anlaştıkları bir tip eşarbın davalının logosu çıkartılmak suretiyle satışa sunulduğunu gördüğünü, leopar deseni hukuki olarak koruma altında olan bir desen olmadığından desenden ötürü davalının herhangi bir fikri hak talebi bulunmadığını, fakat davacı markası altında üretilen eşarbın kullanım amacı, kumaş cinsi, kenarındaki siyah şerit detayı da dahil olmak üzere ürünlere ait tüm fikir detaylar davalıya ait olup, davacıların davalıyı kardan mahrum etmek ve davalıya ait tasarım ve fikirlerden kazanılacak tüm parayı kendi hesaplarına geçirmek amacıyla genel olarak hukuka ve özel olarak dürüstlük kuralına aykırı davrandıklarını, davalının ürünlerini %100 ve yüksek kalite ipek ve yün kumaştan ürettiğini, davacı markası altında üretilen şalların %10 kaşmir ve %90 modal olan ve %100 yünden oldukça düşük kalitede olduğu, fikir, zaman ve emek hırsızlığı olarak yazılan ifadenin davacılardan herhangi birinin kişiliği veya kimliği için söylenen sözler olmamakla birlikte duruma atfedilmiş zarflar olduğunu, ayrıca davacının davalıya sarf ettiği o işle kafamı yoramayacağım ifadesinin davalı tarafından ukalaca bulunmasının makul olduğunu ve bu ifadenin düşünce ve ifade özgürlüğü kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalının @... ve @io.des isimli İnstagram hesabı üzerinden gerçekleştirmiş olduğu eylemlerin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı Kanun) 55 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin birinci alt bendi ve aynı Kanun'un 56 ıncı maddeleri hükümleri uyarınca, "Başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını, faaliyetlerini veya ticari işlerini yanlış, yanıltıcı veya gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek, " manasında haksız rekabete yol açacak nitelikte olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne, haksız rekabetin tespitine, menine, davalı tarafça, davalıya ait İnstagram hesaplarında, ".... (@.....) ve ..... Tekstil Kozmetik Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. (@...) aleyhine yayınlanmış olan paylaşımda her ne kadar.... ve... Tekstil Kozmetik Paz. San. Ve Tic. Ltd. Şti. aleyhine ''ukala'', '' fikir, zaman ve emek hırsızı'' gibi asılsız beyan ve ithamlarda bulunulmuş ise de söz konusu beyan ve ithamların gerçeği yansıtmadığı gibi kişilik haklarını zedeleyen haksız rekabet yaratan ve neticeten hukuka aykırı olduğu da İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/157 Esas sayılı dosya üzerinde ikame ettiğimiz dava ile sübut bulmuştur.'' şeklinde düzeltme metni yayınlamasına, 5.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve hükmün ilanına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece davanın kabulüne ilişkin kararın gerekçesinin açıklanmadığını, delillerin tartışılmadığını, salt bilirkişi raporuna atıfla yetinildiğini, müvekkilinin yaptığı paylaşımlarda haksız rekabet konusu fiilleri ne şekilde gerçekleştirdiğinin açıklanmadığını, müvekkilinin yaşanan olaylar öncesinde davacılarla görüşmeleri sırasında hazırladığı tasarımların, davacıya teslim ettiği numunelerin kendi logosu çıkartılmak suretiyle davacıya ait... markası adı altında satışa sunulduğunu gördüğünü ve kendisine yapılan bu haksızlığı kendisine ait instagram hesabının story kısmında paylaştığını, dosyada mübrez bu paylaşımların tekrar değerlendirilmesini talep ettiklerini, taraflarınca söz konusu paylaşımda bahsedilen ürünlerin dosyaya sunulduğunu ve karşı tarafın dosyaya sunmuş olduğu ürünler karşılaştırıldığında bahse konu tasarımların kötü niyetli bir şekilde davacı tarafça kullanıldığını, davalı müvekkili tarafından instagram hesabından yapılan söz konusu paylaşımların tamamiyle davacı tarafından yapılan bu haksızlığa karşılık bir sitem içerdiğini, bu sitemin 6102 sayılı Kanun'un 55 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin birinci alt bendi ve aynı Kanun'un 56 ıncı maddeleri hükümlerinde belirtilen fiiller ile uygunluğu yönünden gerekçesiz olarak yapılan değerlendirmenin kabulünün hiçbir şekilde mümkün olmadığını, müvekkilinin yaptığı paylaşımların, davacının mallarının kötülenmesi veyahut ticari hayatının olumsuz yönde etkilenmesi sonucunu doğurduğuna dair hiç bir veri veya bilginin dosyaya sunulmadığını, ele alınması gereken hususun yanlış yanıltıcı veya gereksiz yere kötüleme iken, paylaşımlarda davacıya yönelik ne tür bir kötülemenin yapıldığının açıklanamadığını, manevi tazminat yönünden 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 58 inci maddesinde belirtilen şartların değerlendirilmediğini, tamamen gerekçesiz olarak tazminata hükmedildiğini, bilirkişi raporunda davacı tarafından üretilen eşarpta açık ayıp bulunduğunun tespit edildiğini, davacıların ise davalı müvekkili tercih etmemelerindeki sebebin kalite eksikliği olduğunu öne sürdüklerini, yapılan teknik inceleme sonucunda davacıların hali hazırda ürettirdiği ve pazara sundukları ürünlerin ayıplı ve düşük kalitede olduğunun tespit edildiğini, sırf bu hususun dahi davacıların haksız ithamlarda bulunduklarını ve haksız ve mesnetsiz bu davayı taraflarına ikame ettiğinin göstergesi olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde belirttiği hususları tekrar ederek kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi, tekzip metni yayınlanması ve manevi tazminatın davalıdan tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

2. 6102 sayılı Kanun'un 55 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin birinci alt bendi ve aynı Kanun'un 56 ncı maddesi.

3.6098 sayılı Kanun'un 58 inci maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

28.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.